ECLI:NL:RBZWB:2025:8536

• Datum uitspraak: 2 december 2025
• Publicatiedatum: 4 december 2025
• Zaaknummer: 02-436764 FA RK 25-3155
• Instantie: Rechtbank Zeeland-West-Brabant
• Type: Uitspraak
• Rechtsgebied: Civiel recht; Personen- en familierecht
• Uitkomst: Toewijzend
• Procedures: Rekestprocedure
• Rechters: Van Leuven
• Vindplaatsen: Rechtspraak.nl
• Verwijzingen: 7 uitgaand

AI samenvatting door Lexboost • Automatisch gegenereerd

Toewijzing verzoek tot herroeping van adoptie ondanks termijnoverschrijding

De rechtbank Zeeland-West-Brabant behandelde het verzoek van een meerderjarige geadopteerde tot herroeping van de adoptie die in 1994 was uitgesproken. Hoewel de wettelijke termijn voor het indienen van het verzoek was verstreken, oordeelde de rechtbank dat het verzoek ontvankelijk was vanwege het belang van de verzoeker en zijn recht op respect voor privé- en familieleven onder artikel 8 EVRM.

De verzoeker stelde dat de adoptie hem psychisch belast en dat het verbreken van de juridische banden noodzakelijk is voor zijn herstel en autonome toekomst. De adoptieouders betwistten de inhoudelijke onderbouwing, maar voerden geen verweer tegen de ontvankelijkheid. De rechtbank overwoog dat de termijn in de wet is gesteld ter bescherming van rechtszekerheid, maar dat in dit geval geen belangen van anderen worden geschaad.

De rechtbank concludeerde dat de herroeping in het kennelijk belang van de verzoeker is en dat aan de wettelijke vereisten is voldaan. De adoptie wordt daarom herroepen en dit wordt geregistreerd in de burgerlijke stand. Tevens overwoog de rechtbank dat de verzoeker door de herroeping zijn Nederlandse nationaliteit niet verliest omdat hij meerderjarig is.

Uitkomst: Verzoek tot herroeping van adoptie wordt toegewezen ondanks termijnoverschrijding vanwege het kennelijk belang van de verzoeker.

Uitspraak

RECHTBANK ZEELAND-WEST-BRABANT

Team Familie- en Jeugdrecht

Zittingsplaats: Breda

Zaaknummer: C/02/436764 FA RK 25-3155

Datum uitspraak: 2 december 2025

beschikking over herroeping adoptie

in de zaak van

[verzoeker] ,

hierna: verzoeker,

wonende in [plaats 1] ,

advocaat: mr. E.P.J. Appelman in Alkmaar,

Als belanghebbenden in deze zaak worden aangemerkt:

• [de (adoptie)moeder] , de (adoptie)moeder,
• [de (adoptie)vader] , de (adoptie)vader,

hierna gezamenlijk te noemen de adoptieouders, wonende te [plaats 2] , beiden bijgestaan door mr. J.A.E. van Raak-Kuiper, advocaat in Udenhout, gemeente Tilburg.

1. Het procesverloop

1.1.

De rechtbank oordeelt op grond van de navolgende stukken:

• het op 19 juni 2025 ontvangen verzoek, met bijlagen;
• de adoptiebeschikking van deze rechtbank van 22 december 1994;
• het uittreksel van de inschrijving van de geboorteakte van verzoeker in de registers van de burgerlijke stand;
• de brieven van de griffier van deze rechtbank de advocaat van verzoeker en de belanghebbenden van 15 juli 2025;
• het op 28 oktober 2025 ontvangen verweerschrift van de (adoptie)ouders met bijlagen;
• de op 5 november 2025 ontvangen reactie van verzoeker op het verweerschrift.

1.2.

Het verzoek is mondeling behandeld op 10 november 2025. Bij die behandeling zijn gekomen de verzoeker en zijn advocaat en de adoptieouders en hun advocaat.

2. De feiten en omstandigheden

2.1.

Op grond van de overgelegde stukken staat het volgende vast:

- Verzoeker is op [geboortedag 1] 1989 geboren te [geboorteplaats 1] ( [land] ).

- Bij zijn geboorte kreeg hij de naam [naam 1] .

- Op de Braziliaanse geboorteakte van verzoeker staat [naam 2] als vader en [naam 3] als moeder genoemd.

- Bij uitspraak van de derde rechtbank te [geboorteplaats 1] ( [land] ) van 11 december 1992 is door de Braziliaanse rechter de adoptie uitgesproken door de belanghebbenden en kreeg verzoeker de namen [naam 4] .

- Bij beschikking van 22 december 1994 is door deze rechtbank de adoptie uitgesproken van verzoeker door de belanghebbenden.

- Op 16 januari 1995 is een latere vermelding betreffende adoptie aan de akte toegevoegd en is de Braziliaanse geboorteakte ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand in Den Haag.

- Bij beschikking van 8 oktober 2024 heeft deze rechtbank de ambtenaar van de burgerlijke stand gelast de voornaam van verzoeker te wijzigen in ‘ [voornaam verzoeker] ”.

- Deze beschikking is op 14 februari 2025 ingeschreven in registers van de burgerlijke stand van de gemeente Den Haag.

- Verzoeker heeft de Nederlandse nationaliteit.

3. Het verzoek

3.1.

Het verzoek strekt tot herroeping van de adoptie-uitspraak van 22 december 1994.

4. De beoordeling

Internationaal privaatrecht (IPR)

4.1.

Vanwege het feit dat verzoeker in [land] is geboren, draagt deze zaak een internationaal karakter. Daarom dient de rechtbank ambtshalve vast te stellen of de rechtbank internationaal bevoegd is om kennis te nemen van het verzoek, en zo ja, welk recht van toepassing is op het verzoek.

De internationale bevoegdheid

4.2.

Nu verzoeker in Nederland woont, heeft de Nederlandse rechter rechtsmacht op grond

van artikel 3 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (hierna Rv.). De rechtbank Zeeland-West-Brabant is bevoegd, nu de gewone verblijfplaats van verzoeker binnen haar

rechtsgebied is gelegen.

Toepasselijk recht

4.3.

Ingevolge artikel 1:105 lid 4 van het Burgerlijk Wetboek (hierna BW) is op de herroeping van een in Nederland uitgesproken adoptie het Nederlands recht van toepassing. Op het verzoek tot herroeping van de uitspraak van de rechtbank Breda van 22 december 1994 is dan ook het Nederlandse recht van toepassing.

Wettelijk kader

4.4.

De volgende wetsartikelen zijn op een verzoek tot herroeping van een adoptie van toepassing.

4.5.

In artikel 1:231 BW is het volgende bepaald:

De adoptie kan door een uitspraak van de rechtbank op verzoek van de geadopteerde worden herroepen.

Het verzoek kan alleen worden toegewezen, indien de herroeping in het kennelijk belang van de geadopteerde is, de rechter van de redelijkheid der herroeping in gemoede overtuigd is, en het verzoek is ingediend niet eerder dan twee jaren en niet later dan vijf jaren na de dag, waarop de geadopteerde meerderjarig is geworden.

4.6.

In artikel 1:232 BW is het volgende bepaald:

Door herroeping van de adoptie houdt de familierechtelijke betrekking tussen de geadopteerde en zijn kinderen enerzijds en de adoptiefouder of adoptiefouders en zijn bloedverwanten anderzijds op te bestaan.

De familierechtelijke betrekking die door de adoptie opgehouden had te bestaan, herleeft door de herroeping.

Artikel 230 vindt ten aanzien van de herroeping overeenkomstige toepassing.

Ontvankelijkheid – overschrijding van de termijn

4.7.

Vaststaat dat de termijn voor de indiening van het verzoek tot herroeping van de adoptie inmiddels is verstreken. Verzoeker was ten tijde van het indienen van het verzoek 35 jaar oud. Verzoeker verklaart hierover dat het in stand laten van de adoptie in strijd is met artikel 8 van het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM). Verzoeker heeft gesteld dat hij een diep psychologisch conflict ervaart en dat dit hem drijft tot het verzoek om de adoptie te herroepen. Verzoeker stelt dat hij van jongs af aan door zijn adoptieouders zodanig is behandeld dat het doorbreken van de juridische banden voor hem betekent dat hij de kans krijgt om eindelijk zonder de schaduw van vernedering te leven. Dit is voor hem een essentiële voorwaarde om psychisch te genezen en een autonome toekomst op te bouwen.

4.8.

De adoptieouders hebben in het verweerschrift geen verweer gevoerd tegen de ontvankelijkheid van het verzoek. Zij hebben de inhoud van de onderbouwing van het verzoek door verzoeker wel inhoudelijk betwist. Zij hebben een andere lezing van de gebeurtenissen in het verleden.

4.9.

Op grond van artikel 8 EVRM heeft een ieder recht op respect voor zijn privéleven en zijn familie- en gezinsleven. Geen inmenging van enig openbaar gezag is toegestaan in de uitoefening van dit recht, dan voor zover bij de wet is voorzien en in een democratische samenleving noodzakelijk is in het belang van de nationale veiligheid, de openbare veiligheid of het economisch welzijn van het land, het voorkomen van wanordelijkheden en strafbare feiten, de bescherming van de gezondheid of de goede zeden of voor de bescherming van de rechten en vrijheden van anderen.

4.10.

De rechtbank overweegt dat in het onderhavige geval de herroeping van de adoptie rechtstreeks betrekking heeft op de uitoefening van het recht op respect voor het privéleven van verzoeker, in die zin dat hij niet langer juridische banden met zijn adoptieouders heeft. Dit recht verdient bescherming op grond van artikel 8 EVRM.

Artikel 1:231 lid 1 BW beperkt de termijn waarbinnen een verzoek tot herroeping van de adoptie kan worden ingediend. Dit is te beschouwen als een bij de wet voorziene inmenging door het openbaar gezag in het recht op privé, familie- en gezinsleven van verzoekster. Dat betekent dat de rechtbank dient te beoordelen of deze inmenging – op basis van artikel 8 EVRM – noodzakelijk is.

4.11.

Uit de parlementaire geschiedenis volgt dat aan de herroeping van een adoptie een termijn is verbonden om te voorkomen dat louter materiële en zelfs onedele motieven een rol spelen. Hiervan is in deze zaak in het geheel geen sprake. Ook de rechtszekerheid, veiligheid of het economische welzijn is in dit geval niet in het geding als het verzoek in behandeling wordt genomen ondanks het verstrijken van de termijn. Deze termijn is daarnaast in de wet opgenomen om de rechtszekerheid te kunnen waarborgen en om de rechten en vrijheden te beschermen van anderen. In het onderhavige geval is de rechtbank van oordeel dat de bescherming van de hiervoor genoemde belangen, rechten en vrijheden van anderen gewaarborgd blijven indien voorbij wordt gegaan aan de in artikel 1:231 BW gestelde termijn.

4.12.

De adoptieouders die rechtstreeks getroffen zouden kunnen zijn in hun rechten en vrijheden, zijn betrokken in deze procedure en zij hebben zich hierover kunnen uitlaten, zodat hun visie bij de beoordeling of de termijn van artikel 1:231 lid 2 BW in deze noodzakelijk is ter bescherming van haar rechten en vrijheden is betrokken.

4.13.

Gelet op bovenstaande feiten en omstandigheden wordt verzoeker ontvankelijk verklaard in zijn verzoek.

Herroeping Nederlandse adoptie

4.14.

Zoals hiervoor vermeld kan het verzoek tot herroeping alleen worden toegewezen indien de herroeping in het kennelijk belang van de geadopteerde is en de rechter van de redelijkheid van de herroeping in gemoede overtuigd is. De rechtbank neemt daarbij in aanmerking dat verzoeker en de adoptieouders een andere lezing hebben van de gebeurtenissen in het verleden. Met respect voor beide lezingen van het verleden acht de rechtbank, gelet op alle stukken en hetgeen tijdens de mondelinge behandeling naar voren is gebracht, het in het kennelijk belang van de verzoeker dat de adoptie wordt herroepen nu dit zo zwaar psychisch op hem drukt. Aan de vereisten van artikel 1:231 BW is voldaan.

4.15.

De rechtbank zal het verzoek dan ook toewijzen, in die zin dat de bij beschikking van de rechtbank Breda van 22 december 1994 uitgesproken adoptie van verzoeker door de adoptieouders zal worden herroepen. De rechtbank zal gelasten dat de ambtenaar van de burgerlijke stand een latere vermelding hiervan aan de daarvoor in aanmerking komende akte zal toevoegen.

4.16.

Ten overvloede overweegt de rechtbank dat de herroeping van de adoptie voor verzoeker niet leidt tot verlies van de Nederlandse nationaliteit, nu hij meerderjarig is.

4.17.

Het voorgaande betekent dat als volgt wordt beslist.

5. De beslissing

De rechtbank

5.1.

herroept de bij uitspraak van de arrondissementsrechtbank te Breda van 22 december 1994 uitgesproken adoptie naar Nederlands recht van toen genaamd:
[naam 4] , later: [naam 4] en oorspronkelijk genaamd [naam 1] , geboren te [geboorteplaats 1] , [land] , op [geboortedag 1] 1989, door
[de (adoptie)vader] , geboren te [geboorteplaats 2] op [geboortedag 2] 1956 en
[de (adoptie)moeder] , geboren te [geboorteplaats 3] op [geboortedag 3] 1959;

5.2.

gelast de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente ’s-Gravenhage aan de in de registers van die gemeente voorkomende akte van geboorte [nummer] van het jaar 1995 een latere vermelding van deze uitspraak toe te voegen, in die zin dat de adoptie is herroepen.

Deze beschikking is gegeven door mr. Van Leuven, rechter, en in het openbaar uitgesproken op 2 december 2025, in aanwezigheid van Boink, griffier.

Mededeling van de griffier :

Indien hoger beroep tegen deze beschikking mogelijk is, kan dat worden ingesteld:

- door de verzoekers en degenen aan wie een afschrift van de beschikking is verstrekt of verzonden, binnen drie maanden na de dag van de uitspraak,

- door andere belanghebbenden binnen drie maanden na de betekening daarvan of nadat de beschikking aan hen op een andere wijze bekend is geworden.

Het hoger beroep moet, door tussenkomst van een advocaat, worden ingediend ter griffie van het

gerechtshof ’s-Hertogenbosch.

verzonden op: