Uitspraak
12 juli 2011
Strafkamer
nr. 09/03119 P
Hoge Raad der Nederlanden
Arrest
op het beroep in cassatie tegen een uitspraak van het Gerechtshof te 's-Hertogenbosch van 9 juli 2009, nummer 20/003246-07, op een vordering tot ontneming van wederrechtelijk verkregen voordeel ten laste van:
[Betrokkene], geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1977, wonende te [woonplaats].
1. Geding in cassatie
Het beroep is ingesteld door de betrokkene. Namens deze heeft mr. M.J.N. Vermeij, advocaat te 's-Gravenhage, bij schriftuur middelen van cassatie voorgesteld. De schriftuur is aan dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.
De Advocaat-Generaal Machielse heeft geconcludeerd tot vernietiging van het bestreden arrest en tot terugwijzing van de zaak naar het Gerechtshof te 's-Hertogenbosch teneinde op het bestaande beroep opnieuw te worden berecht en afgedaan.
2. Beoordeling van het tweede middel
2.1. Het middel klaagt over het oordeel van het Hof dat het van algemene bekendheid is dat met 10 liter plantenvoeding ongeveer 200 hennepplanten kunnen worden geteeld.
2.2. Blijkens de aan het proces-verbaal van de terechtzitting in hoger beroep gehechte pleitnota heeft de raadsman van de betrokkene aldaar onder meer het volgende aangevoerd:
"Op pagina 7 wordt verder gesproken over de gevonden containers plantenvoeding. Er wordt gesteld dat er lege containers zijn gevonden met een totale inhoud van 33 liter. Vervolgens wordt er gesteld dat het algemeen bekend is dat 10 liter plantenvoeding voldoende is voor een volledige oogst van 200 planten. Dit is geen feit van algemene bekendheid, maar is slechts een stelling die niet onderbouwd wordt. Voorts wordt ook nog gesteld dat er nog wat lege containers zijn aangetroffen in de tuin. Hoeveel containers, en met welke inhoud is onbekend."
2.3. De bestreden uitspraak houdt omtrent de schatting van het wederrechtelijk verkregen voordeel en de op te leggen betalingsverplichting onder meer het volgende in:
"Het hof overweegt dat de verbalisanten op 24 november 2006 in de bij veroordeelde aanwezige hennepkwekerijen, dan wel in de direct daaraan grenzende ruimtes, lege containers plantenvoeding hebben aangetroffen met een totale inhoud van 33 liter. In de achtertuin van veroordeelde werden in de afvalzakken eveneens enkele lege containers plantenvoeding aangetroffen. In het voordeel van de veroordeelde stelt het hof dit aantal op twee. Het hof leidt derhalve hieruit af dat veroordeelde - minimaal - 35 liter plantenvoeding heeft gebruikt. Het is een feit van algemene bekendheid dat - zoals ook in het proces-verbaal van politie is gerelateerd - met 10 liter plantenvoeding ongeveer 200 planten kunnen worden geteeld. Het hof concludeert daaruit dat veroordeelde met 35 liter plantenvoeding 700 hennepplanten heeft geoogst. De in de kelder van het pand van veroordeelde aangetroffen hennepplanten, in totaal 122, zullen op dit aantal in mindering worden gebracht. Het hof overweegt daartoe dat deze planten nog niet waren geoogst en om die reden nog geen voordeel voor veroordeelde hebben opgeleverd."
2.4. De schatting van het voordeel als bedoeld in art. 36e Sr kan slechts worden ontleend aan de inhoud van wettige bewijsmiddelen, behoudens indien het gaat om feiten of omstandigheden van algemene bekendheid, waarmee algemene ervaringsregels op één lijn kunnen worden gesteld. Van algemene bekendheid zijn die gegevens die ieder van de rechtstreeks bij het geding betrokkenen geacht moet worden te kennen of die hij zonder noemenswaardige moeite uit algemeen toegankelijke bronnen kan achterhalen.
2.5. Geen rechtsregel dwingt de rechter ertoe een algemeen bekend gegeven bij het onderzoek op de terechtzitting ter sprake te brengen. Indien echter niet zonder meer duidelijk is of het gaat om een algemeen bekend gegeven, behoort de rechter dat gegeven aan de orde te stellen bij de behandeling van de zaak op de terechtzitting. Aldus wordt voorkomen dat hij zijn beslissing doet steunen op mededelingen of waarnemingen die hem buiten het geding ter kennis zijn gekomen en waarvan de overige bij het geding betrokkenen onkundig zijn gebleven, zodat zij niet in staat zijn geweest zich daarover uit te laten. Indien bij dat onderzoek op de terechtzitting vervolgens het uitdrukkelijk onderbouwde standpunt wordt ingenomen dat en waarom het gegeven niet van algemene bekendheid is, zal de rechter in geval van afwijking van dat standpunt in zijn uitspraak op de voet van art.359, tweede lid, Sv de redenen dienen op te geven die daartoe hebben geleid (vgl. HR 11 januari 2011, LJN BP0291, NJ 2011/116).
2.6. In het licht hiervan is 's Hofs oordeel dat het een feit van algemene bekendheid is dat met 10 liter plantenvoeding ongeveer 200 hennepplanten kunnen worden geteeld, niet zonder meer begrijpelijk.
2.7. Het middel is terecht voorgesteld.
3. Slotsom
Hetgeen hiervoor is overwogen brengt mee dat de bestreden uitspraak niet in stand kan blijven, de overige middelen geen bespreking behoeven en als volgt moet worden beslist.
4. Beslissing
De Hoge Raad:
vernietigt de bestreden uitspraak;
wijst de zaak terug naar het Gerechtshof te 's-Hertogenbosch, opdat de zaak op het bestaande hoger beroep opnieuw wordt berecht en afgedaan.
Dit arrest is gewezen door de vice-president A.J.A. van Dorst als voorzitter, en de raadsheren J. de Hullu en M.A. Loth, in bijzijn van de waarnemend griffier E. Schnetz, en uitgesproken op 12 juli 2011.