ECLI:NL:RBMNE:2025:3009 - Rechtbank Midden-Nederland - Vrijspraak verdachte bankhelpdeskfraude wegens onvoldoend...

Uitspraak

RECHTBANK MIDDEN-NEDERLAND

Strafrecht

Zittingsplaats Lelystad

Parketnummer: 16.244558-24 (P)

Vonnis van de meervoudige kamer van 25 juni 2025

in de strafzaak tegen

[verdachte] ,

geboren op [geboortedatum] 1978 te [geboorteplaats] ,/

wonende aan de [adres] , [postcode] [plaats] ,

hierna te noemen: verdachte.

ONDERZOEK TER TERECHTZITTING

Dit vonnis is bij verstek gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de zitting van

4 juni 2025. Het onderzoek ter terechtzitting is gesloten op 25 juni 2025.

De rechtbank heeft kennisgenomen van de vordering en standpunten van officier van justitie mr. N. Schapendonk en van hetgeen de benadeelde partij [benadeelde 1] naar voren heeft gebracht.

TENLASTELEGGING

De tenlastelegging is als bijlage aan dit vonnis gehecht.

De verdenking komt erop neer dat verdachte:

primair:

in de periode 6 februari 2024 tot en met 7 februari 2024 in Emmeloord, Amsterdam, Langbroek en/of Buinen, samen met een of meer anderen of alleen, [benadeelde 1] en [benadeelde 2] heeft opgelicht door middel van (bank)helpdeskfraude;

subsidiair:

in de periode 6 februari 2024 tot en met 7 februari 2024 in Emmeloord, Amsterdam, Langbroek en/of Buinen medeplichtig is geweest aan de door een of meer onbekend gebleven personen in voornoemde periode gepleegde oplichting van [benadeelde 1] en [benadeelde 2] door middel van (bank)helpdeskfraude, door een bankrekening ter beschikking te stellen aan die onbekend gebleven persoon of personen;

op 7 februari 2024 in Emmeloord, Amsterdam, Langbroek en/of Buinen, samen met een ander of anderen of alleen, zich meermalen schuldig heeft gemaakt aan computervredebreuk door binnen te dringen in het computernetwerk van Bunq bank;

primair:

in de periode 6 februari 2024 tot en met 11 februari 2024 in Emmeloord, Amsterdam, Langbroek, Buinen en/of Urk, samen met een of meer anderen of alleen, geldbedragen van- € 43.567,08 van [benadeelde 1] en/of- € 52.619,00 van [benadeelde 2] ,

heeft gestolen door met de inloggegevens van deze personen zich toegang te verschaffen tot hun bankrekeningen bij Bunq bank en geldbedragen over te schrijven naar een bankrekening van verdachte en/of een derde;

subsidiair:

in de periode 6 februari 2024 tot en met 11 februari 2024 in Emmeloord, Amsterdam, Langbroek, Buinen en/of Urk medeplichtig is geweest aan de door een of meer onbekend gebleven personen gepleegde diefstal van geldbedragen van [benadeelde 1] en [benadeelde 2] , zoals hiervoor omschreven onder 3 primair, door een bankrekening ter beschikking te stellen aan die onbekend gebleven persoon of personen;

op 7 februari 2024 in Emmeloord, Amsterdam, Langbroek, Buinen en/of Urk, samen met een of meer anderen of alleen, een geldbedrag van € 7.798,87 (waarvan € 4.900,00 afkomstig van [benadeelde 2] en € 2.898,87 afkomstig van [benadeelde 1] ) heeft witgewassen, in die zin dat verdachte wist althans redelijkerwijs moest vermoeden dat dit geldbedrag afkomstig was uit enig misdrijf.

VOORVRAGEN

De dagvaarding is geldig, de rechtbank is bevoegd tot kennisneming van het tenlastegelegde, de officier van justitie is ontvankelijk in de vervolging van verdachte en er zijn geen redenen voor schorsing van de vervolging.

VRIJSPRAAK

Het standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie heeft gevorderd verdachte vrij te spreken van het onder 1 primair en subsidiair, 2 en 3 primair en subsidiair tenlastegelegde. De officier van justitie acht het onder 4 tenlastegelegde witwassen wettig en overtuigend te bewijzen, in die zin dat verdachte had moeten vermoeden dat het in de tenlastelegging genoemde geldbedrag van misdrijf afkomstig was (schuldwitwassen).

Het oordeel van de rechtbank

Feit 1 primair en subsidiair, feit 3 primair en subsidiair en feit 4

Op 7 februari 2024 werden [benadeelde 1] en [benadeelde 2] , beiden klant bij Bunq bank (hierna: Bunq), opgelicht door middel van (bank)helpdeskfraude. Zij ontvingen een sms-bericht of email met het verzoek op een link te klikken, waarna zij werden doorgeleid naar een valse website die leek op de website van Bunq. Met [benadeelde 2] is ook telefonisch contact opgenomen door een persoon die zich voordeed als een medewerker van Bunq. Beide slachtoffers werden bewogen tot afgifte van (inlog)gegevens, waaronder hun gebruikersnamen, wachtwoorden, betaalpasgegevens en/of verificatiecodes, voor het gebruik van hun accounts of rekeningen bij Bunq. Direct na afgifte van de (inlog)gegevens werden grote geldbedragen van hun rekeningen afgeschreven.

Het dossier bevat geen aanwijzingen dat verdachte als medepleger betrokken is geweest bij de misdrijven
oplichting(feit 1 primair) of
diefstal door middel van valse sleutels(feit 3 primair). De rechtbank is dan ook, met de officier van justitie, van oordeel dat vrijspraak dient te volgen van het onder 1 primair en het onder 3 primair tenlastegelegde.

Vaststaat vast dat op naam van verdachte een bankrekening is geopend en dat deze rekening door anderen is gebruikt om geldbedragen op te storten en vervolgens door te boeken.

Voor een bewezenverklaring van de tenlastegelegde medeplichtigheid van
oplichting(feit 1 subsidiair) en medeplichtigheid van
diefstal door middel van valse sleutels(feit 3 subsidiair) is niet alleen vereist dat wordt bewezen dat verdachtes opzet was gericht op het ter beschikking stellen van de bankrekening, maar ook dat het opzet van verdachte, al dan niet in voorwaardelijke vorm, was gericht op de door de dader(s) gepleegde misdrijven (gronddelicten)
oplichtingen
diefstal door middel van valse sleutels.

De rechtbank is van oordeel dat onvoldoende bewijs voorhanden is dat verdachte de beschikking heeft gehad over de bankrekening. Dat deze rekening op naam van verdachte stond, is daartoe onvoldoende. Bovendien kan uit de tot het dossier behorende stukken niet met voldoende zekerheid worden afgeleid wie de bankrekening heeft geopend. Dit betekent dat niet bewezen kan worden dat het opzet van verdachte was gericht op het ter beschikking stellen van de bankrekening.

De rechtbank overweegt voorts (ten overvloede) dat het dossier evenmin feiten en omstandigheden bevat waaruit een zodanig verband kan worden afgeleid tussen gedragingen van verdachte en de misdrijven
oplichtingen/of
diefstal door middel van valse sleutelsdat bewezen kan worden dat verdachte (voorwaardelijk) opzet heeft gehad op het plegen van déze (specifieke) misdrijven (ECLI:NL:HR:2014:385 en ECLI:NL:PHR:2013:2469).

Het enkele feit dat geld dat afkomstig is van een misdrijf op een rekening is gestort die op naam van verdachte staat, is onvoldoende om tot een bewezenverklaring van het tenlastegelegde
witwassen(feit 4) te komen. Zoals hiervoor reeds overwogen, is de rechtbank van oordeel dat er onvoldoende bewijs voorhanden is dat verdachte de beschikking had over de bankrekening op het moment dat de bedragen gestort werden op de rekening. Verdachte kan dan ook geen verwijt worden gemaakt van het witwassen van die bedragen, omdat niet vastgesteld kan worden dat hij de beschikking heeft gehad over deze bedragen.

Het voorgaande betekent dat verdachte dient te worden vrijgesproken van het onder 1 subsidiair, 3 subsidiair en 4 tenlastegelegde.

Feit 2

De rechtbank is van oordeel dat het dossier geen enkele aanwijzing bevat dat verdachte betrokken is geweest (op welke wijze dan ook) bij het binnendringen in het computersysteem van Bunq.

Verdachte zal, zoals ook door de officier van justitie is gevorderd, van het onder 2 ten laste gelegde medeplegen van computervredebreuk worden vrijgesproken.

BENADEELDE PARTIJ

De vordering

[benadeelde 1] heeft zich als benadeelde partij in het geding gevoegd en vordert een bedrag van € 35.997,56 aan materiële schade ten gevolge van het aan verdachte onder 1, 3 en 4 tenlastegelegde. Dit bedrag bestaat uit het weggenomen geld van in totaal € 43.567,06 minus een door Bunq teruggeboekt bedrag van € 7.569,50.

De benadeelde partij heeft tevens gevorderd het toe te wijzen bedrag te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf het moment dat de schade is ontstaan en de schadevergoedingsmaatregel op te leggen.

Ter zitting heeft de benadeelde partij stukken overgelegd betreffende een van Bunq ontvangen coulancevergoeding van € 34.499,00.

Het standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie heeft gevorderd de vordering van de benadeelde partij toe te wijzen tot een bedrag van € 1.498,56. Dit betreft het schadebedrag van € 43.567,06 minus het door Bunq teruggeboekte bedrag van € 7.569,50 en de door Bunq uitgekeerde coulancevergoeding van € 34.499,00.

De officier van justitie heeft gevorderd het toe te wijzen bedrag hoofdelijk toe te wijzen, te vermeerderen met de wettelijke rente en met toepassing van de schadevergoedingsmaatregel.

Het oordeel van de rechtbank

De rechtbank zal de benadeelde partij niet-ontvankelijk verklaren in de vordering, omdat verdachte integraal zal worden vrijgesproken.

Nu de benadeelde partij niet-ontvankelijk zal worden verklaard in de vordering, zullen kosten worden gecompenseerd, in die zin dat ieder de eigen kosten draagt.

BESLISSING

De rechtbank:

Vrijspraak

- verklaart het onder 1 primair en subsidiair, 2, 3 primair en subsidiair en 4 tenlastegelegde niet bewezen en spreekt verdachte daarvan vrij;

Benadeelde partij [benadeelde 1] (feiten 1 primair en subsidiair, 3 primair en subsidiair en 4)

verklaart [benadeelde 1] niet-ontvankelijk in de vordering;
compenseert de proceskosten van de benadeelde partij en verdachte, in die zin dat ieder de eigen kosten draagt.

Dit vonnis is gewezen door mr. I.L. Gerrits, voorzitter, mr. B.F. Hammerle en mr.

J. Wiersma, rechters, in tegenwoordigheid van mr. F.R. Horst, griffier, en is uitgesproken op de openbare terechtzitting van 25 juni 2025.

Bijlage: de tenlastelegging

Aan verdachte wordt tenlastegelegd dat:

primair

hij in of omstreeks de periode van 6 februari 2024 tot en met 7 februari 2024 te Emmeloord, gemeente Noordoostpolder en/of Amsterdam en/of Langbroek, gemeente Wijk bij Duurstede en/of Buinen, gemeente Borger-Odoorn, althans in Nederland tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen,

met het oogmerk om zich en/of een ander wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en/of een valse hoedanigheid en/of door listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels,

[benadeelde 1] en/of [benadeelde 2] heeft bewogen tot de afgifte van enig goed en/of het verlenen van een dienst en/of het ter beschikking stellen van (inlog)gegevens, waaronder gebruikersnamen en/of wachtwoorden en/of betaalpasgegevens en/of pincodes en/of verificatiecodes (voor het gebruik) van zijn/haar/hun Bunq bank account/rekening en/of foto's/filmpjes van het gezicht van deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] , door

- aan deze [benadeelde 1] en/of aan deze [benadeelde 2] een sms-bericht en/of een mail te sturen, als ware deze afkomstig van de Bunq bank, waarbij deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] werd bewogen op een link te klikken waarna deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] werd doorgeleid naar een kopie en/of nagemaakte en/of valse website van de Bunq bank, waar deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] is/zijn bewogen tot afgifte van voornoemde gegevens en/of

- meermalen telefonisch contact op te nemen met deze [benadeelde 2] en/of zich hierbij voor te doen als een medewerker van de Bunq bank en/of (vervolgens) mede te delen dat er iets mis was met de rekening van [benadeelde 2] en/of dat sprake was van (een) (poging tot) frauduleuze overschrijving(en) op haar rekening en/of dat zij opnieuw beveiligingshandelingen moest uitvoeren en/of zich moest identificeren en/of de pincode moest invoeren via de applicatie van Bunq bank en/of (vervolgens) de applicatie van de Bunq bank moest verwijderen,

waardoor [benadeelde 2] is bewogen tot afgifte van voornoemde gegevens;

subsidiair

althans, indien het vorenstaande niet tot een veroordeling mocht of zou kunnen leiden:

een of meer onbekend gebleven persoon/personen in of omstreeks de periode van 6 februari 2024 tot en met 7 februari 2024 te Emmeloord, gemeente Noordoostpolder en/of Amsterdam en/of Langbroek, gemeente Wijk bij Duurstede en/of Buinen, gemeente Borger-Odoorn, althans in Nederland,

bij en/of tot het plegen van welk misdrijf verdachte in of omstreeks de periode van 6 februari 2024 tot en met 7 februari 2024 te Emmeloord, gemeente Noordoostpolder en/of Amsterdam en/of Langbroek, gemeente Wijk bij Duurstede en/of Buinen, gemeente Borger-Odoorn althans in Nederland,

opzettelijk behulpzaam is geweest en/of opzettelijk gelegenheid, middelen en/of inlichtingen heeft verschaft, door zijn rekening ter beschikking te stellen aan die onbekend gebleven persoon/personen;

hij op of omstreeks 7 februari 2024 te Emmeloord, gemeente Noordoostpolder en/of Amsterdam en/of Langbroek, gemeente Wijk bij Duurstede en/of Buinen, gemeente Borger-Odoorn, althans in Nederland, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen meermalen, althans eenmaal, opzettelijk en wederrechtelijk (telkens) in een (gedeelte van) een geautomatiseerd werk, te weten de servers(s) en/of het netwerk en/of de infrastructuur van 'Bunq', is binnengedrongen door het doorbreken van een beveiliging en/of door een technische ingreep en/of met behulp van valse signalen of een valse sleutel en/of door het aannemen van een valse hoedanigheid, te weten door het (telkens) inloggen met onrechtmatig verkregen gebruikersnamen en/of wachtwoorden en/of e-mailadressen en/of

bankgegevens en/of andere (inlog)gegevens, tot het gebruik waarvan verdachte niet gerechtigd was;

primair

hij in of omstreeks de periode van 6 februari 2024 tot en met 11 februari 2024 te Emmeloord, gemeente Noordoostpolder en/of Amsterdam en/of Langbroek, gemeente Wijk bij Duurstede en/of Buinen, gemeente Borger-Odoorn en/of Urk, althans in Nederland

tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen,

- een of meer geldbedragen van in totaal ongeveer 43567,08 euro, in elk geval enig goed, dat/die geheel of ten dele aan [benadeelde 1] , in elk geval aan een ander dan aan verdachte en/of zijn mededader(s) toebehoorde(n) en/of

- een of meerdere geldbedragen van in totaal ongeveer 52619,00 euro, in elk geval enig goed, dat/die geheel of ten dele aan [benadeelde 2] , in elk geval aan een ander dan aan verdachte en/of zijn mededader(s) toebehoorde(n)

heeft weggenomen met het oogmerk om het zich wederrechtelijk toe te eigenen, terwijl verdachte en/of zijn mededader(s) zich de toegang tot de plaats van het misdrijf heeft/hebben verschaft en/of dat/die weg te nemen voornoemde geldbedragen onder zijn/hun bereik heeft/hebben gebracht door middel van een valse sleutel, door zich, zonder toestemming, toegang te verschaffen tot de Bunq rekening(en) van deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] met gebruikmaking van aan deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] toebehorende (inlog)gegevens waarna verdachte en/of zijn mededader(s) één of meerdere geldbedragen van de bankrekening van deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] heeft/hebben overgemaakt naar één of meerdere bankrekening(en) van verdachte en/of een derde;

subsidiair

althans, indien het vorenstaande niet tot een veroordeling mocht of zou kunnen leiden:

een of meer onbekend gebleven persoon/personen in of omstreeks de periode van 6 februari 2024 tot en met 11 februari 2024 te Emmeloord, gemeente Noordoostpolder en/of Amsterdam en/of Langbroek, gemeente Wijk bij Duurstede en/of Buinen, gemeente Borger-Odoorn en/of Urk, althans in Nederland

- een of meer geldbedragen van in totaal ongeveer 43567,08 euro, in elk geval enig

goed, dat/die geheel of ten dele aan [benadeelde 1] , in elk geval aan een ander dan aan

die onbekend gebleven persoon/personen en/of verdachte toebehoorde(n) en/of

- een of meerdere geldbedragen van in totaal ongeveer 52619,00 euro, in elk geval

enig goed, dat/die geheel of ten dele aan [benadeelde 2] , in elk

geval aan een ander dan die onbekend gebleven persoon/personen en/of verdachte

toebehoorde(n)

heeft/hebben weggenomen met het oogmerk om het zich wederrechtelijk toe te eigenen, terwijl die onbekend gebleven persoon/personen zich de toegang tot de plaats van het misdrijf heeft/hebben verschaft en/of dat/die weg te nemen voornoemde geldbedragen onder zijn//haar/hun bereik heeft/hebben gebracht door middel van een valse sleutel, door zich, zonder toestemming, toegang te verschaffen tot de Bunq rekening(en) van deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] met gebruikmaking van aan deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] toebehorende (inlog)gegevens waarna die onbekend gebleven persoon/personen één of meerdere geldbedragen van de bankrekening van deze [benadeelde 1] en/of deze [benadeelde 2] heeft/hebben overgemaakt naar één of meerdere bankrekening(en) van verdachte en/of een derde;

bij en/of tot het plegen van welk misdrijf verdachte in of omstreeks de periode van 6 februari 2024 tot en met 11 februari 2024 te Emmeloord, gemeente Noordoostpolder en/of Amsterdam en/of Langbroek, gemeente Wijk bij Duurstede en/of Buinen, gemeente Borger-Odoorn en/of Urk, althans in Nederland

hij op of omstreeks 7 februari 2024, te Emmeloord, gemeente Noordoostpolder en/of Amsterdam en/of Langbroek, gemeente Wijk bij Duurstede en/of Buinen, gemeente Borger-Odoorn en/of Urk, althans in Nederland, tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen

(van) een geldbedrag van in totaal ongeveer 7798,87 euro (waarvan 4900 euro afkomstig van de rekening van [benadeelde 2] en/of waarvan 2898,87 euro afkomstig van de rekening van [benadeelde 1] ),

althans een of meer geldbedragen,

Sub a

- de werkelijke aard, de herkomst, de vindplaats, de vervreemding en/of de verplaatsing heeft verborgen en/of heeft verhuld, dan wel

- heeft verborgen en/of heeft verhuld wie de rechthebbende(n) op dat /die voorwerp(en) was/waren, en/of

- heeft verborgen en/of heeft verhuld wie dat/die voorwerp(en) voorhanden had(den)

Sub b

- heeft verworven, voorhanden heeft gehad, heeft overgedragen, heeft omgezet, en/of

- gebruik heeft gemaakt

terwijl hij, verdachte, en/of zijn mededader(s) wist(en), althans redelijkerwijs moest vermoeden, dat dat/die voorwerp(en) - onmiddellijk of middellijk - afkomstig was/waren uit enig misdrijf.

Vrijspraak verdachte bankhelpdeskfraude wegens onvoldoende bewijs betrokkenheid

Uitspraak

Vonnis van de meervoudige kamer van 25 juni 2025

[verdachte] ,

ONDERZOEK TER TERECHTZITTING

TENLASTELEGGING

VOORVRAGEN

VRIJSPRAAK

Het standpunt van de officier van justitie

Het oordeel van de rechtbank

BENADEELDE PARTIJ

De vordering

Het standpunt van de officier van justitie

Het oordeel van de rechtbank

BESLISSING

Bijlage: de tenlastelegging

waardoor [benadeelde 2] is bewogen tot afgifte van voornoemde gegevens;

terwijl hij, verdachte, en/of zijn mededader(s) wist(en), althans redelijkerwijs moest vermoeden, dat dat/die voorwerp(en) - onmiddellijk of middellijk - afkomstig was/waren uit enig misdrijf.