ECLI:NL:PHR:2013:5

• Datum uitspraak: 23 april 2013
• Publicatiedatum: 2 juli 2013
• Zaaknummer: 11/02386
• Instantie: Parket bij de Hoge Raad
• Type: Conclusie
• Rechtsgebied: Strafrecht
• Uitkomst: Niet-ontvankelijk
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl
• Verwijzingen: 6 uitgaand · 1 inkomend

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Hoge Raad vernietigt niet-ontvankelijkverklaring verdachte in hoger beroep wegens tijdige indiening grieven

De verdachte werd door de politierechter veroordeeld tot een gevangenisstraf van twee weken wegens diefstal. Tegen dit vonnis stelde de verdachte hoger beroep in bij het gerechtshof Arnhem. Het hof verklaarde de verdachte niet-ontvankelijk in haar hoger beroep omdat zij niet binnen veertien dagen na het instellen van het hoger beroep een schriftuur houdende grieven had ingediend. De verdachte en haar raadsman verschenen niet op de terechtzitting in hoger beroep, waarna verstek werd verleend.

De raadsman van de verdachte stelde in cassatie dat het hof ten onrechte art. 416, tweede lid, Sv had toegepast, omdat de schriftuur houdende grieven wel tijdig was ingediend. Bij de cassatieschriftuur werden faxrapporten gevoegd waaruit blijkt dat op 13 oktober 2010 om 21:42 uur een appelschriftuur per fax naar de strafgriffie van de rechtbank was verzonden, binnen de veertien-dagentermijn.

Hoewel het hof deze stukken niet in het dossier had en daarom de verdachte niet-ontvankelijk verklaarde, oordeelt de Hoge Raad dat uit de faxrapporten en het verzendjournaal een ernstig vermoeden voortvloeit dat de schriftuur wel degelijk tijdig is ontvangen. Hierdoor is de niet-ontvankelijkverklaring onbegrijpelijk en onjuist.

De Hoge Raad vernietigt het arrest van het hof en verwijst de zaak terug naar het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden voor een inhoudelijke behandeling van het hoger beroep. De zaak wordt daarmee opnieuw berecht en afgedaan.

Uitkomst: De Hoge Raad vernietigt het arrest van het hof en verwijst de zaak terug voor inhoudelijke behandeling wegens tijdige indiening van de grieven.

Conclusie

Nr. 11/02386

Zitting: 23 april 2013

Mr. Aben

Conclusie inzake:

[verdachte]

1. Het gerechtshof te Arnhem heeft bij arrest van 11 februari 2011 de verdachte bij verstek met toepassing van art. 416, tweede lid, Sv niet-ontvankelijk verklaard in haar hoger beroep tegen een vonnis van de politierechter in de rechtbank te Arnhem van 29 september 2010, waarbij de verdachte wegens “diefstal” op tegenspraak is veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van twee weken en waarbij de politierechter voorts de vordering van de benadeelde partij deels heeft toegewezen en aan de verdachte een betalingsverplichting heeft opgelegd, een en ander zoals in het vonnis vermeld.

2. Namens de verdachte heeft een medewerker van de griffie bij het hof beroep in cassatie ingesteld ^[1] en heeft mr. A.J.M. Bommer, advocaat te Rotterdam, bij schriftuur een middel van cassatie voorgesteld.

3. Het
middel behelst de klacht dat het hof ten onrechte art. 416, tweede lid, Sv heeft toegepast, nu het hof ten onrechte heeft vastgesteld dat de verdachte niet binnen veertien dagen na het instellen van het hoger beroep een schriftuur houdende grieven heeft ingediend.

4. De politierechter in de rechtbank te Arnhem heeft de verdachte bij vonnis van 29 september 2010 op tegenspraak veroordeeld. ^[2] Op 29 september heeft mr. Bommer namens de verdachte hoger beroep ingesteld tegen dit vonnis. Bij faxbericht van 11 februari 2011, gericht aan de voorzitter van het hof, heeft mr. Bommer medegedeeld dat hij niet op de terechtzitting in hoger beroep zal verschijnen, omdat hij geen contact met de verdachte heeft kunnen krijgen en hij niet uitdrukkelijk is gemachtigd om namens de verdachte de verdediging te voeren, en dat de verdachte zelf volgens hem evenmin ter terechtzitting in hoger beroep zal verschijnen, nu zij Nederland inmiddels zou zijn uitgezet en zou zijn teruggekeerd naar Mongolië. Op de terechtzitting in hoger beroep van 11 februari 2011 (van het gerechtshof te Arnhem) zijn de verdachte en haar raadsman niet verschenen, waarna het hof op vordering van de advocaat-generaal verstek heeft verleend tegen de niet verschenen verdachte. Ten slotte heeft het hof bij arrest van diezelfde datum de verdachte gelet op art. 416, tweede lid, Sv niet-ontvankelijk verklaard in haar hoger beroep, nu de verdachte niet binnen veertien dagen na het instellen van het hoger beroep een schriftuur houdende grieven heeft ingediend, de verdachte evenmin op de terechtzitting in hoger beroep mondeling haar bezwaren tegen het vonnis van de politierechter heeft opgegeven en het hof ambtshalve geen redenen heeft gezien voor een inhoudelijke behandeling van de zaak. ^[3]

5. Aan de cassatieschriftuur zijn de volgende stukken gehecht:

(i) Een afschrift van een schrijven van 13 oktober 2010 van mr. Bommer, gericht aan de strafgriffie van de rechtbank te Arnhem, betreffende “mededeling grieven tegen vonnis politierechter Arnhem dd 29-09-2010” onder vermelding van het parketnummer in eerste aanleg van de strafzaak tegen de verdachte (05/119659-10). Dit als appelschriftuur aan te merken schrijven houdt in dat de opgelegde gevangenisstraf te zwaar is, nu de verdachte het niet eens is met de onvoorwaardelijke gevangenisstraf en zij een voorwaardelijke gevangenisstraf meer passend acht, en dat ten onrechte een schadevergoeding aan de benadeelde partij is toegekend.

(ii) Een “verzend controle rapport” waaruit kan worden afgeleid dat dit schrijven op 13 oktober 2010 om 21:42 uur per fax is verzonden naar het faxnummer van de strafgriffie van de rechtbank te Arnhem (026-3592600).

(iii) Een afschrift van een schrijven van 13 oktober 2010 van mr. Bommer, gericht aan de strafsector van het gerechtshof te Arnhem, onder vermelding van het parketnummer in hoger beroep van de strafzaak tegen de verdachte (21/003378-10). Deze brief betreft een begeleidend schrijven behorende bij de toezending van een afschrift van de “grievenschriftuur” die de raadsman per fax aan de strafgriffie van de rechtbank te Arnhem heeft verzonden.

(iv) Een “verzend controle rapport” waaruit kan worden afgeleid dat dit schrijven op 13 oktober 2010 om 21:47 uur per fax is verzonden naar het faxnummer van de strafgriffie van het gerechtshof te Arnhem (026-3592300).

(v) Een “journaal” van 15 oktober 2010, kennelijk afkomstig van het faxapparaat van het advocatenkantoor van mr. Bommer, waaruit blijkt dat op 13 oktober om 21:42 uur een faxbericht is verzonden naar het faxnummer van de strafgriffie van de rechtbank te Arnhem en op diezelfde datum om 21:47 uur een faxbericht is verzonden naar de strafgriffie van het gerechtshof te Arnhem.

6. De aan de cassatieschriftuur gehechte stukken bevinden zich niet bij de aan de Hoge Raad toegezonden stukken van het geding. Bij de cassatieschriftuur zijn niet overgelegd brieven van de griffier van de rechtbank en de griffier van het hof waarin de ontvangst van de hiervoor onder 5 sub (i) en (iii) genoemde schriftuur houdende grieven is bevestigd. Dergelijke ontvangstbevestigingen bevinden zich evenmin bij de aan de Hoge Raad toegezonden stukken van het geding. Het moet er daarom voor worden gehouden dat de appelschriftuur van de raadsman van de verdachte niet aanwezig was in het dossier dat het hof ter beschikking stond bij de behandeling van de onderhavige strafzaak in hoger beroep. De inhoud van het - hiervoor onder 5 sub (ii) weergegeven - “verzend controle rapport” en de inhoud van het - hiervoor onder 5 sub (v) weergegeven - “journaal” bieden echter voldoende grond voor het ernstige vermoeden dat die appelschriftuur met daarin de bezwaren van de verdachte tegen het vonnis van de politierechter wel namens de verdachte overeenkomstig art. 410, eerste lid, Sv binnen veertien dagen na het instellen van het hoger beroep ter griffie van de rechtbank is ingediend en ook op die griffie is ontvangen doch aldaar vervolgens in het ongerede is geraakt. ^[4] Gelet hierop is de overweging van het hof dat de verdachte niet binnen veertien dagen na het instellen van het hoger beroep een schriftuur houdende grieven heeft ingediend, niet begrijpelijk. Aldus heeft het hof ten onrechte de verdachte gelet op art. 416, tweede lid, Sv niet-ontvankelijk verklaard in haar hoger beroep. ^[5]

7. Het middel slaagt.

8. Gronden waarop de Hoge Raad gebruik zou moeten maken van zijn bevoegdheid de bestreden uitspraak ambtshalve te vernietigen, heb ik niet aangetroffen.

9. Deze conclusie strekt tot vernietiging van de bestreden uitspraak en tot verwijzing van de zaak naar het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden teneinde opnieuw te worden berecht en afgedaan.

De procureur-generaal

bij de Hoge Raad der Nederlanden

Voetnoten

1. Mr. A.J.M. Bommer, advocaat te Rotterdam, heeft bij faxbericht van 18 mei 2011, waarin hij heeft verklaard dat hij door de verdachte bepaaldelijk is gevolmachtigd om beroep in cassatie in te stellen, een schriftelijke volmacht verleend aan een griffiemedewerker van het gerechtshof te Arnhem om namens de verdachte beroep in cassatie in te stellen tegen het arrest van het hof van 11 februari 2011 in de zaak van de verdachte. Vervolgens heeft [betrokkene], medewerker van de griffie bij het hof, op 18 mei 2011 op de griffie van het hof namens de verdachte cassatieberoep ingesteld.

2. De verdachte is niet ter terechtzitting in eerste aanleg van 29 september 2010 verschenen maar haar raadsman (mr. Bommer) wel. Hoewel het proces-verbaal van die terechtzitting niet expliciet vermeldt dat de raadsman is gemachtigd om namens de verdachte de verdediging te voeren, was dat kennelijk wel het geval. Het proces-verbaal vermeldt immers niet dat op vordering van de officier van justitie verstek is verleend tegen de verdachte, terwijl de losse (doorgehaalde) aantekening mondeling vonnis zoals bedoeld in art. 378a Sv de aanduiding “tegenspraak” vermeldt. Bovendien is de raadsman in de gelegenheid gesteld meer verweren te voeren dan alleen het geven van een toelichting op de afwezigheid van de verdachte (door de raadsman gedaan) en het verzoeken om aanhouding (niet gedaan). Voorts bevindt zich bij de stukken een stelbrief van de raadsman voor de eerste aanleg en heeft hij op de dag van de zitting en de uitspraak in eerste aanleg namens de verdachte hoger beroep ingesteld.

3. Het arrest vermeldt enkel de ongemotiveerde beslissing dat het hof de verdachte niet-ontvankelijk heeft verklaard in haar hoger beroep, terwijl de motivering van deze beslissing is weergegeven in een apart proces-verbaal van de terechtzitting in hoger beroep van 11 februari 2011 betreffende het uitspreken van het arrest door de voorzitter (dit proces-verbaal is gehecht aan het proces-verbaal waarin het verloop van de terechtzitting is weergegeven; p. 2).

4. De veertien-dagentermijn voor het indienen van een appelschriftuur is geëindigd op woensdag 13 oktober 2010, nu namens de verdachte op 29 september 2010 hoger beroep is ingesteld. Derhalve is de appelschriftuur tijdig en bij de juiste instantie ingediend, nu deze op 13 oktober 2010 om 21:42 uur per fax is verzonden naar de strafgriffie van de rechtbank.

5. Zie HR 29 mei 2012,