Uitspraak
vonnis
RECHTBANK OOST-BRABANT
Zittingsplaats 's-Hertogenbosch
Strafrecht
Parketnummer: 82.060636.25
Datum uitspraak: 7 mei 2026
Vonnis van de rechtbank Oost-Brabant, meervoudige economische kamer voor de behandeling van strafzaken, in de zaak tegen:
[verdachte rechtspersoon] ,
gevestigd op het adres: [woonplaats] .
Dit vonnis is op tegenspraak gewezen naar aanleiding van het onderzoek ter terechtzitting van 23 april 2026.
De rechtbank heeft kennisgenomen van de vordering van de officier van justitie en van hetgeen van de zijde van verdachte naar voren is gebracht.
De tenlastelegging.
De zaak is aanhangig gemaakt bij dagvaarding van 12 februari 2026.
Aan verdachte is ten laste gelegd dat:
zij op of omstreeks 24 mei 2024 in de gemeente Oss, althans in Nederland, tezamen en in vereniging met één of meer ander(en), althans alleen, varkens heeft vervoerd, waarbij de natuurlijke persoon [verdachte 2] , als vervoerder van de dieren, al dan niet opzettelijk heeft gehandeld in strijd met (een) bij de Regeling houders van dieren, aangewezen voorschrift(en) van (een) EU-verordening(en), te weten artikel 1.9 van bijlage I, hoofdstuk III, van verordening (EG) nr. 1/2005 door bij het vervoer van varkens gebruik te maken van een apparaat waarmee elektrische schokken worden toegediend, terwijl [verdachte 2] :
- de schokken heeft toegediend op varkens die nog niet volwassen waren (p. 115);
- de schokken heeft toegediend op varkens die al in beweging waren en dus niet
weigerden om zich te verplaatsen (p. 93, p. 97, p. 98, p. 100, p. 108);
- de schokken heeft toegediend op varkens die geen ruimte vóór zich hadden om
zich voort te bewegen (p. 91, p. 93, p. 95, p. 96, p. 97, p. 98, p. 99, p. 101, p. 103, p.
105, p. 110);
- de aan de varkens toegediende schokken niet voldoende heeft gespreid (p. 95, p.
96, p. 97, p. 98, p. 99, p. 101, p. 102, p. 103, p. 105, p. 106, p. 107, p. 108, p. 110);
- de schokken niet uitsluitend op de spieren van de achterpoten van de varkens
heeft toegediend maar ook op de rug/tussen de schouders/achter de
schouder/achter de voorpoot/op de flanken/op de snuit/op de kop/op de nek/op
de hals (op de rug: p. 93, p. 95, p. 96, p. 97, p. 98, p. 99, p. 101, p. 102, p. 103, p.
105, p. 106, p. 107, p. 108, p. 110, p. 111, tussen de schouders: p. 98, p. 106, achter
de schouder/achter de voorpoot: p. 104, op de flank(en): p. 95, p. 96, p. 97, p. 98,
p. 100, p. 103, p. 104, p. 108, p. 110, op de snuit/op de kop: p. 95, p. 97, p. 104, p.
110, op de nek/op de hals: p. 99, p. 107);
- de schokken herhaaldelijk heeft toegediend (p. 95, p. 96, p. 97, p. 98, p. 99, p. 101,
p. 102, p. 103, p. 105, p. 106, p. 107, p. 108, p. 110);
waarbij voornoemde overtredingen plaatsvonden in de uitoefening van een bedrijf.
De formele voorvragen.
Bij het onderzoek ter terechtzitting is gebleken dat de dagvaarding geldig is. De rechtbank is bevoegd van het ten laste gelegde kennis te nemen en de officier van justitie kan in de vervolging worden ontvangen. Voorts zijn er geen gronden gebleken voor schorsing van de vervolging.
De bewijsvraag.
Het standpunt van de officier van justitie.
De officier van justitie heeft de rechtbank verzocht om tot een bewezenverklaring te komen van het aan verdachte ten laste gelegde.
Het standpunt van de verdediging.
De verdediging heeft verzocht om verdachte partieel vrij te spreken omdat niet kan worden bewezen dat de veeprikker werd gebruikt op niet-volwassen varkens. Ook ten aanzien van het niet-spreiden van de schokken, het gebruik van de veeprikker terwijl de varkens al in beweging waren en het herhaaldelijk toedienen van schokken heeft de verdediging verzocht om verdachte vrij te spreken.
Het oordeel van de rechtbank.
De door de rechtbank gebruikte bewijsmiddelen zijn uitgewerkt in de aan dit vonnis gehechte bewijsbijlage. De inhoud daarvan dient als hier herhaald en ingelast te worden beschouwd.
Partiële vrijspraak.
De rechtbank is met de verdediging van oordeel dat verdachte dient te worden vrijgesproken ten aanzien van het toedienen van schokken op niet-volwassen varkens. Uit het dossier volgt dat de te vervoeren varkens ongeveer 6 maanden oud waren en in ieder geval voor zover zichtbaar van het vrouwelijk geslacht. Alleen ten aanzien van mannelijke varkens is wettelijk vastgelegd dat zij volwassen zijn als ze 18 maanden oud zijn. Voor vrouwelijke varkens is er niets vastgelegd, terwijl de verdediging heeft aangevoerd dat er ook argumenten bestaan op grond waarvan zij bij zes maanden (namelijk geslachtsrijp) al als volwassen kunnen worden gezien. Bij deze stand van zaken zal de rechtbank verdachte vrijspreken van het ten laste gelegde toedienen van schokken op onvolwassen varkens.
De rechtbank zal verdachte ook vrijspreken van het medeplegen, omdat dit naar het oordeel van de rechtbank niet bewezen kan worden.
Nadere bewijsoverwegingen.
Uit de bewijsmiddelen volgt dat twee mannen, waaronder een medewerker van verdachte, met een veeprikker schokken hebben toegediend aan varkens die al in beweging waren of die geen ruimte voor zich hadden. Bovendien heeft de medewerker van verdachte de schokken herhaaldelijk en daarmee onvoldoende gespreid en toegediend op andere plekken dan de spieren van de achterpoten. Daarmee staat vast dat de medewerker de ten laste gelegde gedragingen zoals weergegeven onder het tweede tot en met het vijfde gedachtestreepje heeft begaan. Uit de aard van de handelingen blijkt dat de medewerker deze opzettelijk heeft begaan: hij heeft immers de veeprikker gehanteerd.
De rechtbank is van oordeel dat voornoemde gedragingen aan de verdachte als rechtspersoon kunnen worden toegerekend. De rechtbank stelt vast dat de gedragingen hebben plaatsgevonden in de sfeer van de rechtspersoon, immers zijn de handelingen begaan een persoon die bij de rechtspersoon in dienst was, passen de gedragingen bij de normale bedrijfsvoering, namelijk het vervoer van varkens, zijn de gedragingen de rechtspersoon dienstig geweest en de feitelijke gang van zaken werd door de rechtspersoon aanvaard, zoals ook is gebleken uit de verklaring van de vertegenwoordiger van verdachte ter zitting.
De bewezenverklaring.
Op grond van de feiten en omstandigheden die zijn vervat in de in de bewijsmiddelenbijlage uitgewerkte bewijsmiddelen komt de rechtbank tot het oordeel dat wettig en overtuigend bewezen is dat verdachte
op 24 mei 2024 in de gemeente Oss, varkens heeft vervoerd, waarbij de natuurlijke persoon [verdachte 2] , als vervoerder van de dieren, opzettelijk heeft gehandeld in strijd met een bij de Regeling houders van dieren, aangewezen voorschrift) van een EU-verordening, te weten artikel 1.9 van bijlage I, hoofdstuk III, van verordening (EG) nr. 1/2005 door bij het vervoer van varkens gebruik te maken van een apparaat waarmee elektrische schokken worden toegediend, terwijl [verdachte 2] :
- de schokken heeft toegediend op varkens die al in beweging waren en dus niet weigerden om zich te verplaatsen;
- de schokken heeft toegediend op varkens die geen ruimte vóór zich hadden om zich voort te bewegen;
- de aan de varkens toegediende schokken niet voldoende heeft;
- de schokken niet uitsluitend op de spieren van de achterpoten van de varkens heeft toegediend maar ook op de rug/tussen de schouders/achter de schouder/op de flanken/op de snuit/op de kop/op de nek/op de hals;
- de schokken herhaaldelijk heeft toegediend;
waarbij voornoemde overtredingen plaatsvonden in de uitoefening van een bedrijf.
De strafbaarheid van het feit.
Het bewezenverklaarde levert op de in de uitspraak vermelde strafbare feiten.
Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van de feiten uitsluiten.
De strafbaarheid van verdachte.
Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van verdachte uitsluiten. Verdachte is daarom strafbaar voor hetgeen bewezen is verklaard.
Oplegging van straf.
De eis van de officier van justitie.
De officier van justitie heeft gevorderd om aan verdachte op te leggen een geldboete ter hoogte van € 30.000,00 waarvan € 10.000,00 voorwaardelijk met een proeftijd van twee jaren.
Een kopie van de vordering van de officier van justitie is aan dit vonnis gehecht.
Het standpunt van de verdediging.
De verdediging heeft verzocht om verdachte schuldig te verklaren zonder oplegging van straf. Subsidiair is verzocht een geheel voorwaardelijke straf op te leggen.
Het oordeel van de rechtbank.
Bij de beslissing over de straf die aan verdachte dient te worden opgelegd, heeft de rechtbank gelet op de aard en de ernst van het bewezenverklaarde en de omstandigheden waaronder dit is begaan. Bij de beoordeling van de ernst van het door verdachte gepleegde strafbare feit betrekt de rechtbank het wettelijke strafmaximum en de straffen die voor min of meer vergelijkbare feiten worden opgelegd. Daarnaast houdt de rechtbank bij de strafbepaling rekening met verdere omstandigheden van verdachte.
De rechtbank heeft in het bijzonder het volgende in aanmerking genomen.
Verdachte heeft zich schuldig gemaakt aan het opzettelijk niet houden aan de technische voorschriften die door de Europese Unie zijn opgesteld in bijlage I onder hoofdstuk 1 van Verordening 1/2005 ten aanzien van het transport van dieren. Een medewerker van verdachte heeft daarbij een elektrische veeprikker veelvuldig en onjuist gebruikt. Door het overtreden van voornoemde regels is aan deze varkens tijdens hun vervoer onnodig lijden toegebracht.
Voorts overweegt de rechtbank dat verdachte bekend was met de regels omtrent het gebruik van een elektrische veeprikker. Dat is namens verdachte ter zitting verklaard en het volgt ook uit het gegeven dat voor hetzelfde feit eerder een bestuurlijke boete is opgelegd. Verdachte wist dat het transporteren van varkens op een andere manier diende te gebeuren, maar heeft hier kennelijk niet of onvoldoende naar gehandeld. Het is de plicht van de werkgever om zijn medewerkers te scholen over het correct gebruik van de elektrische veeprikker en ervoor zorg te dragen dat het gebruik ook op die wijze geschiedt.
Ter zitting heeft de vertegenwoordiger van verdachte aangegeven dat de strafrechtelijke vervolging hem raakt. Hij heeft uiteengezet dat er enerzijds wel degelijk de intentie bestaat om zo goed mogelijk met de dieren om te gaan, maar dat hij anderzijds, als werkgever, worstelt met het gegeven dat het werk voor de medewerkers door de aangescherpte regelgeving steeds zwaarder wordt.
De rechtbank heeft begrip voor die worsteling. Tegelijkertijd dienen bedrijven, zeker wanneer zij met levende have werken, zich aan de geldende wet- en regelgeving houden, ook op momenten dat die regels de uitvoering bemoeilijken. De rechtbank heeft begrepen dat er ook door verdachte inmiddels andere hulpmiddelen dan de veeprikker worden gebruikt om de varkens te laden, zonder gebruik van de veeprikker. Daar had verdachte eerder tijd en aandacht aan moeten besteden en de rechtbank neemt het verdachte kwalijk dat dit niet is gebeurd, met name nu in de bewezenverklaarde periode al een langjarige maatschappelijke discussie plaats vond die heeft geleid tot een volledig verbod op het gebruik van veeprikkers met ingang van 1 januari van dit jaar.
Een forse geldboete is daarom op zijn plaats. Dat heeft ook als doel ervoor te zorgen dat andere betrokkenen bij veevervoer zich aan de wet zullen houden.
De rechtbank heeft acht geslagen op het Uittreksel Justitiële Documentatie van 2 februari 2026 betreffende verdachte. Hieruit blijkt dat verdachte niet eerder is veroordeeld voor strafbare feiten.
Alles overziend acht de rechtbank een geldboete passend ter hoogte van € 30.000,00 waarvan € 10.000,00 voorwaardelijk, met een proeftijd van twee jaren.
Toepasselijke wetsartikelen.
De beslissing is gegrond op de artikelen:
14a, 14b, 14c, 23, 51 en 57 van het Wetboek van Strafrecht
2.5
en 6.2 van de Wet dieren
4.8
van de Regeling houders van dieren
6 van de Verordening (EG) nr. 1/2005
1, 2 en 6 van de Wet op de economische delicten.
DE UITSPRAAK
De rechtbank:
verklaart het ten laste gelegde bewezen zoals hiervoor is omschreven;
verklaart niet bewezen hetgeen verdachte meer of anders is ten laste gelegd dan hiervoor bewezen is verklaard en spreekt hem daarvan vrij;
het bewezenverklaarde levert op het misdrijf:
opzettelijk begaan van een overtreding van een voorschrift gesteld krachtens artikel 6.2, eerste lid van de Wet dieren, begaan in de uitoefening van haar bedrijf, meermalen gepleegd;
verklaart verdachte hiervoor strafbaar;
legt op de volgende
straf:
straf:
* een
geldboeteter hoogte van
€ 30.000,00;
geldboeteter hoogte van
€ 30.000,00;
bepaalt dat een gedeelte van deze geldboete, te weten
€ 10.000,00, niet zal worden ten uitvoer gelegd, tenzij de rechter later anders mocht gelasten, op de grond dat verdachte voor het einde van een
proeftijd van 2 jaarde hierna te noemen voorwaarde niet heeft nageleefd;
€ 10.000,00, niet zal worden ten uitvoer gelegd, tenzij de rechter later anders mocht gelasten, op de grond dat verdachte voor het einde van een
proeftijd van 2 jaarde hierna te noemen voorwaarde niet heeft nageleefd;
voorwaarde is, dat de veroordeelde zich voor het einde van de proeftijd niet schuldig zal maken aan een strafbaar feit.
Dit vonnis is gewezen door:
mr. A.C. Palmboom, voorzitter,
mr. F.H.E. Boerma en mr. J.C. Tijink, leden,
in tegenwoordigheid van mr. L.A.P.H. Kirkels, griffier,
en is uitgesproken op 7 mei 2026.