ECLI:NL:PHR:2014:414

• Datum uitspraak: 18 maart 2014
• Publicatiedatum: 20 mei 2014
• Zaaknummer: 13/00950
• Instantie: Parket bij de Hoge Raad
• Type: Conclusie
• Rechtsgebied: Strafrecht
• Uitkomst: Overig
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Hoge Raad vernietigt arrest mishandeling wegens onvoldoende motivering opzet

Verdachte werd door het Gerechtshof Arnhem veroordeeld voor mishandeling omdat hij een baksteen met kracht in de richting van het slachtoffer gooide, waarbij het slachtoffer letsel opliep aan het linker scheenbeen. De bewezenverklaring steunde vooral op verklaringen van het slachtoffer en diverse proces-verbalen.

Verdachte stelde cassatie in en betoogde dat de bewezenverklaring onvoldoende was gemotiveerd, met name wat betreft het opzet. Het hof had geoordeeld dat sprake was van opzet, niet van voorwaardelijk opzet, maar gebruikte ook verklaringen van verdachte die stelden dat hij de steen tegen een boom wilde gooien en het slachtoffer niet wilde raken.

De Hoge Raad oordeelde dat het hof onterecht onderdelen van de verklaringen van verdachte die niet redengevend waren voor de bewezenverklaring had opgenomen. De motivering van het opzet was ontoereikend omdat de bewezenverklaring niet in overeenstemming was met de verklaringen van verdachte. Daarom vernietigde de Hoge Raad het arrest en verwees de zaak terug naar het hof voor hernieuwde beoordeling op het bestaande beroep.

Uitkomst: Arrest van het hof vernietigd wegens onvoldoende motivering van het opzet; zaak terugverwezen voor hernieuwde behandeling.

Conclusie

Nr. 13/00950 M

Zitting: 18 maart 2014

Mr. Hofstee

Conclusie inzake:

[verdachte]

1. Verzoeker is bij arrest van 15 november 2012 door het Gerechtshof te Arnhem, militaire kamer, wegens “mishandeling” veroordeeld tot een geldboete van € 500,00, subsidiair 10 dagen hechtenis.

2. Namens verzoeker heeft mr. M.P.K. Ruperti, advocaat te Amersfoort, een middel van cassatie voorgesteld.

3. Het middel klaagt dat de bewezenverklaring slechts is gebaseerd op de verklaring van één getuige dan wel op bewijsmiddelen die de bewezenverklaring niet kunnen dragen waarbij tevens de bewezenverklaring wat betreft het opzet onvoldoende met redenen is omkleed.

4. Ten laste van verzoeker is bewezenverklaard dat:

“hij omstreeks de nacht van 01 op 02 november 2011 te Zeist opzettelijk mishandelend een baksteen met kracht in de richting van een persoon (te weten [slachtoffer]) heeft gegooid waarbij [slachtoffer] aan het linker scheenbeen, is geraakt, waardoor deze [slachtoffer] letsel heeft bekomen en pijn heeft ondervonden.”

5. Deze bewezenverklaring steunt op de volgende bewijsmiddelen:

“1. Het als bijlage bij het stamproces-verbaal van 4 november 2011 gevoegde, in de wettelijke vorm door [verbalisant 1], hoofdagent van politie Utrecht, wijkteam Zeist/Bunnik, opgemaakte proces-verbaal van aangifte van 2 november 2011 (dossierpagina 9 e.v.), voor zover inhoudende als verklaring van [slachtoffer], zakelijk weergegeven:

Tussen dinsdag 1 november 2011 te 23:16 uur en woensdag 2 november 2011 te 00:00 uur werd op de [a-straat 1] te Zeist het feit gepleegd.

Ik ben vandaag, l november 2011 naar het huis van mijn (ex)vrouw aan de [a-straat 1] te Zeist gegaan. Omstreeks 23:00 uur hoorde ik dat de voordeur werd geopend. Ik wist onmiddellijk dat dit [verdachte] moest zijn. [verdachte] begon mij enorm uit te schelden. Ik heb hem toen wel verweten dat hij mijn vrouw terroriseert.

[verdachte] is naar boven gelopen om zijn kleding te pakken en is al scheldend de woning uitgelopen. Hij liet daarbij de voordeur open staan. Ik ben vervolgens naar de voordeur gelopen om deze af te sluiten.

Toen ik in de voordeur stond, zag ik dat [verdachte] weer terug kwam lopen. [verdachte] kwam zeer intimiderend voor mij staan en hield zijn gezicht op enkele centimeters van mijn gezicht. Ik hoorde dat hij allerlei verwensingen tegen mij riep.

Ik zag dat [verdachte] naar de erfgrens liep en daar een baksteen begon uit te graven. lk vroeg [verdachte] of hij van plan was deze baksteen naar mij toe te gooien. Ik hoorde dat hij riep dat hij dit ging doen. Ik heb hem nog gewaarschuwd dat ik in dat geval de politie ging bellen.

Ik zag dat [verdachte] de steen met kracht in mijn richting gooide. Ik zag dat [verdachte] mij recht in mijn ogen aankeek. Ik voelde ineens een zware, stekende pijn ter hoogte van mijn linker scheenbeen. Ik besefte dat de baksteen mijn been had geraakt.

2. Het als bijlage bij het stamproces-verbaal van 4 november 2011 gevoegde, in de wettelijke vorm door [verbalisant 2] en [verbalisant 3], respectievelijk wachtmeester der eerste klasse en wachtmeester der Koninklijke Marechaussee, district West, brigade Utrecht, opgemaakte proces-verbaal van 3 november 2011 (dossierpagina 21 e.v.), voor zover inhoudende als verklaring van [slachtoffer], zakelijk weergegeven:

Ik heb onder andere gezegd dat hij (hof: [verdachte]) een terrorist was en dat hij de tactiek van de Taliban had overgenomen door zo met zijn vriendin om te gaan. Het verbale geweld was intimiderend van beide kanten.

Hij liep toen over het pad terug richting de stoep. Ik zag dat hij bukte.

[verdachte] zei "ja" toen ik hem vroeg of hij iets ging gooien. De afstand tussen mij en [verdachte] was ongeveer 3 à 4 meter.

Door de kracht waarmee de steen op mij afkwam, denk ik dat hij bovenhands heeft gegooid. Het was een gevoel alsof ik in een gat stapte en met mijn scheenbeen iets raakte.

De steen lag in de hal op de mat er was een scherf vanaf gesprongen en deze lag op het laminaat in de woonkamer.

3. Het als bijlage bij het stamproces-verbaal van 4 november 2011 gevoegde aanvraagformulier medische informatie van 2 november 2011 (dossierpagina 27) voor zover inhoudende, zakelijk weergegeven:

Medische informatie betreffende: [slachtoffer]

Omschrijving van het letsel: Snijwond linker scheenbeen circa 4 cm (waarvoor 1 hechting).

4. Het als bijlage bij het stamproces-verbaal van 4 november 2011 gevoegde, in de wettelijke vorm door [verbalisant 2], wachtmeester der eerste klasse der Koninklijke Marechaussee, district West, brigade Utrecht, opgemaakte proces-verbaal van 3 november 2011 (dossierpagina 32 e.v.), voor zover inhoudende als relaas van verbalisant, zakelijk weergegeven:

Wij werden gebeld door de dochter van de bewoonster van perceel [a-straat 2] te Zeist. Zij deelde mij onder andere mede dat haar moeder had gezegd tegen haar dat ze gezien had dat de vriend van de bewoonster van nummer [1] een steen gooide richting de ex-man.

5. Het als bijlage bij het stamproces-verbaal van 4 november 2011 gevoegde, in de wettelijke vorm door [verbalisant 4] en [verbalisant 2], beiden wachtmeester der eerste klasse der Koninklijke Marechaussee, district West, brigade Utrecht, opgemaakte proces-verbaal van (18 mei 2011; het hof leest:) 2 november 2011 (dossierpagina 66 e.v.), voor zover inhoudende als verklaring van verdachte, zakelijk weergegeven:

Aangekomen op de [a-straat] te Zeist zag ik dat de (ex-)man van mijn vriendin [betrokkene] op de bank zat. Ik ben vervolgens naar boven gelopen. Ik pakte mijn koffer en deed daar mijn uniform en wat verschoning in. Ik hoorde dat haar man zaken zei zoals: "Had de Taliban maar beter zijn best gedaan, dan had jij hier niet gezeten".

Ik ben vervolgens naar mijn auto gelopen. Ik ben vervolgens weer terug gelopen
om een signaal af te geven dat het zou stoppen. Hierbij heb ik een steen gepakt uit de grond en wilde deze gooien tegen de voet van de boom.
Ik deed dit zodat het verbale geweld van haar man zou ophouden. De boom stond in de lijn van de deur, waarbij ik mis gooide. Ik hoorde dat de steen via de straat de gang in rolde. (
cursivering toegevoegd; hof).

6. Het als bijlage bij het stamproces-verbaal van 4 november 2011 gevoegde, in de wettelijke vorm door [verbalisant 4] en [verbalisant 5], respectievelijk wachtmeester der eerste klasse en wachtmeester der Koninklijke Marechaussee, district West, brigade Utrecht, opgemaakte proces-verbaal van 3 november 2011 (dossierpagina 82 e.v.), voor zover inhoudende als verklaring van verdachte, zakelijk weergegeven:

Toen ik 's avonds weer terug gekeerd ben naar de [a-straat 1] te Zeist wilde ik niet praten, maar mijn spullen ophalen en daarna weggaan. Hierbij heeft [slachtoffer] (hof: [slachtoffer]) wel het een en ander gezegd tegen mij. lk ben vervolgens naar buiten gegaan, naar mijn auto.

Ik ben vervolgens teruggelopen naar de deur.
Ik zag dat [slachtoffer] in de deuropening stond omdat wij elkaar daar weer tegenkwamen. Wij hebben toen nog wat tegen elkaar aan lopen schelden. lk ben het pad afgelopen. Ik moest op dat moment toch even wat kwijt. Ik heb vervolgens uit het randje van de tuin de baksteen vandaan gehaald.

Ik hoorde hem zeggen: "oh ga je gooien, ga je gooien?" De afstand was op dat moment ongeveer 4 meter. Ik wilde tegen de voet van de boom aangooien. Ik hoorde een kets en ik hoorde vervolgens dat de steen tegen de deur van het toilet aangekomen was.
Ik hoorde [slachtoffer] nog wel zeggen: "En nu ga ik de politie bellen". [slachtoffer] stond in de deuropening of de hal. (
cursivering toegevoegd; hof).”

6. Voorts heeft het Hof in de bestreden uitspraak het volgende overwogen:

“Verdachte heeft verklaard dat hij door [slachtoffer] werd geprovoceerd. Met name de door [slachtoffer] gemaakte opmerking met betrekking tot verdachtes uitzending naar Afghanistan maakte verdachte erg boos. Verdachte is naar zijn auto gelopen, heeft zijn spullen in de auto gelegd en heeft toen, om zijn boosheid af te reageren en om een signaal te geven aan [slachtoffer], een steen gepakt en daarmee gegooid. [slachtoffer] werd door die steen -of door een deel van die steen- aan zijn scheenbeen geraakt.

Verdachte heeft ter terechtzitting verklaard dat hij de steen tegen de voet van een boom wilde gooien, welke boom stond voor de woning die verdachte enige ogenblikken eerder had verlaten. Hij wist niet dat [slachtoffer] nog in of bij de voordeur van deze woning stond. Hij had geen opzet op het raken van [slachtoffer].

[slachtoffer] heeft echter in zijn aangifte verklaard dat hij zag dat verdachte zich bukte en een baksteen begon uit te graven. [slachtoffer] heeft toen verdachte gevraagd of verdachte van plan was die steen naar [slachtoffer] toe te gooien, waarop hij verdachte hoorde roepen dat hij dat ging doen. [slachtoffer] verklaart te hebben gewaarschuwd dat hij in dat geval de politie zou bellen.

Het hof heeft geen reden om aan de verklaring van [slachtoffer] te twijfelen. Het hof is op basis daarvan van oordeel dat verdachte toen opzettelijk en met kracht een steen heeft gegooid in de richting van [slachtoffer].”

7. Voor zover het middel klaagt over het bewezenverklaarde opzet is het, meen ik, mede in het licht van de bewijsoverwegingen van het Hof terecht voorgesteld. Het Hof is blijkens zijn bewijsoverwegingen – anders dan de steller van het middel veronderstelt – niet uitgegaan van opzet in de voorwaardelijke vorm, maar van ‘echt' opzet. Met de bewezenverklaring daarvan zijn echter onverenigbaar de tot het bewijs gebezigde verklaringen van verzoeker, inhoudende dat hij de steen tegen de voet van de boom wilde gooien doch deze miste (bewijsmiddelen 5 en 6). Daarmee is de bewezenverklaring wat betreft het opzet ontoereikend gemotiveerd.

8. Het middel slaagt mijns inziens.

9. Gronden waarop de Hoge Raad gebruik zou moeten maken van zijn bevoegdheid de bestreden uitspraak ambtshalve te vernietigen heb ik niet aangetroffen.

10. Deze conclusie strekt tot vernietiging van de bestreden uitspraak en tot terugwijzing van de zaak naar het Hof opdat deze op het bestaande beroep opnieuw wordt berecht en afgedaan.

De Procureur-Generaal

bij de Hoge Raad der Nederlanden

AG