Uitspraak
201409263/1/R1.
Datum uitspraak: 11 november 2015
AFDELING
BESTUURSRECHTSPRAAK
Uitspraak in het geding tussen:
[appellant], wonend te Limmen, gemeente Castricum,
appellant,
en
het college van burgemeester en wethouders van Castricum,
verweerder.
Procesverloop
Bij besluit van 9 september 2014 heeft het college het uitwerkingsplan "Limmen Zandzoom, fase 1" vastgesteld.
Tegen dit besluit heeft [appellant] beroep ingesteld.
[appellant] en het college hebben nadere stukken ingediend.
De Afdeling heeft de zaak ter zitting behandeld op 7 september 2015, waar [appellant], en het college, vertegenwoordigd door H. Goverde en J. van Boven, zijn verschenen.
Overwegingen
Het plan
1. Het plan betreft een uitwerking van het bestemmingsplan "Limmen-Zandzoom" van 3 februari 2011. Het plan maakt de eerste fase mogelijk van woningbouwontwikkeling aan de westzijde van Limmen. Het betreft het gebied tussen de Kapelweg en de Westerweg, gelegen in het zuidelijke deel tussen de Pagenlaan en de Burgemeester Nieuwenhuijsenstraat.
Aansluiting A9
2. [appellant] woont aan de [locatie] te Limmen en vreest voor verkeersoverlast en -onveiligheid als gevolg van de in het plan voorziene woningen. In dit verband betoogt hij dat onvoldoende zekerheid bestaat over de aanleg van de aansluiting op de A9. Hierbij voert hij aan dat de financiering bij de gemeenten en de provincie is neergelegd en dat de projectleiding bij de gemeenten is neergelegd. Voorts hebben financiële redenen bijgedragen aan het opzeggen van de bestuursovereenkomst ‘Wonen in het Groen’ uit 2005. Verder wordt slechts op ambtelijk niveau over de aansluiting gesproken. Op politiek niveau is daarentegen een amendement door provinciale staten aangenomen om de aansluiting terug te verwijzen van de realisatiefase naar de planfase. Voorts hebben diverse milieuorganisaties negatieve milieueffecten aangevoerd en bestaat vrees voor financiële schade als gevolg van een teruglopende vraag aan woningen. Verder zijn, anders dan wat schetsen en een globale tracéverkenning, nog geen concrete stappen ondernomen, aldus [appellant].
2.1. Het college stelt zich op het standpunt dat is voldaan aan de voorwaarde dat de aansluiting op de A9 zeker moet zijn gesteld. De Minister van Infrastructuur en Milieu heeft op 20 februari 2012 toestemming gegeven voor de aanleg van de aansluiting. Vervolgens is op 12 maart 2014 de 'Overeenkomst Nieuwe Strandwal' gesloten, waarin over de aansluiting op de A9 nadere afspraken zijn gemaakt tussen de provincie Noord-Holland en de gemeenten Alkmaar, Castricum en Heiloo. Voorts staan de betrokken wethouders en gedeputeerden onverminderd achter de realisatie van de aansluiting op de A9, aldus het college.
2.2. Het plan voorziet, voor zover van belang, in de bestemming "Woongebied".
Ingevolge artikel 7, lid 7.1, aanhef en onder a, gelezen in samenhang met lid 7.2.1, aanhef en onder a, van de planregels zijn de voor "Woongebied" aangewezen gronden bestemd voor 70 woningen.
2.3. In het vaststellingsbesluit en de toelichting bij het bestemmingsplan is vermeld dat de uitwerking van het bestemmingsplan kan plaatsvinden als de aansluiting op de A9 zeker is gesteld. De Afdeling heeft bij haar uitspraak van 12 september 2012 (in zaak nr. 201103581/1/R1) omtrent het bestemmingsplan overwogen dat de minister op 20 februari 2012 had besloten dat geen wezenlijke bezwaren bestaan tegen de voorgestelde oplossing om een aansluiting op de A9 te realiseren ter hoogte van de Lagelaan in Heiloo. De raad had zich ter zitting op het standpunt gesteld dat gezien het voorgaande bezien in samenhang met de reeds gesloten bestuursovereenkomst de verlangde mate van zekerheid over de aansluiting op de A9 inmiddels was verkregen. De Afdeling achtte dat standpunt niet onredelijk.
2.4. In de door [appellant] aangevoerde omstandigheden ziet de Afdeling geen aanleiding voor een ander oordeel dan zij bij haar uitspraak van 12 september 2012 heeft gegeven. Hierbij overweegt zij dat de bestuursovereenkomst uit 2005 weliswaar is beëindigd, maar dat op 12 maart 2014 de bestuursovereenkomst 'Overeenkomst Nieuwe Strandwal' is gesloten waarin onder meer afspraken zijn gemaakt over de financiering van de aansluiting op de A9. Voorts heeft het door provinciale staten aanvaarde amendement, waarmee de aansluiting van de realisatiefase naar de planfase is teruggebracht, niet geleid tot een wijziging in het voornemen van de betrokken wethouders en gedeputeerden om de aansluiting op de A9 te realiseren. In de enkele stellingen omtrent negatieve milieueffecten, een teruglopende vraag aan woningen en het ontbreken van concrete stappen ziet de Afdeling evenmin aanleiding voor een ander oordeel dan zij bij haar uitspraak van 12 september 2012 heeft gegeven. Niet aannemelijk is gemaakt dat het voornemen om de aansluiting op de A9 te realiseren op voorhand niet uitvoerbaar is.
Gelet op het vorenstaande heeft het college zich in redelijkheid op het standpunt kunnen stellen dat de verlangde mate van zekerheid over de aansluiting op de A9 is verkregen. Het betoog faalt.
3. [appellant] betoogt dat het plan ten onrechte voor 70 woningen voorsorteert op de aanleg van de nieuwe aansluiting op de A9. Ook voor een tijdelijke situatie, zolang de nieuwe aansluiting op de A9 nog niet is gerealiseerd, is de bestaande ontsluiting niet toereikend. Daarbij voert [appellant] aan dat het college onvoldoende rekening houdt met de in omliggende bestemmingsplannen voorziene woningen, die voor zover nog niet gebouwd binnen afzienbare tijd zullen worden gebouwd. Op dit punt is het verkeersonderzoek niet meer actueel, aldus [appellant].
3.1. Volgens het college blijkt uit het verkeersonderzoek van 22 november 2010 dat de maximumcapaciteit van de bestaande ontsluitingsweg, de Rijksweg N203, pas bij 250 extra woningen bereikt wordt. Nu dit aantal niet wordt bereikt, voldoet de bestaande ontsluitingsweg voor de tijdelijke situatie dat de nieuwe aansluiting op de A9 nog niet is gerealiseerd, aldus het college.
3.2. In het verkeersonderzoek van Goudappel Coffeng van 22 november 2010 is berekend wat de verkeersgevolgen voor de Rijksweg N203 zijn wanneer zonder nieuwe aansluiting op de A9 in Limmen 250 woningen en in Heiloo 500 woningen worden verwezenlijkt. De uitkomst is dat in die situatie de verkeersintensiteit op de Rijksweg N203 ter plaatse van het noordelijk deel 20.200 mvt/etmaal en ter plaatse van het zuidelijk deel 16.500 bedraagt. Gelet op de capaciteit van 20.000 mvt/etmaal zit de Rijksweg in Limmen in dat geval dus aan zijn capaciteit. Indien de in de conclusie van paragraaf 3.2 genoemde maatregelen worden genomen, kan het verkeersaanbod evenwel worden verwerkt, aldus het verkeersonderzoek.
3.3. Bij brief van 21 augustus 2015 heeft [appellant] een berekening overgelegd van het aantal nieuwe woningen in Limmen en Heiloo ten opzichte van de referentiesituatie uit het verkeersonderzoek. [appellant] komt op 155 woningen in Limmen en 919 woningen in Heiloo. Tezamen, maar exclusief de 70 woningen uit het plan, zijn dit 1074 nieuwe woningen.
Het college heeft bij brief van 26 augustus 2015 eveneens een berekening overgelegd van het aantal nieuwe woningen. Het college komt op 145 woningen in Limmen, exclusief de 70 woningen uit het plan. Voor Heiloo komt het college op 204 woningen. Tezamen en met inbegrip van de 70 woningen uit het plan zijn dit 419 woningen.
Ter zitting is gebleken dat [appellant] de planologisch toegestane woningen bij de berekening heeft betrokken. Het college heeft uitsluitend de gerealiseerde alsmede de nog niet gerealiseerde maar wel vergunde woningen bij de berekening betrokken. Gelet op de omstandigheid dat het verkeersonderzoek zich richt op de tijdelijke situatie waarin de nieuwe ontsluiting op de A9 nog niet is aangelegd, en dat tussen de verkeerskundig maximaal toelaatbare 750 woningen en de door het college berekende 419 woningen een zekere marge aanwezig is, heeft het college in dit geval in redelijkheid uitsluitend de vergunde en gerealiseerde woningen bij de berekening kunnen betrekken. Gelet hierop heeft het college zich in redelijkheid op het standpunt kunnen stellen dat voor deze tijdelijke situatie kan worden volstaan met de bestaande ontsluiting zonder de nieuwe aansluiting op de A9. Het betoog faalt.
Overige verkeerskundige beroepsgronden
4. [appellant] betoogt dat de ontsluiting van de voorziene woningen zal leiden tot verkeersoverlast en -onveiligheid op de Kapelweg. Deze smalle lintweg is reeds druk bezet en doet ook dienst als fiets- en wandelroute. Voorts is in het verkeersonderzoek uitgegaan van een te laag percentage aan zwaar verkeer.
4.1. De motivering omtrent de verkeersgevolgen van het plan voor de Kapelweg is neergelegd in de plantoelichting, het verkeersonderzoek uit 2010 en de memo omtrent de verkeerssituatie aan de Kapelweg die als bijlage 2 bij de plantoelichting is gevoegd. In deze stukken is vermeld dat de Kapelweg een erftoegangsweg binnen de bebouwde kom is met een maximumsnelheid van 30 km/uur. Op een dergelijke weg is een gemengde verkeersafwikkeling van gemotoriseerd verkeer en fietsverkeer mogelijk, met dien verstande dat de capaciteit van de Kapelweg door het ontbreken van voetgangersvoorzieningen is begrensd tot ongeveer 2000 mvt/etmaal.
Uitgegaan is van een bestaande verkeersintensiteit op de Kapelweg in 2014 van 500 mvt/etmaal. Voorts is aangenomen dat in de autonome situatie, zonder de voorziene 70 woningen, de verkeersintensiteit tussen 2014 en 2020 niet zal wijzigen. Verder blijkt uit een recente telling van juni 2014 dat het aantal voertuigen gemiddeld 572 mvt/etmaal bedraagt, zodat de conclusies uit het verkeersonderzoek uit 2010 nog actueel zijn.
Voorts bedraagt de verkeersaantrekkende werking van de voorziene 70 woningen ongeveer 450 mvt/etmaal. Uitgaande van de recente telling van juni 2014 bedraagt de verkeersintensiteit op de Kapelweg met inbegrip van de voorziene woningen 1022 mvt/etmaal. Dat is ruim onder de capaciteit van 2000 mvt/etmaal. Voor het drukste gedeelte van de Kapelweg, in de directe omgeving van de Burgemeester Nieuwenhuijsenstraat, wordt de aanleg van een voetpad aanbevolen. Verder kan met de bestaande vormgeving van de Kapelweg worden volstaan, aldus het verkeersonderzoek uit 2010.
4.2. Voor zover [appellant] betoogt dat in het verkeersonderzoek is uitgegaan van een te laag percentage zwaar verkeer op de Kapelweg heeft het college ter zitting toegelicht dat dit percentage is aangehouden op basis van verkeerstellingen. In hetgeen [appellant] heeft aangevoerd bestaat geen aanleiding voor het oordeel dat het college van een te laag percentage is uitgegaan. Voorts zijn de beperkte breedte van de weg en het ontbreken van voorzieningen voor langzaam verkeer reeds verdisconteerd in de aangehouden capaciteit van de Kapelweg van 2000 mvt/etmaal. Gelet op het vorenstaande bestaat in het aangevoerde geen aanleiding voor het oordeel dat het verkeersonderzoek dusdanige gebreken dan wel leemten in kennis vertoont dat het college zich niet op het onderzoek heeft mogen baseren. [appellant] heeft dan ook niet aannemelijk gemaakt dat de verkeersintensiteit op de Kapelweg zal leiden tot verkeersoverlast of -onveiligheid. Het betoog faalt.
5. [appellant] betoogt dat het plan in strijd is met de Gebiedsvisie Zandzoom Limmen 2013, nu daarin is voorgeschreven dat nieuwe wijken op meer dan een weg moeten worden ontsloten. Gelet hierop had ontsluiting van de woningen op de Westerweg en de Pagenlaan, al dan niet in combinatie met de Kapelweg, in de rede gelegen. Daarmee wordt de Kapelweg ontlast en het plangebied beter ontsloten, aldus [appellant].
5.1. Gelet op de verbeelding zullen de voorziene 70 woningen op drie plaatsen worden ontsloten aan de Kapelweg direct ten oosten van het plangebied. De Westerweg ligt 50 m ten westen van het plangebied. De Pagenlaan ligt tussen 180 m en 220 m ten noorden van het plangebied.
5.2. Op pagina 20 van de Gebiedsvisie Zandzoom Limmen 2013 staat dat buurten op minimaal twee plekken moeten worden ontsloten aan een bestaand lint of aan twee aansluitende linten. Voorts wordt de nieuwe ontsluiting nooit opgespannen tussen twee evenwijdige linten om woonwegen ondergeschikt te laten blijven aan de bestaande linten. Daarmee wordt bovendien doorgaand verkeer door de buurten voorkomen, aldus de Gebiedsvisie. Gelet hierop, en nu de Westerweg en de Kapelweg evenwijdig lopen, heeft het college zich in redelijkheid op het standpunt kunnen stellen dat een ontsluiting aan de Westerweg en de Kapelweg onwenselijk is en zich terecht op het standpunt gesteld dat een ontsluiting aan de Westerweg en de Kapelweg in strijd met de Gebiedsvisie zou zijn. Voor zover [appellant] een ontsluiting aan de Pagenlaan voorstaat overweegt de Afdeling dat het plangebied niet aan de Pagenlaan grenst. Voorts voldoet de voorziene ontsluiting op drie plaatsen aan de Kapelweg aan het gestelde in de Gebiedsvisie dat buurten op minimaal twee plaatsen moeten worden ontsloten aan een bestaand lint of aan twee aansluitende linten. Het betoog faalt.
5.3. Ten aanzien van de door [appellant] aangedragen alternatieve ontsluitingen overweegt de Afdeling dat het college bij de keuze van bestemmingen een afweging dient te maken van alle belangen die betrokken zijn bij de vaststelling van het plan. Daarbij heeft het college beleidsvrijheid. De voor- en nadelen van alternatieven dienen in die afweging te worden meegenomen.
Zoals hiervoor is overwogen is niet aannemelijk geworden dat de voorziene ontsluiting op drie plekken aan de Kapelweg zal leiden tot verkeersoverlast of -onveiligheid. Gelet hierop, en gelet op de in de Gebiedsvisie neergelegde uitgangspunten, heeft het college in redelijkheid de in het plan voorziene ontsluiting kunnen verkiezen boven de door [appellant] genoemde alternatieven.
6. Voor zover [appellant] betoogt dat in het verkeersonderzoek uit 2010 ten onrechte geen rekening is gehouden met het doorgaande verkeer uit Egmond en Bergen via onder meer de Zanddijk en de Westerweg overweegt de Afdeling dat het verkeersonderzoek is gebaseerd op tellingen en het Regionaal Verkeersmodel IJmond. Gelet hierop biedt de enkele stelling van [appellant] hieromtrent geen aanleiding voor het oordeel dat ten onrechte geen rekening is gehouden met doorgaand verkeer. Het betoog faalt.
7. [appellant] betoogt dat door de mogelijke uitwisseling van woningintensiteiten tussen de deelplannen in afwijking van het bestemmingsplan onzeker is of de resultaten van het verkeersonderzoek en het geluidsonderzoek nog correct zijn.
7.1. In de memo "Plan Limmen Zandzoom fase 1 in relatie tot verkeersonderzoek Zandzoom" staat dat het bestemmingsplan maximaal 570 woningen toelaat maar dat in de prognose is gerekend met 750 woningen om te voorkomen dat een herverdeling van woningen leidt tot lokale problemen. Gelet hierop heeft het college de door [appellant] bedoelde gevolgen van een of meer plaatselijke verhogingen van de woningintensiteit reeds bij het verkeersonderzoek en het geluidsonderzoek betrokken. Het betoog faalt.
8. [appellant] betoogt dat de in het plan voorziene nieuwe toegangswegen ten onrechte het karakter krijgen van smalle landweggetjes zonder trottoirs en andere fiets- en voetgangersvoorzieningen. Volgens hem leidt dit tot onvoldoende veiligheid voor fietsers en voetgangers in het plangebied.
8.1. Het college stelt zich op het standpunt dat de voorziene wegen breed genoeg zijn voor een verblijfsgebied met een beperkte rijsnelheid. Voorts passen de voorziene wegen bij het karakter van het plangebied.
8.2. Het plan voorziet ten behoeve van de toegangswegen in het plangebied in stroken met de bestemming "Verkeer - Verblijfsgebied" van 4 m tot 5,8 m breed. Het college heeft gesteld dat deze breedte voor verblijfsgebied niet ongebruikelijk is. [appellant] heeft niet aannemelijk gemaakt dat deze stroken te smal zijn. In het aangevoerde bestaat geen aanleiding voor het oordeel dat het plan leidt tot onvoldoende veiligheid voor fietsers en voetgangers in het plangebied. Het betoog faalt.
9. [appellant] betoogt dat geen concreet plan beschikbaar is waarmee een adequate oplossing wordt geboden voor de verkeersproblemen bij de kruising Rijksweg-Visweg. De Afdeling heeft bij haar uitspraak van 2 september 2012 omtrent het bestemmingsplan de toezegging van het gemeentebestuur betrokken dat de aanpassing van de kruising Rijksweg-Visweg tegelijk met de start van de woningbouw zal worden aangepakt. Het gemeentebestuur is dat niet nagekomen, aldus [appellant].
9.1. In overweging 17.4 van de uitspraak van 2 september 2012 staat: "Voor zover Kerkhof betoogt dat het plan dient te waarborgen dat de benodigde infrastructuur moet worden uitgevoerd alvorens de bouw van de woningen plaats zal vinden, wordt overwogen dat er geen wettelijke regeling bestaat, die tot een dergelijke faseringsregeling verplicht. Mede gelet op de toezegging van de raad dat de aanpassing van de kruising Rijksweg-Visweg zal worden aangepakt tegelijk met de start van de woningbouw, was de raad ook vanuit het oogpunt van zorgvuldigheid niet gehouden een regeling hieromtrent in het plan op te nemen."
9.2. Na de uitspraak van 2 september 2012 heeft het gemeentebestuur aan Goudappel Coffeng gevraagd om te beoordelen of de realisatie van het plan verkeerskundig verantwoord is zonder dat de voorgenomen aanpassing van het kruispunt Visweg-Rijksweg is gerealiseerd. In de memo van Goudappel Coffeng van 29 mei 2015 staat dat met de realisatie van de 70 in het plan voorziene woningen de capaciteit van het kruispunt Rijksweg-Visweg nog zeker niet wordt overschreden. Ook met 250 extra woningen kan het verkeersaanbod ter plaatse in 2020 nog worden verwerkt.
Gelet op deze memo bestaan er uit verkeerskundig oogpunt geen redenen waarom het college het plan niet heeft kunnen vaststellen zonder dat de voorziene aanpassingen aan het kruispunt Visweg-Rijksweg zijn gerealiseerd. Het betoog faalt.
10. Voor zover met bovengenoemde toezegging van de raad al gerechtvaardigd vertrouwen is gewekt waarmee ook het college rekening diende te houden, overweegt de Afdeling dat hij die toezegging had gedaan voordat bovengenoemde memo van Goudappel Coffeng was uitgebracht. Uit dat memo volgt dat in het kader van de uitvoering van het aan de orde zijnde plan geen belangrijke belangen zijn gemoeid met de realisatie van de voorgenomen aanpassing van het kruispunt Visweg-Rijksweg. Onder die omstandigheden kan niet worden geoordeeld dat het college onvoldoende rekening heeft gehouden met bedoelde toezegging of het plan in zoverre heeft vastgesteld in strijd met het vertrouwensbeginsel. Het betoog faalt.
Water
11. [appellant] vreest dat het plan zal leiden tot onaanvaardbare wateroverlast. Hierbij voert hij aan dat sommige bewoners nu al overlast ondervinden en de plantoelichting onvoldoende aangeeft hoe wordt voorkomen dat de overlast toeneemt. Voorts biedt het plan onvoldoende mogelijkheden om verharding van tuinen te beperken. Verder was tegen het einde van de beroepstermijn nog niet bekend hoe de waterhuishouding zou worden geregeld. Daarom konden omwonenden op dit punt geen inhoudelijk beroep aantekenen, aldus [appellant].
11.1. Het college stelt zich op het standpunt dat in de plantoelichting een waterparagraaf is opgenomen. Voorts zijn de uitgangspunten van het Hoogheemraadschap gehanteerd, waaronder een marge voor verharding van tuinen. Verder heeft het Hoogheemraadschap laten weten geen opmerkingen bij het plan te hebben, aldus het college.
11.2. Ingevolge artikel 3.1.6, eerste lid, aanhef en onder b, van het Besluit ruimtelijke ordening (hierna: Bro) gaat een bestemmingsplan alsmede een ontwerp hiervoor vergezeld van een toelichting, waarin een beschrijving van de wijze waarop in het plan rekening is gehouden met de gevolgen voor de waterhuishouding is neergelegd.
11.3. In de waterparagraaf uit de plantoelichting worden enkele documenten aangehaald, te weten het "Masterplan De Zandzoom te Castricum" van Wareco Ingenieurs van 9 augustus 2010, het op het plan toegespitste rapport "Waterhuishoudingsplan fase 1 Limmen-Zandzoom" van Witteveen en Bos van 30 januari 2012, het rapport "Uitwerking Veldwerk" van Witteveen en Bos van 18 maart 2014 en de "Notitie waterbeheer Limmer Linten fase 1" van 14 mei 2014. Daarin worden diverse uitgangspunten en maatregelen beschreven, waaronder de aanleg van een 'robuust systeem' van beken en greppels. Dat systeem is in eerste instantie gericht op het vasthouden en bergen van hemelwater binnen het plangebied. Pas als het water niet meer binnen het gebied zelf vastgehouden of geborgen kan worden, zal dit via een stuwtje naar een lager gedeelte en uiteindelijk naar het oppervlaktewater van de Groot-Limmerpolder stromen. Het systeem van beken en greppels zal worden aangelegd ter plaatse van openbare gronden, met uitzondering van een enkele tijdelijke oplossing. Voorts is het uitgangspunt dat de te ontwikkelen wijk de bestaande waterhuishouding niet negatief mag beïnvloeden en waar nodig zal verbeteren, aldus de plantoelichting.
11.4. Gelet op de plantoelichting waren ten tijde van de vaststelling van het plan diverse onderzoeken ten aanzien van de waterhuishoudkundige aspecten uitgevoerd. Voorts waren de voor een goede waterhuishouding beoogde maatregelen reeds inzichtelijk gemaakt. Artikel 3.1.6, eerste lid, aanhef en onder b, van het Bro vereist niet dat de beoogde waterhuishoudkundige maatregelen tot in detail uitgewerkt en bekend gemaakt zijn. Voor zover [appellant] betoogt dat het plan onvoldoende mogelijkheden kent om verharding van tuinen te beperken, heeft het college toegelicht dat bij de opstelling van het plan de daarvoor door het Hoogheemraadschap gehanteerde marge voor de berekening van de nodige opvang- en bergingsmogelijkheden is aangehouden. Gelet op het vorenstaande is het plan vastgesteld in overeenstemming met artikel 3.1.6, eerste lid, aanhef en onder b, van het Bro en heeft [appellant] niet aannemelijk gemaakt dat het plan zal leiden tot onaanvaardbare wateroverlast. Het betoog faalt.
Conclusie
12. Gelet op het voorgaande is het beroep ongegrond.
13. Voor een proceskostenveroordeling bestaat geen aanleiding.
Beslissing
De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State:
verklaart het beroep ongegrond.
Aldus vastgesteld door mr. P.J.J. van Buuren, voorzitter, en mr. J. Hoekstra en mr. R.J.J.M. Pans, leden, in tegenwoordigheid van mr. J.S.S. Hupkes, griffier.
w.g. Van Buuren w.g. Hupkes
voorzitter griffier
Uitgesproken in het openbaar op 11 november 2015
635.