Uitspraak
Uitspraak
2
64789 / HA ZA 08-480
16 december 2009
vonnis
RECHTBANK MIDDELBURG
64789 / HA ZA 08-48016 december 2009
Sector civiel recht
zaaknummer / rolnummer: 64789 / HA ZA 08-480
Vonnis van 16 december 2009
in de zaak van
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
DE KOSTENDRUKKERS OFFSET/ZEEFDRUKKERIJ B.V.,
gevestigd te Rotterdam,
eiseres in conventie,
verweerster in reconventie,
advocaat mr. H.C. Aalders-van Vuren te Rotterdam,
tegen
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
BISON INTERNATIONAL B.V.,
gevestigd te Goes,
gedaagde in conventie,
eiseres in reconventie,
procureur mr. M.H.G. de Neef te ‘s Gravendeel.
Partijen zullen hierna De Kostendrukkers en Bison genoemd worden.
De procedure
Het verloop van de procedure blijkt uit:
de dagvaarding
de conclusie van antwoord in conventie en van eis in reconventie
de conclusie van repliek in conventie en van antwoord in reconventie
de conclusie van dupliek in conventie en van repliek in reconventie
de conclusie van dupliek in reconventie.
Ten slotte is vonnis bepaald.
De feiten
in conventie en in reconventie
De Kostendrukkers is een drukkerij die zich voornamelijk richt op het in opdracht vervaardigen van grote partijen drukwerk voor ondernemingen zoals bijvoorbeeld het drukken van etiketten en foldermateriaal.
Bison is een onderneming die zich ondermeer toelegt op het produceren en verkopen van lijmen, kitten en onderhoudsmiddelen. Bison verpakt zelf een groot deel van deze producten. Gezien de veelheid aan producttoepassingen en klanten is er een grote diversiteit aan verpakkingen en als gevolg daarvan aan labels en etiketten.
Bison heeft De Kostendrukkers, naast andere drukkers, in 2006 uitgenodigd om Bison een aanbod te doen. Na diverse onderhandelingen heeft De Kostendrukkers begin 2006 een aantal offertes uitgebracht die door Bison zijn aanvaard. Door De Kostendrukkers zijn op basis van deze door Bison geaccepteerde offertes drukwerkzaamheden uitgevoerd.
Bison heeft een aantal facturen ter zake van door De Kostendrukkers uitgevoerde drukwerkzaamheden onbetaald gelaten.
Het geschil
in conventie
De Kostendrukkers vordert samengevat - veroordeling van Bison tot betaling van [bedrag], vermeerderd met de wettelijke handelsrente vanaf 2 juli 2008 tot de dag van voldoening, met buitengerechtelijke kosten en met veroordeling van Bison in de proceskosten. De Kostendrukkers stelt daartoe – samengevat – het navolgende.
Bison heeft jegens De Kostendrukkers een beroep gedaan op verrekening van het thans door De Kostendrukkers gevorderde bedrag met de schade die zij van De Kostendrukkers stelt te vorderen te hebben. Daarmee heeft Bison erkend het bedrag ter zake van de nog openstaande facturen verschuldigd te zijn.
Door betaling van de facturen achterwege te laten schiet Bison toerekenbaar tekort in de nakoming van de tussen partijen gesloten overeenkomsten.
De Kostendrukkers erkent dat sprake is geweest van opstartproblemen. De Kostendrukkers stelt echter de ontstane problemen steeds tijdig, kosteloos en naar volle tevredenheid opgelost te hebben. De Kostendrukkers bestrijdt dat de ontstane problemen slechts aan haar te wijten zouden zijn geweest. Volgens De Kostendrukkers was er sprake van miscommunicatie.
Kostendrukkers bestrijdt voorts dat Bison al haar drukwerk bij haar afnam. Uit de door Bison overgelegde correspondentie blijkt dat Bison ook drukwerk liet verrichten door derden.
Volgens De Kostendrukkers zijn partijen begin 2008 nieuwe prijzen overeengekomen. Deze prijzen zijn niet eenzijdig door De Kostendrukkers opgelegd. Aanpassing van de prijzen was noodzakelijk omdat Bison minder aantallen afnam dan de aantallen waarop de prijzen in de offertes waren gebaseerd. Aanpassing van de prijzen was ook niet in strijd met de overeenkomst omdat de in de offertes genoemde prijzen slechts één jaar geldig waren.
De omstandigheid dat Bison zonder uitloopperiode de samenwerking ineens heeft gestaakt kan niet op De Kostendrukkers worden afgewenteld. Bison heeft dat aan zichzelf te wijten.
Bison voert verweer. Bison betwist het door De Kostendrukkers gevorderde bedrag verschuldigd te zijn en de aan de vordering ten grondslag liggende facturen. Bison stelt dat er voortdurend sprake was van kwaliteitsproblemen en De Kostendrukkers voortdurend tekortgeschoten is in de uitvoering van de overeenkomst, waardoor Bison het resterende drukwerk bij een veel duurdere derde moest uitbesteden.
Voorts stelt Bison dat De Kostendrukkers ten onrechte haar prijzen in februari 2008, eenzijdig, heeft verhoogd. De omstandigheid dat Bison minder orders plaatste dan waarbij bij de offerte door De Kostendrukkers is uitgegaan, is het gevolg van het voortdurend tekortschieten in het nakomen van de overeenkomst door De Kostendrukkers. De Kostendrukkers kan de daardoor voor haar ontstane hogere productiekosten niet op Bison afwentelen. Bison is slechts met hogere prijzen akkoord gegaan omdat zij ten aanzien van enkele producten niet al het drukwerk op korte termijn bij een ander onder kon brengen.
De Kostendrukkers heeft op deze wijze misbruik van omstandigheden gemaakt ex artikel 3:44 BW Pro. Zij wist of had moeten begrijpen dat Bison door haar afhankelijkheid van De Kostendrukkers voor korte tijd met de hogere tarieven akkoord is gegaan. Voorts heeft De Kostendrukkers onrechtmatig en in strijd met de redelijkheid en billijkheid gehandeld door, nu Bison geen alternatief had, op een dergelijk korte termijn een grote prijsstijging door te voeren en aanvullende voorwaarden te stellen.
Bison bestrijdt gemotiveerd dat door De Kostendrukkers buitengerechtelijke kosten zijn gemaakt.
Bison verzoekt de rechtbank voor recht te verklaren dat zij gerechtigd is om een eventueel aan De Kostendrukkers toe te kennen bedrag te verrekenen met een aan haar in het kader van de reconventie ter zake van schadevergoeding toe te kennen bedrag.
in reconventie
Bison vordert samengevat - veroordeling van De Kostendrukkers tot betaling [totaal bedrag]] eventueel verminderd met een in conventie verrekend bedrag, en vermeerderd met buitengerechtelijke incassokosten tot een bedrag van [bedrag] en met de wettelijke handelsrente rente.
Bison stelt daartoe dat zij, doordat De Kostendrukkers door de kwaliteitsproblemen niet de overeengekomen aantallen kon leveren, genoodzaakt was een aanzienlijk aantal etiketten tegen een hogere prijs dan met Kostendrukkers was overeengekomen bij een andere drukker af te nemen. Volgens Bison heeft zij daarvoor een bedrag van [totaal bedrag] meer aan het drukwerk heeft moeten uitgeven dan wanneer dit door De Kostendrukkers zou zijn uitgevoerd. Bison vordert dit bedrag uit hoofde van schadevergoeding van De Kostendrukkers.
Bison beroept zich voorts op misbruik van omstandigheden door De Kostendrukkers en stelt dat Bison ook onrechtmatig jegens haar heeft gehandeld, althans in strijd met de redelijkheid en billijkheid. Bison voert daartoe aan dat De Kostendrukkers haar in 2008 met exorbitante prijsstijgingen heeft overvallen voor reeds bij De Kostendrukkers ondergebrachte productgroepen en eenzijdig nieuwe en aanvullende voorwaarden heeft gesteld terwijl De Kostendrukkers wist dat Bison, gelet op de complexiteit van de opdracht, niet op korte termijn naar een andere drukker over kon stappen. De Kostendrukkers is gehouden de daardoor voor Bison onstane schade te vergoeden.
De Kostendrukkers bestrijdt gemotiveerd dat zij misbruik van omstandigheden heeft gemaakt, althans onrechtmatig, dan wel in strijd met de redelijkheid en billijkheid heeft gehandeld en tot schadevergoeding aan Bison gehouden is.
De Kostendrukkers bestrijdt voorts onder verwijzing naar hetgeen zij in conventie heeft aangevoerd dat Bison schade heeft geleden. Bison heeft de met betrekking tot het geleverde drukwerk ontvangen facturen ook steeds zonder protest behouden, ook de facturen waarvan De Kostendrukkers thans in rechte betaling vordert.
Indien en voor zover Bison al schade zou hebben geleden betwist De Kostendrukkers de wijze waarop Bison haar schade berekent. De Kostendrukkers stelt niet gebonden te kunnen worden aan prijzen van een andere door Bison zelf uitgezochte leverancier.
De beoordeling
in conventie
Bison heeft haar verweer ten aanzien van de facturen waarvan in conventie betaling wordt gevorderd, uitsluitend gebaseerd op verrekening; de rechtbank vat de door Bison verzochte verklaring voor recht op als een bij wijze van verweer gedaan beroep op verrekening. Dat De Kostendrukkers is tekortgeschoten in de nakoming van de (afzonderlijke) overeenkomsten waar die facturen betrekking op hebben, heeft zij niet aan haar verweer ten grondslag gelegd. Evenmin heeft zij een beroep gedaan op (gedeeltelijke) ontbinding van die overeenkomsten. Vast staat dat De Kostendrukkers het drukwerk waar de facturen betrekking op hebben aan Bison heeft geleverd. Bison is dan ook gehouden het gevorderde bedrag te voldoen, tenzij haar beroep op verrekening slaagt. De rechtbank zal daar daarom eerst op ingaan.
Het ter zake van schadevergoeding door Bison in reconventie gevorderde bedrag ziet, zo volgt uit de stellingen van Bison, op extra kosten die Bison voor bij derden besteld drukwerk heeft moeten maken. Nu de vordering niet ziet op schade die Bison zou hebben geleden ten gevolge van de prijsverhoging van februari 2008 zal de rechtbank hetgeen partijen daaromtrent over en weer hebben gesteld onbesproken laten.
Bison stelt schade te hebben geleden doordat zij hogere kosten voor drukwerk heeft moeten maken nu volgens Bison De Kostendrukkers als gevolg van kwaliteitsproblemen niet de overeengekomen aantallen kon leveren.
De rechtbank overweegt dat uit de door Bison in het geding gebrachte offertes niet valt op te maken dat De Kostendrukkers zich verbonden heeft tot het leveren van al het door Bison benodigde drukwerk. Uit de offertes volgt slechts de overeengekomen prijs bij afname van een tenminste in de offertes genoemd aantal. Door Bison zijn ook overigens geen feiten en/of omstandigheden gesteld op grond waarvan aangenomen moet worden dat partijen overeengekomen zijn dat De Kostendrukkers al het door Bison benodigde drukwerk zou verzorgen. Op grond van het door Bison gestelde kan dan ook niet aangenomen worden dat De Kostendrukkers tekort gekomen zou zijn in het nakomen van de overeenkomst met Bison doordat kennelijk, De Kostendrukkers betwist dat, Bison genoodzaakt zou zijn geweest ook drukwerk door derden te laten verrichten.
Nog afgezien daarvan overweegt de rechtbank dat indien en voor zover al aangenomen zou moeten worden dat De Kostendrukkers de overeenkomst niet behoorlijk zou zijn nagekomen De Kostendrukkers eerst schadeplichtig is indien zij in verzuim zou verkeren. Gelet op de aard van de door Bison verweten tekortkoming is eerst sprake van verzuim na ingebrekestelling door Bison. Niet is gesteld, en dat is ook niet gebleken, dat Bison De Kostendrukkers in gebreke heeft gesteld en een redelijke termijn voor nakoming heeft gesteld.
De rechtbank is, gelet op het vorenstaande, van oordeel dat Bison geen voor verrekening vatbare tegenvordering op De Kostendrukkers heeft. De vordering van De Kostendrukkers zal dus worden toegewezen.
Bij dagvaarding heeft De Kostendrukkers ter nadere onderbouwing van haar vordering verwezen naar het als produktie 3 overgelegde overzicht van de per 21 juli 2008 openstaande facturen. Uit dit overzicht volgt dat het door De Kostendrukkers aan hoofdsom gevorderde bedrag ziet op een viertal in dat overzicht opgenomen facturen die leiden tot het totaal door De Kostendrukkers gevorderde bedrag van [bedrag]. Echter uit dit overzicht volgt voorts dat op dit bedrag nog in mindering gebracht dient te worden een door Bison gedane betaling van € 310,89. De rechtbank zal Bison derhalve veroordelen tot betaling van een bedrag van [bedrag].
De rechtbank zal nu aan de voorwaarden voor het toewijsbaar zijn van wettelijke handelsrente is voldaan de wettelijke handelsrente toewijzen. Van een overeengekomen uiterste dag van betaling in de zin van art. 6:119a lid 1 BW is niet gebleken. Op grond van het bepaalde in art. 6:119a lid 2 sub a en b BW is het redelijk de ingangsdatum van de rente over de facturen te bepalen op 30 dagen na factuurdatum ook al is de dag van ontvangst daarvan door Bison onduidelijk. Door Bison is niet bestreden dat zij de facturen waarop de vordering ziet heeft ontvangen en niet heeft voldaan. Uit het over en weer gestelde is voorts niet gebleken dat De Kostendrukkers facturen verzond voordat door Bison de prestatie werd ontvangen. De wettelijke handelsrente zal dus worden toegewezen telkens 30 dagen na de factuurdatum, tot de dag dat de desbetreffende factuur is voldaan.
De vordering tot vergoeding van buitengerechtelijke kosten zal worden afgewezen. De Kostendrukkers heeft niet voldoende onderbouwd gesteld dat zij deze kosten ook daadwerkelijk heeft gemaakt en dat die kosten betrekking hebben op verrichtingen die meer omvatten dan een enkele aanmaning, het enkel doen van een schikkingsvoorstel, het inwinnen van eenvoudige inlichtingen of het op gebruikelijke wijze samenstellen van het dossier.
Bison zal als de in het ongelijk gestelde partij in de proceskosten worden veroordeeld. De kosten aan de zijde van De Kostendrukkers worden begroot op:
- dagvaarding € 71,80
- vast recht € 540,00
- salaris procureur € 1.158,00 (2,0 punten x tarief € 579,00)
Totaal € 1.769,80
in reconventie
Uit hetgeen de rechtbank in conventie heeft overwogen volgt dat de reconventionele vordering dient te worden afgewezen.
Bison zal als de in het ongelijk gestelde partij in de proceskosten worden veroordeeld. De kosten aan de zijde van De Kostendrukkers worden begroot op een bedrag van € 894,00 (1,0 punt x tarief € 894,00) aan procureurssalaris.
De beslissing
De rechtbank
in conventie
veroordeelt Bison om aan De Kostendrukkers te betalen een bedrag van [bedrag], vermeerderd met de wettelijke handelsrente telkens vanaf 30 dagen na de factuurdatum tot op de dag dat de desbetreffende factuur is voldaan;
veroordeelt Bison in de proceskosten aan de zijde van De Kostendrukkers begroot op € 1.769,80;
verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad;
wijst het meer of anders gevorderde af;
in reconventie
wijst de vordering af;
veroordeelt Bison in de proceskosten aan de zijde van De Kostendrukkers begroot op € 894,00.
Dit vonnis is gewezen door mr. J. de Graaf en in het openbaar uitgesproken op 16 december 2009.