2.3.2.Bewijsmotivering
Toedracht van het ongeval
Op 7 augustus 2022 vonden de Highland Games plaats op een terrein van Kasteel Geldrop. Tijdens het onderdeel hamerslingeren is een kogel/hamer buiten zijn baan gekomen. Deze belandde in een tuin naast het wedstrijdveld waar mensen aan het wandelen waren. Het slachtoffer, de heer [slachtoffer 3] , werd door de kogel/hamer op zijn borst geraakt en is daardoor overleden. De heer [slachtoffer 3] was daar samen met zijn echtgenote.
De organisatie
De medeverdachte [medeverdachte] was als marketing- en communicatiemedewerker door de Stichting Villagemarketing Geldrop-Mierlo (hierna te noemen: de Stichting) ingehuurd. Deze Stichting zet zich in voor het versterken van de positie van de gemeente Geldrop-Mierlo. Nadat binnen een plaatselijke werkgroep het idee was ontstaan om naast een Schotse expositie in het Weverijmuseum ook de Highland Games te organiseren, heeft [medeverdachte] contact gezocht met de [bedrijf 1] in de persoon van de verdachte.
De verdachte en [medeverdachte] hebben samen een datum afgesproken. Om te beoordelen of het terrein van Kasteel Geldrop geschikt was, hebben [medeverdachte] , een bestuurslid van de Stichting en de verdachte in mei 2022 het terrein bekeken. De verdachte vond het terrein geschikt.
De verdachte heeft een contract naar [medeverdachte] gestuurd. De verdachte had dit contract namens de Federatie getekend. De Stichting heeft het contract uiteindelijk niet ondertekend. [medeverdachte] had een sponsor gevonden en heeft vervolgens aan de verdachte laten weten dat het akkoord was (waarmee hij bedoelde dat het contract als ondertekend kon worden beschouwd).
De verdachte en [medeverdachte] hebben contact onderhouden over enkele praktische zaken. De verdachte heeft aan [medeverdachte] opdracht gegeven om te zorgen voor een specifiek soort Heras hekwerken voor de werpkooi, afzetlint en een geluidsinstallatie.
Rol van de verdachte
De verdachte is voorzitter en/of woordvoerder van de [bedrijf 1] . Deze Federatie is volgens het (niet getekende) contract tussen de Federatie en Stichting (p. 382) gevestigd op het woonadres van de verdachte.
De verdachte heeft de atleten benaderd om op 7 augustus 2022 de Games te komen spelen. Op de speeldag heeft hij met de materiaalman en scheidsrechter [scheidsrechter] het veld opgebouwd. De verdachte was die dag de zogenaamde speaker tijdens de wedstrijd.
Schuld
De rechtbank moet de vraag beantwoorden of het aan de schuld van de verdachte is te wijten dat het slachtoffer is overleden.
Volgens vaste rechtspraak wordt onder 'schuld' als delictsbestanddeel een grove of aanmerkelijke schuld verstaan die bestaat in verwijtbare aanmerkelijke onvoorzichtigheid. Of daarvan sprake is wordt bepaald door de manier waarop die schuld in de tenlastelegging nader is geconcretiseerd en is verder afhankelijk van het geheel van de gedragingen van de verdachte, de aard en de ernst daarvan en de overige omstandigheden van het geval. Het komt er daarbij op aan of de verdachte tekortschoot in vergelijking met een gemiddelde andere persoon in vergelijkbare omstandigheden en met een vergelijkbare hoedanigheid. Verder verdient opmerking dat de ernst van de gevolgen van dat gedrag op zichzelf beschouwd nog niet meebrengt dat sprake is van schuld in de hier bedoelde zin (HR 15 oktober 2024, ECLI:NL:HR:2024:1398). Garantenstellung
De bijzondere hoedanigheid van degene aan wie het schuldverwijt wordt gemaakt kan ook meewegen bij de beoordeling van schuld. Deze zogenoemde ‘Garantenstellung’ houdt in dat op bepaalde personen in een specifieke hoedanigheid een grotere mate van verantwoordelijkheid rust, waarbij het handelen in het specifieke geval bijvoorbeeld wordt afgezet tegen dat van een redelijk handelend en redelijk bekwaam beroepsgenoot. Als iemand functioneel handelt met een bepaalde verantwoordelijkheid, worden de maatstaven van (on)voorzichtig gedrag mede daardoor bepaald.
De verdachte is de voorzitter en/of woordvoerder van de [bedrijf 1] . Als zodanig heeft hij zich ook gepresenteerd direct na het ongeval.
De verdachte heeft als atleet zelf deelgenomen aan de Games en hij is veel vaker betrokken geweest bij demonstraties en wedstrijden. Hij is naar Kasteel Geldrop gehaald om de Highland Games in goede banen te leiden. Naar het oordeel van de rechtbank rustte op hem in die hoedanigheid daarom een zware zorgplicht.
De verwijten die aan de verdachte kunnen worden gemaakt
De volgende verwijten in de beschuldiging kunnen bewezen worden:
-de risico’s/gevaren van het evenement onvoldoende inventariseren/beoordelen en/of onvoldoende maatregelen treffen om die risico’s/gevaren te voorkomen en/of te beperken.
-de deelnemers aan en/of bezoekers van dat evenement en/of omstanders niet doeltreffend inlichten over de daaraan verbonden risico's, alsmede niet doeltreffend inlichten over de maatregelen die erop gericht waren deze risico's te voorkomen en/of te beperken.
-de Highland Games , het onderdeel bekend als hamerslingeren, laten plaatsvinden op een deel van het terrein van de (kasteel)tuin waar de ruimte voor een veilige afwikkeling van dat onderdeel te beperkt was.
-het gevaar te worden getroffen of geraakt door (een onderdeel van) een voorwerp waarmee de Highland Games werden gespeeld/uitgevoerd, niet voorkomen, dan wel, als dat niet mogelijk was, niet zoveel mogelijk beperken.
De verdachte was op de hoogte van de veiligheidsaspecten. Hij heeft gezorgd dat hekken beschikbaar waren voor de werpring. Hij heeft het terrein voorverkend en heeft het goedgekeurd om de Games daar te houden. Hij heeft verklaard (en daarmee ook al onderkend) dat de tuin naast het wedstrijdterrein vanaf dat terrein niet goed zichtbaar was door de tussengelegen heg zodat personen in de tuin niet konden worden opgemerkt en gewaarschuwd. Deze heg is drie tot vier meter hoog.
Na het voorverkennen van het terrein in mei 2022 had de verdachte moeten zorgen voor een concreet plan over een veilige inrichting van het wedstrijdterrein, onder meer in relatie tot de kasteeltuin duidelijke instructies voor de organisatoren en de lokale beheerders van de kasteeltuin en het wedstrijdterrein en duidelijke voorlichting aan toeschouwers, scheidsrechters en deelnemers tijdens het evenement. Hij was immers dé deskundige en kende de risico’s. Van de verdachte, met zijn lange internationale ervaring, mocht worden verwacht dat hij daarvoor aansluiting had gezocht bij de risicoanalyses, zoals die bijvoorbeeld door de [bedrijf 2] worden voorgeschreven.
De verdachte heeft steeds benadrukt dat hij heeft gezegd dat de tuin afgesloten moest zijn. Hij kende dus de risico’s, maar niet is gebleken dat hij steeds erop heeft toegezien dat het wedstrijdterrein daadwerkelijk afgesloten was voor en tijdens het evenement, terwijl duidelijk was dat mensen in de tuin liepen tijdens de wedstrijd. Zo is door de beheerder/tuinman van het landgoed verklaard dat niemand had gezegd dat de tuin gevaarlijk kon zijn. Ook de verdachte zelf heeft tijdens de zitting verklaard dat hij tijdens het evenement mensen in de naastgelegen tuin heeft zien lopen. Van de verdachte mocht worden verwacht dat hij het als zijn verantwoordelijkheid had gezien dat tijdens de wedstrijddag de tuin naast het wedstrijdterrein was afgesloten in het door hem geduide gebied en dat hier voldoende toezicht op zou worden gehouden tijdens het evenement.
Voormelde beheerder/tuinman heeft na het incident daarentegen verklaard dat de tuin via vier poorten toegankelijk was. Zeker omdat ook van de verdachte mag worden verwacht dat hij de minimale afmetingen voor een wedstrijdterrein kende en hij kon weten dat die afmetingen ter plekke niet toereikend waren. Omdat vanaf het wedstrijdterrein mensen in de naastgelegen tuin onvoldoende zichtbaar waren, waren de risico’s van het evenement groter.
De rechtbank spreekt de verdachte vrij van de overige verwijten.
Het was niet zijn verantwoordelijkheid om een melding bij de gemeente te doen dan wel een vergunning aan te vragen. Omdat er geen veiligheidsinstructies en -voorschriften waren, kan de verdachte ook niet verweten worden dat hij geen toezicht heeft gehouden op de naleving ervan.
De bewijsverweren worden door de bewijsmiddelen en voormelde overwegingen weerlegd.
Conclusie
Het is aan de schuld van de verdachte te wijten dat het slachtoffer door de zware hamer is geraakt en is komen te overlijden. De rechtbank duidt zijn handelen als aanmerkelijk onvoorzichtig, onoplettend, onachtzaam, onzorgvuldig en nalatig. Het ongeval is het directe gevolg van de hiervoor vastgestelde normschendingen door de verdachte.
2.3.3.Bewezenverklaring
Bewezen is dat:
hij op 07 augustus 2022 te Geldrop, gemeente Geldrop-Mierlo,
aanmerkelijk, onvoorzichtig en/of onoplettend en/of onachtzaam en/of onzorgvuldig en/of nalatig heeft gehandeld door een (sport)evenement, genaamd Highland Games , te weten het onderdeel hamerslingeren, te laten plaatsvinden op het terrein van Kasteel Geldrop,
terwijl hij, verdachte,
-de risico’s en/of gevaren van dat evenement onvoldoende had geïnventariseerd en/of beoordeeld en/of onvoldoende maatregelen had getroffen om die risico’s en/of die gevaren te voorkomen en/of te beperken;
-de deelnemers aan en/of bezoekers van dat evenement en/of omstanders niet doeltreffend had ingelicht over de daaraan verbonden risico's, alsmede niet doeltreffend had ingelicht over de maatregelen die erop gericht waren deze risico's te voorkomen en/of te beperken;
en
-de Highland Games , het onderdeel bekend als hamerslingeren, had laten plaatsvinden op een deel van het terrein van de (kasteel)tuin waar de ruimte voor een veilige afwikkeling van dat onderdeel te beperkt was;
-het gevaar te worden getroffen of geraakt door (een onderdeel van) een voorwerp waarmee de Highland Games werden gespeeld/uitgevoerd, niet heeft voorkomen, dan wel, indien dat niet mogelijk was, niet zoveel mogelijk heeft beperkt,
ten gevolge waarvan het aan zijn, verdachtes, schuld te wijten is dat tijdens het onderdeel “Hammer throw” de heer [slachtoffer 3] , die als bezoeker op het terrein (in de naastgelegen bloementuin) aanwezig was, door een “hamer” (zware bol/kogel aan een lange stok) – die werd weggeslingerd/weggegooid door één van de deelnemers aan de Highland Games – op zijn borstkas werd geraakt, waardoor die [slachtoffer 3] zodanig letsel heeft bekomen dat hij aan de gevolgen daarvan is overleden.