Uitspraak
RECHTBANK ZEELAND-WEST-BRABANT
Strafrecht
Zittingsplaats: Breda
Parketnummer: 02-810538-10
beslissing van de meervoudige kamer d.d. 19 juni 2025
op de vordering van de officier van justitie tot verlenging van de terbeschikkingstelling van
[betrokkene] ,
geboren op [geboortedag] 1986 in [geboorteplaats] ,
verblijvende in [FPC] , [adres] .
[betrokkene] wordt hierna aangeduid als betrokkene.
1.De stukken
Het dossier bevat onder meer de volgende stukken:
- het vonnis van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 31 augustus 2010, waarbij betrokkene is veroordeeld tot een gevangenisstraf van vijf jaar met aftrek van het voorarrest en terbeschikkingstelling (hierna: tbs) met verpleging van overheidswege;
- de vordering van de officier van justitie, die strekt tot verlenging van de tbs met twee jaar;
- een advies van [FPC] (hierna: tbs-instelling);
- het rapport van psychiater dr. [psychiater] van 27 februari 2025;
- het rapport van GZ-psycholoog drs. [psycholoog] van 5 maart 2025;
- de wettelijke aantekeningen omtrent de lichamelijke en geestelijke gesteldheid van betrokkene.
2.De procesgang
Bij vonnis van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 31 augustus 2010 is betrokkene veroordeeld voor verkrachting en wederrechtelijke vrijheidsberoving van een minderjarig meisje. Betrokkene heeft een gevangenisstraf opgelegd gekregen van vijf jaar met aftrek van het voorarrest en tbs met verpleging van overheidswege. De rechtbank constateert dat het hier gaat om misdrijven als bedoeld in artikel 38e, eerste lid, van het Wetboek van Strafrecht.
De tbs is aangevangen op 9 juni 2013 en laatstelijk verlengd op 24 mei 2023.
De vordering tot verlenging is door de rechtbank behandeld op de zitting van 5 juni 2025. Op deze zitting is de officier van justitie mr. L.J. den Braber gehoord. Ook is betrokkene gehoord. Hij is bijgestaan door zijn raadsvrouw mr. S. Marjanovic.
Op de zitting is ook gehoord de deskundige drs. [deskundige] , GZ-psycholoog en hoofdbehandelaar.
3.Het advies van de tbs-instelling
De tbs-instelling heeft geadviseerd de tbs te verlengen met twee jaar en heeft daartoe het volgende – samengevat en zakelijk weergegeven – naar voren gebracht.
Bij betrokkene is sprake van een autismespectrumstoornis die nauw is verweven met de delictdynamiek en narcistische trekken.
In april 2023 wordt betrokkene, in aanloop naar de transmurale behandelfase, overgeplaatst naar een inpandige kliniekflat waarbij hij blijft vallen onder de begeleiding van het behandelingsteam behorende bij de reguliere leefgroep. In het najaar van 2023 onbetrouwbaar gedrag van betrokkene aan het licht komt. Hij blijkt al ongeveer een jaar medicatie-ontrouw, heeft contrabande (waaronder (BDSM-)pornografisch materiaal) in bezit en overtreedt eenmaal zijn verlofvoorwaarden door zich niet aan zijn verlofdoel te houden. Betrokkene wordt teruggeplaatst in de leefgroep en sindsdien worden onbegeleide verloven niet meer gepraktiseerd. Betrokkene gedijt goed binnen de leefgroep. Er is sprake van een relatief stabiele gemoedstoestand, onder meer door optimalisatie van de medicatie, alsmede de inzet van betrokkene om dit in gesprek te brengen en verveling en eenzaamheid tegen te gaan door een goed gevuld dagprogramma te volgen.
De tbs-instelling is nu van mening dat sprake is van een stijgende lijn, waarbij het nemen van een stap terug in het behandeltraject haar vruchten heeft afgeworpen en inmiddels de belangrijke pijlers van het risicomanagement voor onbegeleid verlof – te weten: adequate vroegsignalering en een betrouwbare houding van betrokkene – zijn hersteld. Toch is nog altijd de vraag of thans sprake is van een duurzame behandelmotivatie en of betrokkene zich betrouwbaar zal blijven opstellen bij een toename aan vrijheden. Er is sprake van een onverminderd hoog risico op een terugval in (seksueel) gewelddadig gedrag bij onmiddellijke beëindiging van de tbs en de complexe en grotendeels chronische kernproblematiek maakt dat de verwachting is dat uitbreiding van zijn vrijheden met vallen en opstaan zal verlopen en langere tijd zal innemen. De kliniek acht het daarmee onwaarschijnlijk dat binnen één jaar kan worden toegewerkt naar een voorwaardelijke beëindiging van de maatregel. De tbs-instelling heeft geadviseerd de tbs met verpleging van overheidswege te verlengen met twee jaar.
Ter zitting heeft de deskundige drs. [deskundige] daaraan nog het volgende – samen-gevat en zakelijk weergegeven – toegevoegd. Er wordt gefaseerd toegewerkt naar een nieuwe aanvraag voor onbegeleid verlof. Dit onbegeleid verlof zal dan in stappen uitgebreid worden. Vervolgens zal op basis van de onbegeleide verloven bekeken worden welk transmurale stap gemaakt kan worden. Er moet een route bedacht worden waar sprake is van toezicht en controle, maar waar ook sprake is van gezelligheid en nabijheid van anderen. Gelet op de te nemen stappen en omdat de hulpverlening nog nodig is, herhaalt de deskundige het advies van de tbs-instelling.
4.Het advies van de externe gedragsdeskundigen
[psychiater] in het rapport van 27 februari 2025 en [psycholoog] in het rapport van 5 maart 2025 hebben aangegeven dat sprake is van een ziekelijke stoornis. [psychiater] heeft aangegeven dat de kans op herhaling van een geweldsdelict dan wel seksueel (gewelds)delict als hoog wordt ingeschat als er geen tbs-maatregel zou zijn. [psycholoog] is van mening dat die kans op herhaling als matig tot hoog moet worden ingeschat. Beide deskundigen zijn het eens met het advies van de tbs-instelling om de tbs te verlengen met twee jaar.
5.Het standpunt van de officier van justitie
Er is voldaan aan de vereisten voor verlenging van de tbs-maatregel. De officier van justitie is ter zitting gebleven bij haar vordering om de tbs met verpleging van overheidswege met twee jaar te verlengen.
6.Het standpunt van de verdediging
Betrokkene heeft ter zitting verklaard dat het nu weer beter gaat met hem. Hij begrijpt het advies van de tbs-instelling om de tbs met verpleging van overheidswege met twee jaar te verlengen en is het daar ook mee eens.
De raadsvrouw heeft zich voor de verlenging van twee jaar gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank. Betrokkene heeft een terugval gehad, maar dat is wel een goed leermoment geweest. Nu is duidelijker geworden wat hij nog nodig heeft in zijn traject. Er wordt zorgvuldig en in kleine stappen gewerkt, waarbij aan betrokkene perspectief wordt geboden.
7.Het oordeel van de rechtbank
De tbs kan slechts worden verlengd indien de veiligheid van anderen, dan wel de algemene veiligheid van personen dat eist. Het recidivegevaar moet nog aanwezig zijn en dient voort te vloeien uit een ziekelijke stoornis of gebrekkige ontwikkeling van de geestvermogens.
Gelet op de adviezen van de tbs-instelling en de externe gedragsdeskundigen wordt nog steeds voldaan aan dit wettelijke criterium.
De rechtbank stelt vast dat betrokkene een terugval heeft laten zien, maar dat hij met behulp van de tbs-instelling de weg naar boven weer heeft weten te vinden. Betrokkene werkt naar het zich laat aanzien goed samen met de tbs-instelling en er worden kleine stappen gezet naar een hernieuwde aanvraag voor onbegeleid verlof. Die positieve ontwikkelingen zijn er dus wel, maar uit de stukken en wat ter zitting is besproken, blijkt ook dat betrokkene nog wel enige tijd bezig zal zijn met zijn resocialisatietraject. Dat zal in ieder geval op dit moment nog minimaal twee jaar in beslag nemen. De rechtbank zal de tbs met verpleging van overheidswege verlengen met twee jaar.
8.De beslissing.
De rechtbank verlengt de termijn van de tbs met verpleging van overheidswege van betrokkene met twee jaar.
Deze beslissing is gegeven door mr. E.B. Prenger, voorzitter, mr. S. Tempel en mr. J.P.E. Mullers, rechters, in tegenwoordigheid van de griffier mr. M.R. Tafazzul en is uitgesproken ter openbare zitting op 19 juni 2025.
Mr. Mullers is niet in de gelegenheid om deze beslissing mede te ondertekenen.