Bij de rechtbank Noord-Nederland is een verzoek tot verschoning ingediend door rechter-plaatsvervanger D. Pool. De reden voor het verzoek was dat Pool tevens werkzaam is bij Achmea Rechtsbijstand, waar een collega namens een omwonende een handhavingsverzoek had ingediend dat verband houdt met de hoofdzaak. Hierdoor achtte Pool zichzelf niet vrij om de zaak te behandelen.
De meervoudige kamer heeft het verzoek beoordeeld aan de hand van artikel 8:15 enPro 8:19 van de Algemene wet bestuursrecht. De kamer overwoog dat onpartijdigheid niet alleen een persoonlijke kwestie is, maar ook de schijn van vooringenomenheid moet worden vermeden om het vertrouwen in de rechtspraak te waarborgen.
Gezien de omstandigheden achtte de kamer het verschoningsverzoek gegrond en wees het toe. De behandeling van de hoofdzaak wordt voortgezet door een andere rechter, waarbij het proces wordt voortgezet in de stand waarin het zich bevond op het moment van het verzoek. Tegen deze beslissing is geen rechtsmiddel mogelijk.
Uitkomst: Het verschoningsverzoek van rechter-plaatsvervanger Pool wordt toegewezen en de hoofdzaak wordt voortgezet door een andere rechter.
Uitspraak
RECHTBANK NOORD-NEDERLAND
Verschoningskamer
Locatie Groningen
zaaknummer: C/18/234988 KG RK 24-174
beslissing van de meervoudige kamer van 27 mei 2024 op het verzoek tot verschoning van
mr. D. Pool, rechter-plaatsvervanger in de Rechtbank Noord-Nederland (rechter).
Procesverloop
Bij de rechtbank Noord-Nederland, cluster bestuursrecht, heeft Ueshima Coffee Company te Bolsward (gemachtigde: mr. M.W. van Nijendaa) beroep ingesteld. Dit beroep is bij de rechtbank geregistreerd onder het [zaaknummer hoofdzaak] . Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Súdwest-Fryslân is in deze zaak de verwerende partij. De rechtbank heeft de partijen in de procedure uitgenodigd voor behandeling ter zitting van
30 mei 2024.
Op 24 mei 2024 heeft de rechter een verzoek tot verschoning gedaan.
Overwegingen
De procedure
1. Het verloop van de procedure blijkt uit het verschoningsverzoek van de rechter van
24 mei 2024.
1.1
Een verschoningsverzoek hoeft, anders dan een wrakingsverzoek, niet ter zitting te worden behandeld. Het verzoek is daarom niet ter zitting behandeld.
Het verschoningsverzoek
2. De rechter heeft het verschoningsverzoek op het volgende gebaseerd. De rechter is
rechter-plaatsvervanger bij de rechtbank Noord-Nederland. De rechter is eveneens werkzaam bij Achmea Rechtsbijstand. Een collega van de rechter bij Achmea Rechtsbijstand heeft aan het begin van dit jaar namens een omwonende van de koffiebranderij een handhavingsverzoek ingediend. Mede door dit handhavingsverzoek heeft het college maatwerkvoorschriften opgelegd. Deze maatwerkvoorschriften zullen worden beoordeeld in de procedure geregistreerd onder het [zaaknummer hoofdzaak] . Gelet hierop acht de rechter zich niet vrij om de zaak te behandelen.
Het wettelijk kader
3. Op grond van artikel 8:19, eerste lid, van de Algemene wet bestuursrecht (de Awb) kan
elk van de rechters die een zaak behandelen, verzoeken zich te mogen verschonen op grond van feiten of omstandigheden als bedoeld in artikel 8:15 vanPro de Awb.
3.1
Op grond van artikel 8:15 vanPro de Awb kan elk van de rechters die een zaak behandelen op verzoek van een partij worden gewraakt op grond van feiten of omstandigheden waardoor de rechterlijke onpartijdigheid schade zou kunnen leiden.
3.2
In artikel 8:20 vanPro de Awb is bepaald dat de meervoudige kamer zo spoedig mogelijk beslist op het verschoningsverzoek. De beslissing is gemotiveerd en wordt onverwijld meegedeeld aan partijen en de rechter die het verzoek heeft gedaan.
De beoordeling
4. Verschoning is een middel ter verzekering van de onafhankelijkheid en onpartijdigheid
van rechters. Voorop staat dat een rechter uit hoofde van zijn aanstelling moet worden vermoed onpartijdig te zijn, tenzij zich uitzonderlijke omstandigheden voordoen die zwaarwegende aanwijzingen opleveren voor het oordeel dat een rechter jegens een partij een vooringenomenheid koestert, of dat de vrees dat daarvan sprake is objectief gerechtvaardigd is.
4.1
Van een gebrek aan onpartijdigheid kan, geheel afgezien van de persoonlijke instelling van de betrokken rechter, ook sprake zijn wanneer bepaalde feiten en omstandigheden grond geven te vrezen dat het een rechter in die omstandigheden aan onpartijdigheid ontbreekt. Dan dient de rechter zich van een beslissing in de zaak te onthouden, nu rechtzoekenden in het rechterlijk apparaat vertrouwen moeten kunnen stellen. Daarom valt onder omstandigheden ook rekening te houden met de uiterlijke schijn van partijdigheid of vooringenomenheid.
4.2
Uit het verschoningsverzoek blijkt dat in dit geval sprake is van zodanige omstandigheden dat de rechter zich niet meer voldoende vrij voelt om in deze zaak een beslissing te nemen. De verschoningskamer ziet hierin een genoegzame grond voor verschoning gelegen. Het verschoningsverzoek zal daarom worden toegewezen. Dit betekent dat de behandeling van de hoofdzaak door een andere rechter moet worden overgenomen.
Beslissing
De rechtbank:
wijst het verzoek tot verschoning van mr. D. Pool toe;
bepaalt dat, met inachtneming van het toegewezen verzoek, het proces in de hoofdzaak wordt voortgezet in de stand waarin het zich bevond op het moment dat het verschoningsverzoek werd ingediend;
beveelt dat een afschrift van deze beslissing wordt toegezonden aan:
de rechter;
de teamvoorzitter van het cluster waarin de rechter werkzaam is;
de partijen in de hoofdzaak.
Aldus gegeven door mr. Th. A. Wiersma, voorzitter, mr. L. Mulder en mr. L.T. de Jonge, rechters, in tegenwoordigheid van mr. S.I. Havinga als griffier, op 27 mei 2024.