ECLI:NL:HR:2016:164

• Datum uitspraak: 2 februari 2016
• Publicatiedatum: 2 februari 2016
• Zaaknummer: 14/02260
• Instantie: Hoge Raad
• Type: Uitspraak
• Rechtsgebied: Strafrecht
• Uitkomst: Overig
• Procedures: Cassatie
• Rechters: A.J.A. van Dorst; J. de Hullu; E.S.G.N.A.I. van de Griend
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Vernietiging arrest wegens ontbreken onderzoek betrouwbaarheid anonieme verklaring in ontnemingsprocedure

De zaak betreft een beroep in cassatie tegen een arrest van het Gerechtshof 's-Hertogenbosch in een ontnemingsprocedure waarbij wederrechtelijk verkregen voordeel werd vastgesteld. Het hof had de schatting van het voordeel mede gebaseerd op anonieme verklaringen, zonder in zijn uitspraak blijk te geven van een onderzoek naar de betrouwbaarheid daarvan en de bescherming van de verdedigingsrechten van de betrokkene.

De Hoge Raad verwijst naar artikel 344a, derde lid, en artikel 360, eerste lid, van het Wetboek van Strafvordering, die vereisen dat bij gebruik van anonieme verklaringen in een ontnemingsprocedure de rechter moet onderzoeken of deze verklaringen betrouwbaar zijn en of de verdedigingsrechten voldoende zijn gewaarborgd. Dit onderzoek ontbrak in de uitspraak van het hof.

De Hoge Raad vernietigt daarom het arrest en wijst de zaak terug naar het hof voor hernieuwde berechting en beslissing. De uitspraak benadrukt het belang van zorgvuldige motivering en het respecteren van verdedigingsrechten bij het gebruik van anonieme verklaringen in strafrechtelijke ontnemingsprocedures.

Uitkomst: Het arrest van het hof wordt vernietigd wegens het ontbreken van een onderzoek naar de betrouwbaarheid van anonieme verklaringen en de waarborging van verdedigingsrechten, en de zaak wordt terugverwezen.

Uitspraak

2 februari 2016

Strafkamer

nr. S 14/02260 P

ARA/AGE

Hoge Raad der Nederlanden

Arrest

op het beroep in cassatie tegen een uitspraak van het Gerechtshof 's-Hertogenbosch van 6 maart 2014, nummer 20/002948-13, op een vordering tot ontneming van wederrechtelijk verkregen voordeel ten laste van:

[betrokkene] , geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1969.

1. Geding in cassatie

Het beroep is ingesteld door de betrokkene. Namens deze heeft mr. J.L.E. Marchal, advocaat te Maastricht, bij schriftuur een middel van cassatie voorgesteld. De schriftuur is aan dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.

De Advocaat-Generaal E.J. Hofstee heeft geconcludeerd tot vernietiging van de bestreden uitspraak en tot terugwijzing van de zaak naar het Gerechtshof 's-Hertogenbosch opdat de zaak op het bestaande hoger beroep opnieuw wordt berecht en afgedaan.

2. Beoordeling van het middel

2.1.

Het middel klaagt onder meer dat het Hof de schatting van het wederrechtelijk verkregen voordeel mede heeft ontleend aan schriftelijke bescheiden houdende anonieme verklaringen, terwijl het Hof in zijn uitspraak geen blijk heeft gegeven te hebben onderzocht of de anonieme verklaringen betrouwbaar zijn, alsmede of aan de verdedigingsrechten van de betrokkene in voldoende mate is tegemoetgekomen.

2.2.1.

Het Hof heeft geoordeeld dat de betrokkene wederrechtelijk voordeel heeft genoten. Het Hof heeft dit voordeel geschat op € 11.000,- en aan de betrokkene een betalingsverplichting opgelegd ter hoogte van dit bedrag. Het middel doelt op de inhoud van bewijsmiddel 1. Dat bewijsmiddel luidt - voor zover voor de beoordeling van de klacht van belang - als volgt:

"Een proces-verbaal aantreffen hennepkwekerij regiopolitie Limburg-Zuid, District Sittard basiseenheid Geleen, met bijlagen, d.d. 4 januari 2011 in de wettelijke vorm opgemaakt en ondertekend door [verbalisant 1] , [verbalisant 2] en [verbalisant 3] , allen brigadier van politie (dossierpagina's 1 tot en met 8), voor zover dit inhoudt, als relaas van voornoemde verbalisanten:

(...)

Door ons, [verbalisant 1] , [verbalisant 2] en [verbalisant 3] , allen brigadier en taakveldhouder verdovende middelen van regiopolitie Limburg-Zuid, werkzaam bij het hennepteam Sittard, wordt verklaard:

Aanleiding onderzoek:

Naar aanleiding van:

- een op 07-07-2010 ontvangen anonieme e-mail;

- een op 03-09-2010 ontvangen i3s melding."

2.2.2.

Het middel doelt voorts op de volgende overweging van het Hof:

"Gelet op hetgeen is aangetroffen in de kelder aan de [a-straat 1] te [woonplaats] in combinatie met anonieme meldingen op 7 juli 2010 en 3 september 2010, acht het hof het aannemelijk dat veroordeelde in de periode van 7 juli 2010 tot 10 november 2010, de in de strafzaak bewezen verklaarde periode, 2 oogsten van (ten minste) 127 hennepplanten heeft gehad."

2.3.

Uit het vorenstaande volgt dat het Hof de schatting van het wederrechtelijk verkregen voordeel mede heeft ontleend aan een of meer schriftelijke bescheiden houdende de verklaring van een persoon wiens identiteit niet blijkt, als bedoeld in art. 344a, derde lid, Sv.

2.4.

Indien de rechter in de ontnemingsprocedure de schatting van het wederrechtelijk verkregen voordeel mede ontleent aan een schriftelijk bescheid houdende een anonieme verklaring, dient hij overeenkomstig art. 360, eerste lid, Sv in zijn uitspraak ervan blijk te geven te hebben onderzocht of de anonieme verklaring betrouwbaar is, alsmede of aan de verdedigingsrechten van de betrokkene in voldoende mate is tegemoetgekomen. (Vgl. HR 20 december 2011, ECLI:NL:HR:2011:BQ6002, NJ 2012/412.)

2.5.

Van een dergelijk onderzoek blijkt niet.

2.6.

Het middel klaagt hierover terecht.

3. Slotsom

Hetgeen hiervoor is overwogen brengt mee dat de bestreden uitspraak niet in stand kan blijven, het middel voor het overige geen bespreking behoeft en als volgt moet worden beslist.

4. Beslissing

De Hoge Raad:

vernietigt de bestreden uitspraak;

wijst de zaak terug naar het Gerechtshof 's-Hertogenbosch, opdat de zaak op het bestaande hoger beroep opnieuw wordt berecht en afgedaan.

Dit arrest is gewezen door de vice-president A.J.A. van Dorst als voorzitter, en de raadsheren J. de Hullu en E.S.G.N.A.I. van de Griend, in bijzijn van de waarnemend griffier E. Schnetz, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van
2 februari 2016 .