Uitspraak
Rechtbank ZEELAND-WEST-BRABANT
Strafrecht
Zittingsplaats: Breda
Parketnummer: 02-800970-13
Beslissing van de meervoudige kamer d.d. 9 juni 2026 met betrekking tot de verlenging van de terbeschikkingstelling na voorwaardelijke beëindiging van:
[betrokkene] ,
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedag] 1986,
verblijvende op het adres [zorginstelling] ,
hierna: betrokkene,
raadsman mr. J.J. Lieftink, advocaat te Amsterdam.
1.Inleiding
Bij vonnis van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 19 mei 2014 is betrokkene
veroordeeld wegens doodslag tot een gevangenisstraf van vier jaar en tbs met verpleging
van overheidswege. De rechtbank constateert dat het hier gaat om een misdrijf als bedoeld
in artikel 38e, eerste lid, van het Wetboek van Strafrecht.
De termijn van de tbs is aangevangen op 17 juni 2016.
Bij beslissing van deze rechtbank van 10 juni 2024 is de tbs laatstelijk verlengd voor een termijn van twee jaren. Daarbij is de verpleging van overheidswege voorwaardelijk beëindigd en daaraan zijn de volgende voorwaarden gesteld:
“1. [betrokkene] onthoudt zich van het plegen van strafbare feiten;
2. [betrokkene] zal zich niet buiten de Europese landsgrenzen van Nederland begeven;
3. [betrokkene] zal zich ten behoeve van het vaststellen van zijn identiteit zijn medewerking verlenen aan het nemen van één of meer vingerafdrukken of een identiteitsbewijs als bedoeld in artikel 1 van Pro de wet op de identificatieplicht ter inzage aanbieden;
4. [betrokkene] zal medewerking verlenen aan het verstrekken van een pasfoto en het verstrekken van informatie, zoals bedoeld in het kader van het landelijk opgestelde opsporingsbeleid ten aanzien van terbeschikkinggestelde;
5. [betrokkene] werkt mee aan het reclasseringstoezicht. Deze medewerking houdt onder andere in:
- [betrokkene] houdt zich aan de aanwijzingen van de reclassering. De reclassering kan aanwijzingen geven die nodig zijn voor de uitvoering van het toezicht of om betrokkene te helpen bij het naleven van de voorwaarden;
- [betrokkene] meldt zich op afspraken bij de reclassering. De reclassering bepaalt hoe vaak dat nodig is;
- [betrokkene] werkt mee aan huisbezoeken;
- [betrokkene] geeft de reclassering inzicht in de voortgang van begeleiding en/of behandeling door andere instellingen of hulpverleners;
- [betrokkene] zorgt ervoor dat hij te allen tijde bereikbaar is voor de reclassering;
- [betrokkene] vestigt zich niet op een ander adres zonder toestemming van de reclassering;
- [betrokkene] werkt mee aan het uitwisselen van informatie met personen en instanties die contact hebben met hem, als dat van belang is voor het toezicht;
6. [betrokkene] werkt mee aan een (vervolg)plaatsing bij [zorginstelling] of soortgelijke instelling, zulks ter beoordeling van de reclassering en zal zich houden aan de aanwijzingen die hem in het kader van die plaatsing door reclassering worden gegeven en committeert zich aan het opgestelde risicomanagement plan;
7. Als de reclassering dat nodig vindt en [betrokkene] daarmee instemt, kan hij voor een time-out worden opgenomen in een Forensisch Psychiatrisch Centrum (FPC) of andere instelling. Deze time-out duurt totdat de reclassering of betrokkene deze beëindigt, maar maximaal zeven weken, met de mogelijkheid van verlenging met nog eens maximaal zeven weken, tot maximaal veertien weken per jaar. [betrokkene] laat zich behandelen/ begeleiden door een forensisch ambulante behandelinstelling of een soortgelijke zorgverlener, te bepalen door de reclassering. De behandeling/ begeleiding duurt zolang de reclassering in overleg met de zorginstelling dat nodig vindt;
8. [betrokkene] werkt mee aan de door de behandelaren van de forensisch ambulante instelling voorgeschreven medicatie op de voorgeschreven wijze en controle hierop;
9. [betrokkene] houdt zich aan de gegeven weekstructuur waaronder dagbesteding op aanwijzing door of namens de reclassering; Indien [betrokkene] de structuur niet weet vast te houden wordt door de reclassering bepaald welke vervolgactie hierop zal plaatsvinden;
10. [betrokkene] gebruikt geen drugs, alcohol en anabolen en werkt mee aan controle op dit verbod. De reclassering bepaalt met welke controlemiddelen en hoe vaak hij wordt gecontroleerd. Mogelijke controlemiddelen zijn ademonderzoek (blaastest) en urineonderzoek. [betrokkene] geeft openheid indien hij zucht heeft naar middelen. Bij een terugval in middelengebruik wordt door de reclassering bepaald welke vervolgactie hierop zal plaatsvinden;
11. [betrokkene] geeft inzage in zijn financiën om financiële problemen te voorkomen en toestemming voor contact met zijn contactpersoon die zijn financiën beheert;
12. [betrokkene] heeft of zoekt op geen enkele wijze direct of indirect contact met de nabestaande van de slachtoffers in onderhavige zaak, zolang de reclassering dit verbod nodig vinden. Het wordt betrokkene verboden zich te bevinden in Roosendaal en Rotterdam, behoudens het doorreizen van deze steden met de trein.”
2. [betrokkene] zal zich niet buiten de Europese landsgrenzen van Nederland begeven;
3. [betrokkene] zal zich ten behoeve van het vaststellen van zijn identiteit zijn medewerking verlenen aan het nemen van één of meer vingerafdrukken of een identiteitsbewijs als bedoeld in artikel 1 van Pro de wet op de identificatieplicht ter inzage aanbieden;
4. [betrokkene] zal medewerking verlenen aan het verstrekken van een pasfoto en het verstrekken van informatie, zoals bedoeld in het kader van het landelijk opgestelde opsporingsbeleid ten aanzien van terbeschikkinggestelde;
5. [betrokkene] werkt mee aan het reclasseringstoezicht. Deze medewerking houdt onder andere in:
- [betrokkene] houdt zich aan de aanwijzingen van de reclassering. De reclassering kan aanwijzingen geven die nodig zijn voor de uitvoering van het toezicht of om betrokkene te helpen bij het naleven van de voorwaarden;
- [betrokkene] meldt zich op afspraken bij de reclassering. De reclassering bepaalt hoe vaak dat nodig is;
- [betrokkene] werkt mee aan huisbezoeken;
- [betrokkene] geeft de reclassering inzicht in de voortgang van begeleiding en/of behandeling door andere instellingen of hulpverleners;
- [betrokkene] zorgt ervoor dat hij te allen tijde bereikbaar is voor de reclassering;
- [betrokkene] vestigt zich niet op een ander adres zonder toestemming van de reclassering;
- [betrokkene] werkt mee aan het uitwisselen van informatie met personen en instanties die contact hebben met hem, als dat van belang is voor het toezicht;
6. [betrokkene] werkt mee aan een (vervolg)plaatsing bij [zorginstelling] of soortgelijke instelling, zulks ter beoordeling van de reclassering en zal zich houden aan de aanwijzingen die hem in het kader van die plaatsing door reclassering worden gegeven en committeert zich aan het opgestelde risicomanagement plan;
7. Als de reclassering dat nodig vindt en [betrokkene] daarmee instemt, kan hij voor een time-out worden opgenomen in een Forensisch Psychiatrisch Centrum (FPC) of andere instelling. Deze time-out duurt totdat de reclassering of betrokkene deze beëindigt, maar maximaal zeven weken, met de mogelijkheid van verlenging met nog eens maximaal zeven weken, tot maximaal veertien weken per jaar. [betrokkene] laat zich behandelen/ begeleiden door een forensisch ambulante behandelinstelling of een soortgelijke zorgverlener, te bepalen door de reclassering. De behandeling/ begeleiding duurt zolang de reclassering in overleg met de zorginstelling dat nodig vindt;
8. [betrokkene] werkt mee aan de door de behandelaren van de forensisch ambulante instelling voorgeschreven medicatie op de voorgeschreven wijze en controle hierop;
9. [betrokkene] houdt zich aan de gegeven weekstructuur waaronder dagbesteding op aanwijzing door of namens de reclassering; Indien [betrokkene] de structuur niet weet vast te houden wordt door de reclassering bepaald welke vervolgactie hierop zal plaatsvinden;
10. [betrokkene] gebruikt geen drugs, alcohol en anabolen en werkt mee aan controle op dit verbod. De reclassering bepaalt met welke controlemiddelen en hoe vaak hij wordt gecontroleerd. Mogelijke controlemiddelen zijn ademonderzoek (blaastest) en urineonderzoek. [betrokkene] geeft openheid indien hij zucht heeft naar middelen. Bij een terugval in middelengebruik wordt door de reclassering bepaald welke vervolgactie hierop zal plaatsvinden;
11. [betrokkene] geeft inzage in zijn financiën om financiële problemen te voorkomen en toestemming voor contact met zijn contactpersoon die zijn financiën beheert;
12. [betrokkene] heeft of zoekt op geen enkele wijze direct of indirect contact met de nabestaande van de slachtoffers in onderhavige zaak, zolang de reclassering dit verbod nodig vinden. Het wordt betrokkene verboden zich te bevinden in Roosendaal en Rotterdam, behoudens het doorreizen van deze steden met de trein.”
2.Procesverloop
De rechtbank heeft op 24 april 2026 van het openbaar ministerie een vordering ontvangen tot verlenging van de tbs na voorwaardelijke beëindiging. De vereiste stukken zijn bijgevoegd dan wel toegezonden.
De vordering is op de openbare terechtzitting van 26 mei 2026 behandeld. De officier van justitie, mr. J. Castelein, is gehoord. Tevens is betrokkene gehoord, bijgestaan door zijn raadsman mr. J.J. Lieftink, advocaat te Amsterdam.
Voorts is als deskundige gehoord [reclasseringswerker] , reclasseringswerker.
Voorts is als deskundige gehoord [reclasseringswerker] , reclasseringswerker.
3.Adviezen
3.1.
Advies instelling
De reclassering heeft in het rapport van 2 april 2026 geadviseerd de tbs te verlengen met één jaar, onder de huidige voorwaarden.
Betrokkene is gediagnosticeerd met een licht verstandelijke beperking, een schizo affectieve stoornis (bipolaire type), een stoornis binnen het autismespectrum en stoornissen in het gebruik van verschillende middelen (opioïde, cannabis, stimulantium) in remissie.
Betrokkene verblijft sinds januari 2025 bij de 24-uurs locatie [zorginstelling] . Hij heeft dagbesteding en is abstinent van middelen, psychiatrisch stabiel en neemt volgens voorschrift zijn medicatie in. Ook houdt betrokkene zich aan de afspraken met FACT Ambulant Centrum en [zorginstelling] , verloopt zijn verlof goed, houdt hij zich aan de afdelingsregels en is hij in staat zelfstandig het huishouden van zijn appartement te organiseren. Desondanks is betrokkene afhankelijk van externe factoren die het risicomanagement vormgeven, bestaande uit het psychiatrisch stabiel blijven, medicatie innemen, abstinentie van middelen, begeleide woonvorm en begeleiding en ondersteuning vanuit het professionele netwerk. Ook heeft betrokkene ondersteuning nodig bij zijn dagbesteding en moet zijn kwetsbaarheid in contact met zijn omgeving en het nieuwe wat hij tegenkomt of door zijn achterdocht, blijvend gemonitord worden. Bij een onttrekking aan professionele hulpverlening, staken van medicatie en een terugval in middelengebruik ontstaat er direct risico op psychiatrische instabiliteit en een verhoogd recidiverisico (gemiddeld tot hoog).
Om de opgebouwde structuur en externe begeleiding om betrokkene heen te continueren en psychiatrische stabiliteit te behouden na beëindiging van de maatregel, zijn een zorgmachtiging en een indicatie van de Wet maatschappelijke ondersteuning (hierna: Wmo) of van de Wet langdurige zorg (hierna: Wlz) nodig. Omdat betrokkene de Wmo/Wlz-indicatie niet heeft getekend, adviseert de reclassering de maatregel te verlengen. Ook wordt geadviseerd om voorwaarde nummer 12 te wijzigen, in die zin dat de locatie Rotterdam als gebiedsverbod komt te vervallen. Het komend jaar wordt onderzocht hoe kan worden toegewerkt naar een beëindiging van de tbs. Bij het toekennen van een Wmo- of Wlz-indicatie, kan betrokkenen bij RIBW [zorginstelling] blijven wonen.
Ter zitting heeft de deskundige [reclasseringswerker] daaraan nog het volgende toegevoegd. Het is belangrijk dat betrokkene kan blijven wonen bij RIBW [zorginstelling] , en daarvoor is een Wmo- of Wlz-indicatie nodig. De zorgmachtiging is vereist voor het continueren van de begeleiding en medicatie. Na de verlenging van de tbs wil betrokkene tekenen voor de Wmo-indicatie. Geadviseerd wordt om het gebiedsverbod voor Rotterdam te laten vervallen. Betrokkene reist door Rotterdam en op dit moment is de reclassering nog betrokken en kan de situatie worden gemonitord. Gelet hierop kan het vervallen van dit gebiedsverbod dan op een gecontroleerde manier.
3.2.
Advies psychiater
Uit het rapport van psychiater [psychiater] van 27 maart 2026 blijkt dat bij betrokkene sprake is van een ziekelijke stoornis van de geestvermogens in de zin van een schizoaffectieve stoornis, bipolaire type, een autismespectrumstoornis en een stoornis in het gebruik van diverse middelen (minimaal cannabis, een opioïde en een stimulantium) en een gebrekkige ontwikkeling van de geestvermogens in de zin van een licht verstandelijke beperking. Indien de tbs met voorwaardelijke beëindiging van het bevel tot verpleging nu zou worden opgeheven en betrokkene niet terug kan vallen op professionele behandeling/begeleiding, dan wordt de kans op een nieuw geweldsdelict op korte termijn (binnen zes maanden) als matig ingeschat en op de (middel)lange termijn (tussen zes maanden en twee jaar en langer dan twee jaar) als matig tot hoog.
Hoewel betrokkene onder de huidige omstandigheden al langere tijd stabiel functioneert, twijfelt de psychiater over het nu niet meer voortzetten van de lopende tbs-maatregel. Betrokkene geeft duidelijk aan stappen te willen zetten richting meer zelfstandigheid en indien dat wordt doorgezet, dan is het vanuit risicoperspectief essentieel om dergelijke stappen in het kader van de lopende tbs-maatregel te blijven volgen. Een ander punt betreft het weigeren van het zetten van de handtekening voor het toepassen van de Wlz, hetgeen noodzakelijk is om na de afwikkeling van de tbs te kunnen blijven wonen bij RIBW [zorginstelling] .
De psychiater adviseert de tbs-maatregel met voorwaardelijke beëindiging van het bevel tot verpleging te continueren met een jaar.
4.Standpunt van partijen
4.1.
Standpunt van de officier van justitie
De officier van justitie is ter zitting bij de vordering de tbs met één jaar te verlengen gebleven. Aan de wettelijke vereisten is voldaan en bij betrokkene is sprake van een stoornis. Voor wat betreft het gebiedsverbod in voorwaarde 12 is de officier van justitie van mening dat die niet moet worden gewijzigd. Door betrokkene zijn geen zwaarwegende belangen aangevoerd die maken dat het gebiedsverbod moet komen te vervallen.
4.2.
Het standpunt van de verdediging
Betrokkene en de raadsman hebben geen bezwaar tegen de verlenging van de termijn van de terbeschikkingstelling. Betrokkene wil voortzetting van de voorwaardelijke beëindiging om aan zichzelf te kunnen werken. Na de zitting wil betrokkene tekenen voor de Wmo-indicatie. Verzocht wordt om voorwaarde 12 voor wat betreft het gebiedsverbod te wijzigen, in die zin dat het gebiedsverbod van Rotterdam en Roosendaal komen te vervallen.
5.Beoordeling
De tbs kan slechts worden verlengd indien de veiligheid van anderen, dan wel de algemene veiligheid van personen de verlenging van de tbs eist. Het recidivegevaar moet nog aanwezig zijn en dient voort te vloeien uit een ziekelijke stoornis en/of een gebrekkige ontwikkeling van de geestvermogens. Gelet op de adviezen van de reclassering en de externe gedragsdeskundige wordt nog steeds voldaan aan dit wettelijk criterium. Het recidiverisico wordt matig tot hoog ingeschat bij het wegvallen van de tbs. De tbs zal daarom worden verlengd.
De rechtbank overweegt dat voor het behouden van de psychiatrische stabiliteit en de continuering van de opgebouwde structuur en externe begeleiding rondom betrokkene na beëindiging van de tbs, een zorgmachtiging en Wmo-indicatie noodzakelijk zijn. Zowel de zorgmachtiging als de Wmo-indicatie zijn op dit moment nog niet afgegeven. De rechtbank is daarom van oordeel dat de tbs met één jaar moet worden verlengd. Het komend jaar kan worden gebruikt om toe te werken naar een beëindiging van de tbs.
Voor wat betreft het wijzigen van het gebiedsverbod ten aanzien van Rotterdam in voorwaarde nummer 12 stelt de rechtbank vast dat de benadeelde partij en overige nabestaanden niet in kennis zijn gesteld van de verlengingszitting van betrokkene. De benadeelde partij en nabestaanden hebben daarom hun standpunt over de voorgenomen wijziging van het gebiedsverbod niet kenbaar kunnen maken. Omdat het gebiedsverbod een voorwaarde is die strekt tot bescherming van de benadeelde partij en nabestaanden is de rechtbank van oordeel dat de voorwaarde niet kan worden gewijzigd. De rechtbank zal dit verzoek dan ook afwijzen.
Gelet op hetgeen hierboven is overwogen, is de rechtbank van oordeel dat de tbs van betrokkene moet worden verlengd met één jaar en dat de eerder bij de voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege opgelegde voorwaarden onverkort blijven gelden.
6.Beslissing
De rechtbank:
verlengtde termijn van de terbeschikkingstelling met
1 (één)jaar en continueert de voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege onder de reeds opgelegde voorwaarden;
1 (één)jaar en continueert de voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege onder de reeds opgelegde voorwaarden;
wijst afhet meer of anders gevorderde of verzochte.
Deze beslissing is genomen door mr. S. Tempel, voorzitter,
en mr. D.H. Hamburger en mr. J.P.E. Mullers, rechters,
in tegenwoordigheid van mr. D.W. Schalk, griffier en is uitgesproken ter openbare zitting op 9 juni 2026.
De voorzitter en jongste rechter zijn niet in de gelegenheid deze beslissing mede te ondertekenen.