Uitspraak
RECHTBANK NOORD-HOLLAND
Afdeling Publiekrecht, Sectie Straf
Locatie Alkmaar
Meervoudige strafkamer
Parketnummer: 15/860194-16 (P)
Uitspraakdatum: 4 april 2017
Tegenspraak
Dit vonnis is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de openbare terechtzitting van 21 maart 2017 in de zaak tegen:
[verdachte],
geboren op [geboortedatum] te [geboorteplaats] ,
ingeschreven in de basisregistratie personen op [adres]
De rechtbank heeft kennisgenomen van de vordering van de officier van justitie
mr. M. Kubbinga en van hetgeen verdachte en zijn raadsvrouw, mr. L. Rijsdam, advocaat te Leiden, naar voren hebben gebracht.
1.Tenlastelegging
Aan verdachte is, na nadere omschrijving van de tenlastelegging als bedoeld in artikel 314a van het Wetboek van Strafvordering, ten laste gelegd dat:
hij op of omstreeks 09 september 2016 te Van Ewijcksluis/Anna Paulowna, gemeente Hollands Kroon, gedurende de voor de nachtrust bestemde tijd in een woning (caravan) of op een besloten erf, tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen,
met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening heeft weggenomen een geldbedrag van 150 euro en/of een of meer luchtje(s), in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan [aangever] , in elk geval aan een ander of anderen dan aan verdachte en/of zijn mededaders,
welke diefstal werd voorafgegaan, vergezeld en/of gevolgd van geweld en/of bedreiging met geweld tegen die [aangever] , gepleegd met het oogmerk om die diefstal voor te bereiden, gemakkelijk te maken en/of om bij betrapping op heterdaad aan zichzelf en/of aan zijn mededaders hetzij de vlucht mogelijk te maken, hetzij het bezit van het gestolene te verzekeren,
welk geweld en/of welke bedreiging met geweld hierin bestond dat
- die [aangever] bij de keel werd gepakt en/of (vervolgens) tegen de muur en/of plafond werd geduwd/gedrukt en/of
- die [aangever] een klap met een pistool/vuurwapen/op een vuurwapen gelijkend voorwerp in/tegen zijn gezicht (oog) werd gegeven en/of
- een pistool/vuurwapen/op een vuurwapen gelijkend voorwerp op het hoofd van die [aangever] werd gezet en/of (vervolgens) die [aangever] onder schot is gehouden en/of
- met een mes stekende bewegingen richting het lichaam van die [aangever] zijn gemaakt en/of
- een (of meer) klap(pen) tegen het hoofd en/of lichaam van die [aangever] zijn gegeven en/of
- tegen die [aangever] is gezegd dat ze een sigarenschaar gingen halen om aangever’s vingers eraf te snijden, als aangever niet zou zeggen waar [naam 1] was en/of dat ze de volgende dag terug zouden komen, omdat [medeverdachte] betaald moest worden voor zijn werk, althans woorden van soortelijke dreigende aard en of strekking;
of
hij op of omstreeks 09 september 2016 te Van Ewijcksluis/Anna Paulowna, gemeente Hollands Kroon, gedurende de voor de nachtrust bestemde tijd in een woning (caravan) of op een besloten erf, tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen,
met het oogmerk om zich en/of een ander wederrechtelijk te bevoordelen door geweld en/of bedreiging met geweld [aangever] heeft gedwongen tot de afgifte van een geldbedrag van 150 euro en/of een of meer luchtje(s), in elk geval van enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan [aangever] , in elk geval aan een ander of anderen dan aan verdachte en/of zijn mededaders, welk geweld en/of welke bedreiging met geweld hierin bestond dat
- die [aangever] bij de keel werd gepakt en/of (vervolgens) tegen de muur en/of plafond werd geduwd/gedrukt en/of
- die [aangever] een klap met een pistool/vuurwapen/op een vuurwapen gelijkend voorwerp in/tegen zijn gezicht (oog) werd gegeven en/of
- een pistool/vuurwapen/op een vuurwapen gelijkend voorwerp op het hoofd van die [aangever] werd gezet en/of (vervolgens) die [aangever] onder schot is gehouden en/of
- met een mes stekende bewegingen richting het lichaam van die [aangever] zijn gemaakt en/of
- een (of meer) klap(pen) tegen het hoofd en/of lichaam van die [aangever] zijn gegeven en/of;
- tegen die [aangever] is gezegd dat ze een sigarenschaar gingen halen om aangever’s vingers eraf te snijden, als aangever niet zou zeggen waar [naam 1] was en/of dat ze de volgende dag terug zouden komen, omdat [medeverdachte] betaald moest worden voor zijn werk, althans woorden van soortelijke dreigende aard en of strekking.
2.Voorvragen
De rechtbank heeft vastgesteld dat de dagvaarding geldig is, dat zijzelf bevoegd is tot kennisneming van de zaak, dat het Openbaar Ministerie ontvankelijk is in zijn vervolging en dat er geen redenen zijn voor schorsing van de vervolging.
3.Bewijs
3.1.
Standpunt van de officier van justitie
De officier van justitie heeft gerekwireerd tot bewezenverklaring van het ten laste gelegde feit, in die zin dat sprake is van diefstal met geweld in vereniging.
3.2.
Standpunt van de verdediging
De raadsvrouw heeft zich op het standpunt gesteld dat verdachte dient te worden vrijgesproken van het ten laste gelegde, wegens het ontbreken van wettig en overtuigend bewijs. De raadsvrouw heeft hiertoe aangevoerd dat de verklaringen van aangever op essentiële onderdelen niet consistent zijn en derhalve niet als betrouwbaar aangemerkt kunnen worden. Aangever heeft geen antwoord kunnen geven op de vraag waarom verdachte naar zijn caravan is gegaan. De verklaring van aangever vindt bovendien geen steun in een ander bewijsmiddel. Uit niets blijkt wat die nacht precies is gebeurd.
3.3.
Bewijsverweer
De rechtbank is, anders dan de raadsvrouw, van oordeel dat aangever in grote lijnen consistent heeft verklaard. Gezien de verwarde toestand van aangever, waarin hij zich ten tijde van de aangifte op 9 september 2016 bevond, dienen zijn verklaringen met de nodig terughoudendheid te worden bekeken. De essentie van zijn aangifte wordt echter in zijn overige verklaringen, alsmede in het verslag van getuige [getuige ] , die kort na het voorval door aangever wordt gebeld, bevestigd. Op zichzelf genomen zijn de verklaringen van aangever daarom voldoende betrouwbaar. Daarbij geldt dat de verklaringen van aangever op meerdere punten worden ondersteund door de bevindingen van verbalisanten, de verklaringen van verdachten en de tapgesprekken, zoals uit de hierna te noemen bewijsmiddelen zal blijken. Ten overvloede merkt de rechtbank op dat het niet aan aangever is de beweegredenen voor het handelen van verdachte op te geven.
De rechtbank acht de door aangever afgelegde verklaringen derhalve betrouwbaar en zij zal deze ook gebruiken voor het bewijs.
3.4.
Redengevende feiten en omstandigheden [1]
De rechtbank komt tot bewezenverklaring van de ten laste gelegde diefstal met geweld op grond van het volgende.
[aangever] heeft aangifte gedaan van een overval op 9 september 2016 in zijn woning, caravan, aan de [adres] te Van Ewijcksluis, gemeente Hollands Kroon. Hij is rond 01:00 uur gaan slapen en werd ongeveer een uur later, rond een uur of twee, wakker toen twee mannen binnen kwamen: de hem bekende [verdachte] en een onbekende man. Zij beweerden dat aangever hen had bedreigd via WhatsApp. [2] De onbekende man pakte aangever bij zijn keel en drukte hem omhoog tegen het plafond of de muur. Aangever kreeg met een pistool een klap op zijn oog, waarna het pistool op zijn hoofd werd gericht. [3] Op een gegeven moment heeft die onbekende jongen, die aangever omschreef als ‘klerenkast’ [4] , met het geweer aangever een paar klappen gegeven. De andere jongen, [verdachte] , was op dat moment met een mes op aangever aan het insteken. [5] Dat mes kwam uit de keukenla van aangever. [6] Aangever verklaarde dat [verdachte] stekende bewegingen voor zijn buik maakte en dat op zijn been een plek zit waar het mes langs is gegaan. [verdachte] is vervolgens in de caravan gaan zoeken en vond € 150,00 in een zakje. [verdachte] en die klerenkast hebben dat bedrag, bestaande uit drie briefjes van 50 euro, weggenomen. [7]
Aangever heeft kort na het vertrek van de overvallers een vriend, [getuige ] , gebeld. [8] [getuige ] heeft als getuige verklaard dat uit zijn telefoon blijkt dat aangever en hij op 9 september 2016 tussen 03:07 uur en 03:46 uur met elkaar hebben gebeld en dat aangever hem daarvoor om 02:56 uur heeft geappt. Aangever heeft getuige [getuige ] verteld dat hij door jongens was aangevallen en dat hij één van de jongens kende. Ze waren binnen gekomen, hadden hem van zijn bed gelicht, hem geslagen en met een puntje van een mes geprikt. Ook had hij een klap op zijn oog gehad met een koud en hard voorwerp. De jongens hebben geld weggenomen, iets van 200 euro. [9]
Aangever heeft verder verklaard dat hij op 8 september 2016 een bericht had gekregen van het telefoonnummer [telefoonnummer 1] . [12] Dit bleek het telefoonnummer te zijn van [medeverdachte] , medeverdachte. [13] [verdachte] bleek te zijn verdachte [verdachte] . [14] Het telefoonnummer dat aangever van [verdachte] had is [telefoonnummer 2] . [15]
Op 7 september 2016 heeft verdachte het volgende bericht gestuurd: “Die jongen wil niet betalen van die boete dus ga van de week zijn caravan leegtrekken”. [16]
Op 8 en 9 september 2016 verstuurt verdachte via WhatsApp gesproken berichten naar zijn broertje. Hierin zegt verdachte dat hij onderweg is naar Den Helder om iemands kop door te knallen. [17]
Op 10 september 2016 vanaf 14:53 uur heeft tussen [naam 2] [18] en verdachte het volgende gesprek plaatsgevonden [19] :
“ [verdachte] : Maa ze hebben wel aangifte gedaan dus
[verdachte] : Dat ik ze gestoken heb
[verdachte] : Ik zei dat ik bij jou was dus
[naam 2] : Heb die bewijs dan dat je gestoken heb
[naam 2] : Hij heb toch niks overgehouden
[verdachte] : Alleen dat mes hebben ze
[naam 2] : Heb je die daar laten liggen
[verdachte] : Ja moest snel weg ja
[naam 2] : Vingerafdrukken?
[verdachte] : Ja.”
In een telefoongesprek op 11 september 2016 tussen medeverdachte [medeverdachte] en het telefoonnummer [telefoonnummer 3] , dat op naam staat van [naam 2] heeft medeverdachte aan [naam 2] verteld dat [verdachte] het mes in de caravan heeft laten liggen. [20]
In een telefoongesprek op 13 september 2016 tussen medeverdachte [medeverdachte] en [naam 2] heeft medeverdachte aan [naam 2] verteld dat op het mes geen vingerafdrukken kunnen zitten, omdat verdachte het mes in het gras heeft gegooid. Het gras was nat, waardoor er geen vingerafdrukken op kunnen zitten. [21]
Op enig moment na het tenlastegelegde heeft tussen verdachte en medeverdachte [medeverdachte] het volgende gesprek plaatsgevonden:
“ [verdachte] (14:59 uur): Die mes hebben ze gevonden he
[medeverdachte] (14:59 uur): Welke die wapen ook
[verdachte] (15:00 uur): Nee alleen mes gevonden
[medeverdachte] (15:00 uur): Omg dacht al. Dan moeten we zondag terug man.
[medeverdachte] (15:01 uur): Ze hebben geen bewijs niets man.” [22]
Aangever heeft verklaard dat [verdachte] het mes in de aanhangwagen heeft gelegd. [23] In een aanhangwagen nabij de caravan van aangever is een mes aangetroffen dat in een kartonnen doos was gestoken. [24] Bij de doorzoeking in het huis van verdachte zijn twee op vuurwapens gelijkende voorwerpen in beslag genomen. [25]
Verdachte heeft bij de rechter-commissaris verklaard dat hij op 9 september 2016 met medeverdachte [medeverdachte] bij aangever is geweest. [26] Verdachte verklaarde dat er tussen aangever en medeverdachte [medeverdachte] een worsteling heeft plaatsgevonden en dat medeverdachte [medeverdachte] aangever in de hoek heeft getild. [27]
Bewijsoverweging
De verklaring van verdachte, inhoudende dat hij met zijn medeverdachte midden in de nacht (vanuit Spijkenisse) naar Van Ewijcksluis is gereden om € 150,- op te halen, welk bedrag vrijwillig door aangever aan hen zou zijn gegeven, acht de rechtbank – gelet op het voorgaande en met name ook gelet op de inhoud van de tapgesprekken – ongeloofwaardig. Op grond van de bovengenoemde bewijsmiddelen acht de rechtbank wettig en overtuigend bewezen dat verdachte zich aan het eerste alternatief ten laste gelegde, de diefstal met geweld in vereniging, heeft schuldig gemaakt.
De rechtbank acht bewezen dat daarbij een op een vuurwapen gelijkend voorwerp is gebruikt. Aangever heeft afwisselend over een pistool en een geweer gesproken, terwijl medeverdachte [medeverdachte] heeft verklaard dat het een jachtpistool, een kermisding was.
De rechtbank acht bewezen dat daarbij een op een vuurwapen gelijkend voorwerp is gebruikt. Aangever heeft afwisselend over een pistool en een geweer gesproken, terwijl medeverdachte [medeverdachte] heeft verklaard dat het een jachtpistool, een kermisding was.
3.5.
Bewezenverklaring
De rechtbank acht wettig en overtuigend bewezen dat verdachte de ten laste gelegde diefstal met geweld heeft begaan, met dien verstande dat
hij op 9 september 2016 te Van Ewijcksluis, gemeente Hollands Kroon, gedurende de voor de nachtrust bestemde tijd in een woning (caravan), tezamen en in vereniging met een ander,
met het oogmerk van wederrechtelijke toe-eigening heeft weggenomen een geldbedrag van 150 euro, toebehorende aan [aangever] ,
welke diefstal werd voorafgegaan en vergezeld van geweld tegen die [aangever] , gepleegd met het oogmerk om die diefstal voor te bereiden en gemakkelijk te maken,
welk geweld hierin bestond dat
- die [aangever] bij de keel werd gepakt en vervolgens tegen de muur en/of het plafond werd geduwd en
- die [aangever] een klap met een op een vuurwapen gelijkend voorwerp tegen zijn gezicht werd gegeven en
- een op een vuurwapen gelijkend voorwerp op het hoofd van die [aangever] werd gezet en
- met een mes stekende bewegingen richting het lichaam van die [aangever] zijn gemaakt en
- klappen tegen het hoofd en/of lichaam van die [aangever] zijn gegeven.
De in de tenlastelegging voorkomende taal- en/of schrijffouten zijn verbeterd. Blijkens het verhandelde op de terechtzitting is verdachte daardoor niet geschaad in zijn verdediging.
Hetgeen aan verdachte meer of anders is ten laste gelegd dan hier als bewezen is aangenomen, is niet bewezen. Verdachte moet hiervan worden vrijgesproken.
4.Kwalificatie en strafbaarheid van het feit
Het bewezenverklaarde levert op:
diefstal, voorafgegaan en vergezeld van geweld tegen personen, gepleegd met het oogmerk om die diefstal voor te bereiden en gemakkelijk te maken, terwijl het feit wordt gepleegd gedurende de voor de nachtrust bestemde tijd in een woning en terwijl het feit wordt gepleegd door twee of meer verenigde personen.
Er is geen omstandigheid aannemelijk geworden waardoor de wederrechtelijkheid aan het bewezenverklaarde zou ontbreken. Het bewezenverklaarde is derhalve strafbaar.
5.Strafbaarheid van verdachte
Er is geen omstandigheid aannemelijk geworden die de strafbaarheid van verdachte uitsluit. Verdachte is derhalve strafbaar.
6.Motivering van de sanctie
6.1.
Standpunt van de officier van justitie
De officier van justitie heeft gevorderd dat verdachte zal worden veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van drie jaren, met aftrek van de tijd die verdachte in voorarrest heeft doorgebracht.
6.2.
Standpunt van de verdediging
De raadsvrouw heeft aangevoerd dat bij strafoplegging rekening dient te worden gehouden met de slechte gezondheid van verdachte. Een gevangenisstraf gelijk aan het voorarrest in combinatie met een voorwaardelijke gevangenisstraf of een werkstraf acht de raadsvrouw passend.
6.3.
Oordeel van de rechtbank
Bij de beslissing over de sanctie die aan verdachte moet worden opgelegd, heeft de rechtbank zich laten leiden door de aard en de ernst van het bewezenverklaarde en de omstandigheden waaronder dit is begaan, alsmede de persoon van verdachte, zoals van een en ander uit het onderzoek ter terechtzitting is gebleken.
In het bijzonder heeft de rechtbank het volgende in aanmerking genomen.
Verdachte heeft zich tezamen met een ander schuldig gemaakt aan een woningoverval in de voor de nachtrust bestemde tijd, waarbij hij en zijn mededader geweld hebben gebruikt jegens aangever, die een bekende van hem was. Verdachte heeft voor eigen rechter gespeeld door verhaal te gaan halen bij het slachtoffer dat hem – volgens verdachte – € 150,- was verschuldigd in verband met een boete. Eenmaal bij aangever aangekomen, is een worsteling ontstaan tussen verdachte, de mededader en aangever waarbij aangever letsel heeft opgelopen. Verdachte en zijn mededader hebben daarbij gebruik gemaakt van wapens. Verdachte was de initiatiefnemer en hij heeft zeer bedreigende taal geuit tegen derden over aangever in de tapgesprekken. Dit feit, gepleegd op een plek waar het slachtoffer zich veilig mocht wanen, heeft verstrekkende gevolgen voor het gevoel van veiligheid van het slachtoffer en zorgde voor schade en overlast. In het algemeen zorgen dergelijke feiten voor onrust en gevoelens van onveiligheid in de maatschappij. De rechtbank rekent dit verdachte dan ook zwaar aan.
De rechtbank heeft ten nadele van verdachte rekening gehouden met het op naam van verdachte staand Uittreksel Justitiële Documentatie van 13 februari 2017, waaruit blijkt dat verdachte reeds eerder ter zake van vermogens- en geweldsdelicten onherroepelijk is veroordeeld tot onder andere vrijheidsbenemende straffen en ten tijde van het tenlastegelegde in een proeftijd liep. Dit heeft verdachte er kennelijk niet van kunnen weerhouden te recidiveren.
De rechtbank heeft kennisgenomen van de inhoud van het over verdachte uitgebrachte reclasseringsrapport van 21 september 2016 dat ten behoeve van de voorgeleiding bij de rechter-commissaris is opgemaakt, waaruit blijkt dat verdachte gezondheidsproblemen heeft en dat bij hem sprake is van agressieproblematiek. Volgens de reclassering is hij niet gemotiveerd voor hulpverlening.
Naar het oordeel van de rechtbank kan gelet op de ernst van het gepleegde feit in beginsel niet worden volstaan met een andere of lichtere sanctie dan een onvoorwaardelijke gevangenisstraf. Verdachte heeft geen medische stukken overgelegd waaruit blijkt dat zijn gezondheid aan detentie in de weg staat. Als uitgangspunt geldt volgens de oriëntatiepunten van het LOVS voor een woningoverval met licht geweld een onvoorwaardelijke gevangenisstraf van drie jaren. Gelet op de onbeholpen wijze waarop verdachte met zijn mededader te werk is gegaan om een gering geldbedrag te incasseren, met onvermijdelijk zijn eigen arrestatie als gevolg, en het beperkte letsel van aangever acht de rechtbank een kortere gevangenisstraf echter passend.
7.Beslissingen ten aanzien van het beslag
7.1.
Onttrekking aan het verkeer
De rechtbank is van oordeel dat het onder verdachte in beslag genomen en niet teruggegeven voorwerp op de beslaglijst, te weten:
- Een imitatie vuurwapen (onbekend zwart), goednummer 657031
dient te worden onttrokken aan het verkeer. Dit voorwerp is aangetroffen bij gelegenheid van het onderzoek naar het onderhavige strafbare feit en kan dienen tot het begaan van soortgelijke feiten. De rechtbank acht het ongecontroleerde bezit van voormeld voorwerp in strijd met de wet en het algemeen belang.
7.2.
Teruggave aan de rechthebbende
De rechtbank is van oordeel dat het onder verdachte in beslag genomen en niet teruggegeven voorwerp op de beslaglijst, te weten:
- Een imitatie vuurwapen (klein plastic balletjespistool), goednummer 657022
dient te worden teruggegeven aan de beslagene, te weten verdachte.
8.Toepasselijke wettelijke voorschriften
De volgende wetsartikelen zijn van toepassing:
artikelen 36b, 36d, 312 van het Wetboek van Strafrecht.
9.Beslissing
De rechtbank:
Verklaart bewezen dat verdachte het ten laste gelegde feit heeft begaan zoals hiervoor onder 3.5 weergegeven.
Verklaart niet bewezen wat aan verdachte alternatief, meer of anders is ten laste gelegd dan hierboven als bewezen is aangenomen en spreekt hem daarvan vrij.
Bepaalt dat het bewezen verklaarde feit het hierboven onder 4. vermelde strafbare feit oplevert.
Verklaart verdachte hiervoor strafbaar.
Veroordeelt verdachte tot een
gevangenisstrafvoor de duur van
1 (één) jaar.
gevangenisstrafvoor de duur van
1 (één) jaar.
Bepaalt dat de tijd die verdachte vóór de tenuitvoerlegging van dit vonnis in verzekering en voorlopige hechtenis heeft doorgebracht, bij de tenuitvoerlegging van de opgelegde gevangenisstraf in mindering wordt gebracht, voor zover die tijd niet reeds op een andere straf in mindering is gebracht.
Onttrekt aan het verkeer:
- Een imitatie vuurwapen (onbekend zwart), goednummer 657031
Gelast de teruggave aan de rechthebbende van:
- Een imitatie vuurwapen (klein plastic balletjespistool), goednummer 657022
Samenstelling rechtbank en uitspraakdatum
Dit vonnis is gewezen door
mr. P.H.B. Littooy, voorzitter,
mr. H.E. van Harten en mr. J.O.Y. Elagab, rechters,
in tegenwoordigheid van de griffier mr. Z.T. Pronk,
en uitgesproken op de openbare terechtzitting van 4 april 2017.