Uitspraak
RECHTBANK ZEELAND-WEST-BRABANT
Familie- en Jeugdrecht
Locatie Breda
Zaaknummer: C/02/434075 / FA RK 25-1855
Datum uitspraak: 1 mei 2025
Beschikking zorgmachtiging
op het verzoek van de officier van justitie tot het verlenen van een zorgmachtiging als bedoeld in de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) voor:
[betrokkene],
geboren op [geboortedag] 2000 in [geboorteplaats] ,
hierna te noemen: betrokkene,
wonend in [woonplaats] ,
advocaat: mr. E.J.L. Mulderink te Breda.
1.Het verloop van de procedure
1.1.
De rechtbank neemt de volgende stukken mee in de beoordeling:
- het verzoekschrift met bijlagen, binnengekomen bij de rechtbank op 10 april 2025.
1.2.
De mondelinge behandeling met gesloten deuren heeft plaatsgevonden op 1 mei 2025 bij de [accommodatie] aan [adres] te [plaats] . Daarbij zijn aanwezig en gehoord:
- de advocaat van betrokkene;
- behandelaar, de heer [naam 1] .
1.3.
Bij aanvang van de mondelinge behandeling wordt in telefonisch contact tussen de behandelaar en de partner van betrokkene duidelijk dat betrokkene niet aan de mondelinge behandeling deel wil nemen; zij komt niet bij de accommodatie van GGZ binnen en blijft in de auto zitten die op de parkeerplaats voor de accommodatie staat. De advocaat heeft betrokkene daarop opgezocht en bevestigt dat zij de auto niet uit wil komen.
1.4.
Daarop besluit de rechtbank betrokkene kort te horen op de parkeerplaats vanuit haar auto. Betrokkene herhaalt naar de rechtbank toe niet naar binnen te zullen komen. De rechtbank is wel in de gelegenheid om betrokkene enkele vragen te stellen, waar zij ook antwoord op geeft, zoals hierna vermeld in rechtsoverweging 3.1.
1.5.
Gelet op het voorgaande stelt de rechtbank vast dat betrokkene niet bij de (verdere) mondelinge behandeling aanwezig wil zijn. De rechtbank besluit daarop betrokkene geen verdere vragen te stellen en de mondelinge behandeling voort te zetten in een ruimte bij de accommodatie van GGZ, in afwezigheid van betrokkene. De advocaat en de behandelaar hebben hiertegen geen bezwaar.
2.Het verzoek
2.1.
De officier van justitie verzoekt de rechtbank een zorgmachtiging voor de duur van zes maanden te verlenen met de volgende vormen van verplichte zorg:
- het toedienen van medicatie;
- het verrichten van medische controles;
- het verrichten van andere medische handelingen en therapeutische maatregelen, ter behandeling van een psychische stoornis, dan wel vanwege die stoornis, ter behandeling van een somatische aandoening;
- het beperken van de bewegingsvrijheid;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen;
- opnemen in een accommodatie.
3.De standpunten
3.1.
Betrokkene geeft de rechtbank vanuit de auto op de parkeerplaats, samengevat, aan dat zij niet naar binnen komt. Zij wil niet aan de mondelinge behandeling deelnemen, omdat zij het niet eens is met het verzoek. Betrokkene geeft aan dat zij hulpverlening prima vindt, maar dan wel van de juiste mensen. Zij gebruikt op dit moment medicatie, tweemaal per dag. Ook medicatie vindt betrokkene goed, maar ook dat alleen via de juiste mensen. Op de vraag van de rechtbank waarom betrokkene niet naar afspraken komt, zegt zij dat niet te willen.
De rechtbank geeft betrokkene te kennen dat de mondelinge behandeling wordt voortgezet op kantoor bij de accommodatie van GGZ en dat zij, als zij van gedachte verandert, gewoon binnen kan komen. Dit gebeurt niet. Betrokkene en haar partner vertrekken van de parkeerplaats.
3.2.
De behandelaar verklaart, samengevat, dat de reactie van betrokkene tekenend is voor haar situatie. Betrokkene is sinds ongeveer vier maanden in behandeling bij het VIP-team. Betrokkene is bekend met psychische klachten. Gezien wordt dat betrokkene zich verward gedraagt en zij waanachtige ideeën heeft, terwijl betrokkene normaal bekend staat als een betrokken moeder. Op dit moment is betrokkene zwanger. Zij is uitgerekend in juni 2025. Betrokkene moet vanwege haar zwangerschap op controle komen bij de POP-poli in het ziekenhuis. Echter, zij verschijnt niet op afspraken. Omdat betrokkene zwangerschapsdiabetes heeft, heeft zij zorg nodig. Dat zij niet op afspraken verschijnt, is schadelijk voor het ongeboren kind en voor betrokkene zelf. Ook heeft zij de bevalling niet voorbereid en houdt zij zorg vanuit het ziekenhuis af. Het ernstig nadeel is daarmee gegeven. Betrokkene is weliswaar in contact met het VIP-team, maar dit is enkel via verpleegkundig specialist mevrouw [naam 2] . Het contact met het VIP-team is zeer minimaal te noemen en vindt minder vaak plaats dan noodzakelijk. Betrokkene zegt haar medicatie in te nemen, echter dit kan niet worden gecontroleerd. Zij is hierin ambivalent. Betrokkene is bang dat medicatie schade toebrengt aan haar ongeboren kind. De partner van betrokkene is steunend, al wordt ook gezien dat hij de ernst van de situatie niet inziet. Wanneer de machtiging wordt verleend, is het de bedoeling om betrokkene op te nemen op de MPU van het [ziekenhuis] . Daar kan betrokkene bevallen van haar kindje. Daarna wordt bekeken of ambulante hulpverlening mogelijk is. Hoe lang de opname zal duren, moet in redelijkheid worden bekeken. Algemeen bekend is dat een bevalling een life-event is waardoor psychische klachten kunnen worden versterkt. Hoe betrokkene hier precies op gaat reageren, is nog de vraag.
3.3.
De advocaat voert, samengevat, aan dat het verzoek afgewezen dient te worden. De afgelopen periode is betrokkene in zorg bij het VIP-team. Zij neemt medicatie in en heeft contact met verpleegkundig specialist [naam 2] . Er zijn zorgen, maar deze zijn niet zodanig dat een opname noodzakelijk is. Daarnaast neemt betrokkene haar medicatie onder drang van haar partner. Hij geeft aan haar in de gaten te houden. Daarnaast wordt niet gezien dat betrokkene zich verward gedraagt. Zij is dwars, naar dat is niet hetzelfde als verward. Bovendien is er geen sprake van ernstig nadeel zolang betrokkene haar medicatie inneemt en er minimaal contact is met het VIP-team.
4.De beoordeling
4.1.
De rechtbank verleent de gevraagde machtiging voor de duur van zes maanden. Zij legt hierna uit waarom zij deze beslissing neemt.
4.2.
Uit de overlegde stukken is gebleken dat betrokkene lijdt aan een psychische stoornis, in de vorm van schizofreniespectrum- en andere psychotische stoornissen en andere problemen die een reden voor zorg kunnen zijn. De rechtbank heeft geen reden om aan de medische verklaring en de toelichting daarop van de behandelaar te twijfelen. Betrokkene is gediagnosticeerd met een psychotische stoornis en PTSS.
4.3.
Deze stoornis veroorzaakt ernstig nadeel. Dit nadeel bestaat uit:
- levensgevaar;
- ernstig lichamelijk letsel;
- ernstige psychische schade;
- ernstige verwaarlozing;
- maatschappelijke teloorgang;
- ernstige verstoorde ontwikkeling.
4.4.
De rechtbank neemt hierbij in aanmerking dat betrokkene niet op afspraken met de gynaecoloog, maatschappelijk werk, GGZ en de POP-poli (een samenwerkingsverband in het ziekenhuis tussen gynaecoloog, kinderarts en psychiater) verschijnt. Betrokkene heeft haar bevalling niet voorbereid en is zorgmijdend. Betrokkene heeft zwangerschapsdiabetes waar zij behandeling voor moet krijgen. Dat betrokkene noodzakelijke somatische controles weigert, kan leiden tot lichamelijke schade voor haarzelf en voor het ongeboren kind. Hiermee is het ernstig nadeel gegeven. Daarnaast wordt gezien dat betrokkene zichzelf isoleert en er sprake is van desorganisatie, achterdocht en maatschappelijke teloorgang. Bovendien bestaat het risico dat betrokkene rondom haar bevalling toenemend psychotisch wordt en zij zich tijdens de bevalling niet (goed) laat instrueren.
4.5.
Om het ernstig nadeel af te wenden of de geestelijke gezondheid en de door de stoornis bedreigde of aangetaste fysieke gezondheid van betrokkene te stabiliseren of te herstellen heeft betrokkene zorg nodig.
4.6.
Er zijn geen mogelijkheden voor passende zorg op vrijwillige basis. Hoewel betrokkene haar medicatie zegt in te nemen, wordt ook gezien dat zij bang is dat de medicatie schadelijk is voor haar ongeboren baby. Betrokkene is zowel ten aanzien van haar medicatie als in het contact met het VIP-team ambivalent te noemen. Betrokkene heeft slechts contact met één medewerkster van het VIP-team. In het nakomen van afspraken is betrokkene wisselend. Bovendien gaat betrokkene niet naar de afspraken met de gynaecoloog, maatschappelijk werk, GGZ en de POP-poli. Gelet hierop heeft de rechtbank er onvoldoende vertrouwen in dat met betrokkene (behandel)afspraken zijn te maken in het vrijwillige kader, terwijl is gebleken dat betrokkene vanwege haar psychische en lichamelijke welzijn zorgverlening nodig heeft. Daarom is verplichte zorg nodig.
4.7.
De rechtbank is op grond van het zorgplan, de medische verklaring, het advies van de geneesheer-directeur en de toelichting van de behandelaar tijdens de mondelinge behandeling van oordeel dat alle verzochte vormen van verplichte zorg nodig zijn, te weten:
- het toedienen van medicatie;
- het verrichten van medische controles;
- het verrichten van andere medische handelingen en therapeutische maatregelen, ter behandeling van een psychische stoornis, dan wel vanwege die stoornis, ter behandeling van een somatische aandoening;
- het beperken van de bewegingsvrijheid;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten;
- opnemen in een accommodatie.
4.7.1
De rechtbank verstaat onder ‘het verrichten van andere medische
handelingen en therapeutische maatregelen, ter behandeling van een psychische stoornis, dan wel vanwege die stoornis, ter behandeling van een somatische aandoening’ het verrichten van alle noodzakelijke medische handelingen in verband met de zwangerschap van betrokkene, waaronder de zwangerschapsdiabetes, wanneer zij daarvoor geen toestemming geeft.
4.7.2
De rechtbank bepaalt daarbij dat onder ‘aanbrengen van beperkingen in de
vrijheid het eigen leven in te richten, die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten’ moet worden verstaan dat betrokkene contact heeft met haar ambulant behandelteam (het VIP-team), de verloskundige en de POP-poli en zij de door hen gegeven aanwijzingen opvolgt. De rechtbank wijst deze vorm van verplichte zorg op deze wijze toe. Het beperken van het gebruik van communicatiemiddelen is niet nodig gebleken.
4.7.3
Gelet op de toelichting van de behandelaar zal de rechtbank ook een opname (en daarbij behorend ‘beperken van de bewegingsvrijheid’) als vorm van verplichte zorg toestaan. De rechtbank verstaat hieronder dat betrokkene wordt opgenomen op de MPU-afdeling van het ziekenhuis, waar zij kan bevallen van haar kindje. Nu onduidelijk is hoe betrokkene in psychisch opzicht gaat reageren op haar bevalling, zal de rechtbank de opname toestaan voor de volledige duur van de machtiging.
4.8.
Er zijn geen minder bezwarende alternatieven die hetzelfde beoogde effect hebben.
4.9.
De vormen van verplichte zorg die de rechtbank toewijst, zijn evenredig en naar verwachting effectief. Bij het bepalen van de juiste vormen van zorg is rekening gehouden met de voorwaarden die noodzakelijk zijn om deelname van betrokkene aan het maatschappelijk leven te bevorderen en om te zorgen voor de veiligheid van betrokkene en zijn omgeving.
4.10.
Gelet op het voorgaande is voldaan aan de criteria voor en doelen van verplichte zorg als bedoeld in de Wvggz. De zorgmachtiging zal worden verleend voor de verzochte duur van zes maanden.
5.De beslissing
De rechtbank:
5.1.
verleent een zorgmachtiging voor
[betrokkene], geboren op [geboortedag] 2000 in [geboorteplaats] , inhoudende dat bij wijze van verplichte zorg de volgende maatregelen kunnen worden getroffen:
[betrokkene], geboren op [geboortedag] 2000 in [geboorteplaats] , inhoudende dat bij wijze van verplichte zorg de volgende maatregelen kunnen worden getroffen:
- het toedienen van medicatie;
- het verrichten van medische controles;
- het verrichten van andere medische handelingen en therapeutische maatregelen, ter behandeling van een psychische stoornis, dan wel vanwege die stoornis, ter behandeling van een somatische aandoening, zoals weergegeven in rechtsoverweging 4.7.1;
- het beperken van de bewegingsvrijheid;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, zoals weergegeven in rechtsoverweging 4.7.2;
- opnemen in een accommodatie, zoals weergegeven in rechtsoverweging 4.7.3;
5.2.
bepaalt dat deze machtiging geldt tot en met 1 november 2025;
5.3.
wijst het meer of anders verzochte af.
Deze beschikking is mondeling gegeven en in het openbaar uitgesproken op 1 mei 2025 door mr. Gremmen, rechter, in aanwezigheid van mr. Vos, griffier, en op schrift gesteld op 15 mei 2025.
Tegen deze beschikking staat het rechtsmiddel van cassatie open.