Uitspraak
RECHTBANK MAASTRICHT
Sector strafrecht
parketnummer: 03/700673-08
vonnis van de meervoudige kamer d.d. 6 april 2009
in de strafzaak tegen
J[naam verdachte],
geboren te [geboorteplaats en datum verdachte],
wonende te [adres verdachte]
Raadsman mr. J.J.M. Heuvelmans, advocaat te Simpelveld.
1 Onderzoek van de zaak
De zaak is inhoudelijk behandeld op de zitting van 23 maart 2009, waarbij de officier van justitie, de verdediging en de verdachte hun standpunten kenbaar hebben gemaakt.
2 De tenlastelegging
De tenlastelegging is als bijlage aan dit vonnis gehecht.
De verdenking komt er, kort en feitelijk weergegeven, op neer dat verdachte:
Feiten 1 tot en met 6: 6 personen via internet heeft opgelicht.
3 De beoordeling van het bewijs
3.1 Het standpunt van de officier van justitie
De officier van justitie acht de zes feiten bewezen. De verdachte heeft via internet zijn slachtoffers doen geloven dat zij te maken hadden met een bonafide verkoper van spullen. Hij heeft gebruik gemaakt van valse namen en zijn slachtoffers bewogen tot betaling van goederen, die hij vervolgens niet heeft geleverd.
3.2 Het standpunt van de verdediging
De raadsman brengt naar voren dat de verdachte steeds heeft aangegeven zich niets te kunnen herinneren van hetgeen hem is ten laste gelegd, maar dat verdachte nimmer de opzet heeft gehad om mensen te benadelen.
Verder doet de raadsman een beroep op afwezigheid van alle schuld (AVAS) en op ontoerekeningsvatbaarheid, althans verminderde toerekeningsvatbaarheid. Deze beroepen zal de rechtbank bespreken onder 4.2.
3.3 Het oordeel van de rechtbank
In de tenlastelegging wordt verdachte verweten zes personen te hebben opgelicht in de periode 15 september 2007 tot en met 17 oktober 2008. De rechtbank acht de zes feiten bewezen en overweegt daartoe als volgt.
Verdachte is zeven keer door de politie verhoord en heeft uiteindelijk alle feiten bekend . Ook heeft hij bij de politie bekend dat hij gebruik heeft gemaakt van de internetverbinding van de Openbare Bibliotheek in Sittard en van het CWI. Op de terechtzitting heeft de verdachte zowel alle feiten ontkend als dat hij tegenover de politie de feiten zou hebben bekend. Tevens heeft hij ter terechtzitting verklaard dat hij gedurende de gehele periode aan geheugenverlies leed en zich nog steeds niets van die periode kan herinneren. Daarom zal de rechtbank uitgebreider stilstaan bij de wijze waarop verdachte te werk is gegaan en bij details van de afzonderlijke feiten.
Verdachte woonde in de ten laste gelegde periode in Sittard. Verdachte had in deze periode diverse bankrekeningen bij verschillende banken. In deze periode had verdachte ook een eenmanszaak, met de naam [naam bedrijf zaak] . De bankrekeningen stonden op naam van [naam bankrekening] en verdachte was, volgens eigen zeggen, de enige persoon die gerechtigd was van de rekeningen gebruik te maken . Er is niet aannemelijk geworden dat zich in de ten laste gelegde periode ten aanzien van deze rekeningen onregelmatigheden hebben voorgedaan, op grond waarvan geconcludeerd zou moeten worden dat ook anderen dan verdachte gebruik maakten van deze rekeningen.
De werkwijze van de verdachte was bij elk van de feiten identiek. De verdachte bood via Marktplaats.nl diverse goederen te koop aan, waarbij hij gebruik maakte van verschillende e-mail adressen en diverse rekeningen. Als potentiële kopers via e-mail in contact met hem traden, zegde hij toe dat hij de goederen zou opsturen, zodra hij het geld voor de betaling had ontvangen. Als het geld was overgemaakt, reageerde de verdachte (uiteindelijk) niet meer op contactpogingen van de kopers. De gekochte goederen werden niet geleverd.
De rechtbank zal nu enkele meer specifieke aspecten van elk feit bespreken.
Feit 1: Aangifte [naam benadeelde 1]
[naam benadeelde 1] reageert op 31 juli 2008 op een advertentie op marktplaat.nl, waarin ene [F.] uit Eindhoven een horloge Polar rs200sd aanbood. In het daaropvolgende e-mail verkeer tussen [naam benadeelde 1] en [F.] met als e-mail[naam e-mail adres]], wordt een bedrag van € 115,- overeengekomen voor het horloge. Dit bedrag maakt [naam benadeelde 1] over op rekeningnummer [nummer rekening], een rekeningnummer van verdachte. [F.] levert het horloge echter niet. De koper informeert nadien nog een aantal malen naar het horloge, laatstelijk op 14 augustus 2008, maar ontvangt hierop geen antwoord. Op 18 augustus 2008 doet [naam benadeelde 1] aangifte van oplichting via Internet.
Feit 2: Aangifte [naam benadeelde 2]
[naam benadeelde 2] reageert op 15 september 2007 op een advertentie op Markplaats.nl, waarin shifters van het merk Campagnolo te koop werden aangeboden door [naam verdachte]. [naam benadeelde 2] heeft vervolgens via de mail contact met de verkoper gehad. De verkoper maakt gebruik van het e-mail adres [naam e-mail adres]. [naam benadeelde 2] besluit de shifters te kopen en boekt een bedrag van € 90,- over naar de rekening met het nummer [nummer rekening], een rekeningnummer van verdachte . [naam verdachte] levert de shifter echter niet. [naam benadeelde 2] stuurt daarop nog verschillende e-mails naar [naam verdachte], waarop hij geen antwoord krijgt.
Feit 3: Aangifte [naam benadeelde 3]
[naam benadeelde 3] reageert op 28 juli 2008 op een advertentie op Marktplaats.nl waarin ‘[naam e-mail] remshifters van het merk Campagnolo aanbood. [F.d.G.] mailt [naam benadeelde 3] dat hij accoord is met diens bod van € 125,-. De aanbieder gebruikt daarbij het e-mail adres [naam e-mail adres]. [naam benadeelde 3] maakt het overeengekomen bedrag over op rekening [nummer rekening], een rekeningnummer van verdachte. [F.] mailt daarop dat de spullen voor dinsdag (5 augustus) verstuurd zullen worden. Op 18 augustus 2008 stuurt [naam benadeelde 3] ‘[naam e-mail] een e-mail met de mededeling dat hij de shifters nog niet heeft ontvangen. Op deze en latere e-mails wordt niet gereageerd. De shifters zijn niet geleverd.
Feit 4: Aangifte [naam benadeelde 4]
[naam benadeelde 4] komt op 1 augustus 2008 op marktplaats.nl een advertentie tegen van [naam e-mail] die een tweedehands hartslagmeter/kilometerteller van het merk Polar, type 400CS aanbied. [naam benadeelde 4] zoekt per mail en per telefoon contact met de aanbieder. Het e-mail adres van de aanbieder luidt: [naam e-mail adres] Zijn telefoonnummer luidt [nummer telefoon]. Ze komt met de aanbieder overeen dat zij het overeengekomen bedrag ad € 158,- overmaakt en de aanbieder zegt toe het product op te sturen, zodra hij het geld ontvangen heeft. Na overmaking van het geld op de rekening met het nummer [nummer rekening], een rekeningnummer van verdachte , reageert de aanbieder niet op meer op meerdere e-mails van de koper en blijkt diens telefoonnummer niet meer bereikbaar. De hartslagmeter is niet geleverd.
Feit 5: Aangifte [naam benadeelde 5]
[naam benadeelde 5] reageert op 29 juli 2008 op een advertentie op marktplaats.nl [naam e-mail]], die een hartslagmeter aanbiedt. De adverteerder maakt gebruik van het e-mail adres [naam e-mail adres]. Via dit e-mail adres deelt de adverteerder hem het bankrekeningnummer [nummer rekening], een rekeningnummer van verdachte, mee. [naam benadeelde 5] maakt € 115,- op deze rekening over. Op 1 augustus 2008 heeft [naam benadeelde 5] telefonisch contact met de adverteerder op telefoonnummer [nummer telefoon]. [naam benadeelde 5] heeft hierna nog e-mail contact met de persoon die zich [naam e-mail] noemt. De hartslagmeter wordt niet geleverd en het eerder gebruikte telefoonnummer blijkt later afgesloten.
Feit 6: Aangifte [naam benadeelde 6]
[naam benadeelde 6] ziet op 30 juli 2008 een advertentie van ‘[naam e-mail], die een HP printer aanbiedt voor € 40,-. De aanbieder maakt gebruikt van het e-mail adres [naam e-mail adres]. [naam benadeelde 6] maakt voormeld bedrag over via Paypal. De printer wordt niet geleverd. Ze stuurt nog diverse mails naar [F.d.G.] maar zonder resultaat . [naam benadeelde 6] weet het rekeningnummer van de aanbieder te achterhalen en deelt dit de politie op 9 oktober 2008 mee. Het betreft rekeningnummer [nummer rekening], een rekeningnummer van verdachte.
Zoals hierboven aangegeven ontkent verdachte ter terechtzitting de tenlastegelegde feiten. Geconfronteerd met verschillende bekennende uitlatingen van hem zoals verwoord in de diverse processen-verbaal van verhoor, antwoordt hij dat hij deze uitlatingen niet heeft gedaan. Wel verstrekt hij buiten de ontkenningen om allerlei informatie. Uiteindelijk verklaart hij dat hij gedurende de hele periode vanaf de val tot aan zijn vrijlating op 29 oktober 2008 zodanig geheugenverlies ten gevolge van het gebruik van het middel Stilnoct had, dat hij zich niets meer kan herinneren uit die periode en dat hij datgene wat hij erover vertelt pas nadien te weten is gekomen.
De rechtbank overweegt hieromtrent als volgt.
Op 12 december 2007, ruim 10 maanden voor zijn aanhouding, wordt de verdachte door de politie de eerste keer gehoord ter zake van oplichting via het internet. Op de mededeling dat de politie drie aangiftes van oplichting tegen hem/zijn bedrijf [naam bedrijf].nl heeft ontvangen, verklaarde hij: ‘Ik heb er niets mee te maken. Het ligt aan de leverancier die ik niet ken. Ik heb geen gegevens van hem.’ Op de vraag: ‘Hoe bestel je goederen bij een leverancier welke je niet kent’, antwoordde hij: ‘Ik kwam die tegen en toen is het allemaal goed gegaan’. Hij vertelde ook dat hij in mei 2007 met zijn fiets ten val was gekomen en enkele dagen in coma had gelegen, maar ‘Naar omstandigheden gaat het nu goed met mij’. Een aantal vragen, die niet rechtstreeks te maken hadden met de verdenking, beantwoordde de verdachte behoorlijk gedetailleerd.
Op 17 oktober 2008 beantwoordde hij wederom vragen die niet rechtstreeks te maken hadden met de verdenking zeer gedetailleerd. Op de vraag of hij medicijnen gebruikt, verklaarde hij: ‘Ja voor de astma. Ik gebruik Rinocort en ik gebruik af en toe wel eens Solpidem. Dit is een slaapmiddel welk ik als gevolg van de coma waarin ik gelegen heb heel af en toe gebruik’. Over aangiftes van oplichting uit 2008 zei hij: ‘Van dit recente ben ik een beetje verbaasd over. Ik meen dat eind 2007/begin 2008 alles was afgehandeld. Mijn ouders hebben zich ook met de zaak bezig gehouden en naar mijn idee is iedereen terugbetaald.’ ‘Ik ben benieuwd waar het om gaat daar ik zeker de laatste maanden niets meer heb verkocht via internet.’
Ook op 18 oktober 2008 beantwoordde de verdachte vragen die niet rechtstreeks te maken hadden met de verdenking zeer gedetailleerd. Evenals in de eerdere verhoren ontkende de verdachte de beschuldigingen en verklaarde hij dat hem de e-mail adressen [naam e-mail adres], [naam e-mail adres], [naam e-mail adres].[naam e-mail adres] niets zeiden. Volgens hem gebruikte hij maar één hotmailadres, te weten [naam e-mail adres].
Op 23 oktober 2008 verklaarde verdachte dat hij door alles wat er is gebeurd niet meer alles weet wat hij heeft gedaan ‘en kan het heel goed zijn dat de aangiftes die tegen mij liggen wel eens zouden kunnen kloppen’. Op verschillende vragen in de trant van ‘Wat zegt jou’ antwoordt verdachte ‘Dat zou van mezelf kunnen zijn geweest’ of ‘Dat moet van haar geweest zijn’ of op de vraag: ‘Wat zegt jou de naam [J.v.G.]?’ ‘Dat zou wel eens van mij zijn.’ Dezelfde dag laat verdachte zich ontvallen: ‘Het gaat nergens over. … Bij mij gaat het om een paar duizend Euro en ik zit al 6 dagen’.
Eén dag later verklaarde de verdachte op de vraag: Hoe gaat het met je?: ‘Ik heb gisteren veel nagedacht en was vol ongeloof over hoeveel mensen ik heb gedupeerd. Ik had dit nooit gedacht.’ … ‘Ik kom redelijk tot een besef wat er gebeurd is.’ Ten aanzien van de ten laste gelegde feiten verklaart hij ‘Dat ben ik geweest’ en aan het eind van het verhoor zegt hij: ‘het is gewoon een drama. Ik zou graag wel weten wat mensen nog tegoed van me hebben en wil ze gewoon betalen’.
De rechtbank acht het ongeloofwaardig dat verdachte tussen mei 2007 en oktober 2008 een totaal en nog steeds aanwezig geheugenverlies zou hebben gehad. Deze stelling van verdachte is met de enkele verwijzing naar het gebruik van het medicament Stilnoct onvoldoende onderbouwd en is ook verder op geen enkele wijze aannemelijk geworden. Uit de bijsluiter van het medicament leidt de rechtbank af dat enkele uren na gebruik van het medicament geheugenverlies kan optreden, maar niet dat het kan leiden tot een zodanig geheugenverlies als door verdachte en diens raadsman gesteld. Het gestelde geheugenverlies is ook in strijd met de gedetailleerde informatie die verdachte bij elk verhoor heeft verstrekt en met zijn werkzaamheden van 25 oktober 2007 tot aan zijn aanhouding op 17 oktober 2008 bij CZ, die hij immers volgens eigen zeggen tot volle tevredenheid van de werkgever heeft verricht. Hij zou zelfs voor promotie in aanmerking zijn gekomen, als hij niet door de politie was aangehouden. . Ook overigens heeft de rechtbank geen reden om te twijfelen aan de juiste weergave van de verklaringen van verdachte in de processen-verbaal van verhoor van verdachte. De rechtbank houdt verdachte dan ook aan die verklaringen.
3.4 De bewezenverklaring
De rechtbank acht wettig en overtuigend bewezen dat verdachte
Feit 1:
in de periode van 29 juli 2008 tot en met 17 oktober 2008, te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van
een valse naam en van een valse hoedanigheid, [naam benadeelde 1], heeft bewogen tot de afgifte van 115 Euro, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en bedrieglijk en in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[F.]" voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van een horloge (Polar rs200sd) en is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam [naam e-mail] met voornoemde [naam benadeelde 1] overeengekomen dat hij, verdachte, het horloge zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 1] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en heeft hij, verdachte, per e-mail een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde [naam benadeelde 1] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
Feit 2:
in de periode van 15 september 2007 tot en met 17 oktober 2008, te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse hoedanigheid, [naam benadeelde 2], heeft bewogen tot de afgifte van 90 Euro, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - en bedrieglijk en in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[naam verdachte]" voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van shifters (Campagnolo) en is hij, verdachte, middels e-mail onder de (account)naam "[naam e-mail adres]" met voornoemde [naam benadeelde 2] overeengekomen dat hij, verdachte, de shifters zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 2] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en heeft hij, verdachte, per e-mail een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde [naam benadeelde 2] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
Feit 3:
in de periode van 28 juli 2008 tot en met 17 oktober 2008, te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en van een valse hoedanigheid, [naam benadeelde 3]] heeft bewogen tot de afgifte van 125 Euro, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en bedrieglijk en in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[naam e-mail] voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van remshifters (Campagnolo) en is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam "[F.d.G.]" met voornoemde [naam benadeelde 3] overeengekomen dat hij, verdachte, de remshifters zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 3] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en heeft hij, verdachte, per e-mail een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde [naam benadeelde 3] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
Feit 4:
in de periode van 1 augustus 2008 tot en met 17 oktober 2008, te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en van een valse hoedanigheid, [naam benadeelde 4], heeft bewogen tot de afgifte van 158 Euro, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en bedrieglijk en in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[naam e-mail] voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van een hartslagmeter/kilometerteller (Polar 400cs) en is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam "[naam e-mail adres]" met voornoemde [naam benadeelde 4] overeengekomen dat hij, verdachte, de hartslagmeter/kilometerteller zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 4] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en heeft hij, verdachte, per e-mail een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde de [naam benadeelde 4] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
Feit 5:
in de periode van 29 juli 2008 tot en met 17 oktober 2008, te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en van een valse hoedanigheid, [naam benadeelde 5], heeft bewogen tot de afgifte van 115 Euro, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en bedrieglijk en in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[naam e-mail]" voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van een hartslagmeter en is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam [naam e-mail] met voornoemde [naam benadeelde 5] overeengekomen dat hij, verdachte, de hartslagmeter zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 5] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en heeft hij, verdachte, per e-mail een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde [naam benadeelde 5] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
Feit 6.
in de periode van 30 juli 2008 tot en met 17 oktober 2008, te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en van een valse hoedanigheid, [naam benadeelde 6], heeft bewogen tot de afgifte van 40 Euro, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en bedrieglijk en in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[naam e-mail] voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van een printer (merk HP) en is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam "[naam e-mail adres]" met voornoemde [naam benadeelde 6] overeengekomen dat hij, verdachte, de printer zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 6] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort, waardoor voornoemde [naam benadeelde 6] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte.
De rechtbank acht niet bewezen hetgeen meer of anders is ten laste gelegd. Verdachte zal daarvan worden vrijgesproken.
4 De strafbaarheid
4.1 Kwalificatie
Het bewezenverklaarde levert de volgende strafbare feiten op:
Feiten 1 tot en met 6:
Oplichting, meermalen gepleegd.
Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van de feiten uitsluiten.
4.2 De strafbaarheid van de verdachte
De raadsman heeft een beroep gedaan op afwezigheid van alle schuld en daartoe aangevoerd, dat verdachte heeft gehandeld onder invloed van het (door de huisarts voorgeschreven) medicament ‘Stilnoct’, ook als ‘Zolpidem’ bekend. Gebruik van het middel kan leiden tot geheugenstoornissen en daarom zou er sprake zijn van een verontschuldigbare situatie, omdat verdachte onder invloed van dit medicament heeft gehandeld. De huisarts heeft meegedeeld dat verdachte van mei 2007 tot oktober 2008 dagelijks Stilnoct heeft ingenomen in verband met slaapproblemen en dat Stilnoct als bijwerking kan hebben geheugenstoornissen, zoals retrograde amnesie. Tevens heeft de raadsman een bijsluiter overgelegd, waarin als mogelijke bijwerking van het medicament onder andere staat: ‘Anterograde amnesie (geheugenverlies voor een periode na inname medicatie) - Benzodiazepinen kunnen anterograde amnesie veroorzaken. Dit gebeurt meestal verscheidene uren nadat het product is ingenomen’.
Tevens heeft de raadsman een beroep gedaan op ontoerekeningsvatbaarheid, althans verminderde toerekeningsvatbaarheid. Daartoe heeft hij gesteld, dat bij verdachte ten gevolge van het gebruik van het middel ‘Stilnoct’ een geestelijke stoornis is opgetreden, waardoor verdachte ontoerekeningsvatbaar was dan wel verminderd toerekeningsvatbaar. De raadsman heeft de geestelijke stoornis nader aangeduid als het hebben van geheugenstoornissen, waardoor verdachte zich er niet van bewust was van wat hij deed. De ontoerekeningsvatbaarheid, althans verminderde toerekeningsvatbaarheid zou tot straffeloosheid, althans tot minder straf moeten leiden.
De rechtbank heeft hierboven bewezen geacht dat verdachte verschillende personen heeft opgelicht. Oplichting houdt in de kern in welbewust handelen, of zoals de wet het zegt, handelen ‘met het oogmerk’ om te misleiden om zich of anderen wederrechtelijk te bevoordelen. Het gegeven dat de rechtbank bewezen heeft geacht dat verdachte met oogmerk heeft gehandeld, laat geen ruimte meer voor een succesvol beroep op AVAS of op (verminderde) (on)toerekeningsvatbaarheid, op de wijze als door de raadsman gesteld, te weten: dat verdachte er zich niet van bewust was van wat hij deed.
5 De strafoplegging
5.1 De vordering van de officier van justitie
De officier van justitie heeft gevorderd aan verdachte op te leggen een onvoorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van 12 dagen, met aftrek van de tijd die verdachte reeds in voorarrest heeft doorgebracht. Daarnaast heeft zij gevorderd aan verdachte op te leggen een werkstraf voor de duur van 190 uur, zo nodig te vervangen door 95 dagen vervangende hechtenis.
5.2 Het standpunt van de verdediging
De verdediging heeft ervoor gepleit dat de rechtbank - mocht zij toekomen aan het opleggen van een staf - de door de officier gevorderde straf zal matigen.
5.3 Het oordeel van de rechtbank
Bij de bepaling van de op te leggen straf is gelet op de aard en ernst van hetgeen bewezen is verklaard, op de omstandigheden waaronder het bewezen verklaarde is begaan en op de persoon van de verdachte, zoals een en ander uit het onderzoek ter terechtzitting naar voren is ge¬komen.
Verdachte heeft het vertrouwen in het handelsverkeer ernstig geschaad. Verdachte heeft weliswaar steeds relatief kleine bedragen geïncasseerd, maar dat doet niet af aan het gevoel van wantrouwen dat door dergelijk handelen bij de maatschappij als geheel en bij kopers in het bijzonder, ontstaat. De hoeveelheid feiten maakt dat niet meer gesproken kan worden van een incident. Bovendien was verdachte op moment van plegen van 5 van de 6 feiten door de politie al aangesproken naar aanleiding van verdenkingen van frauduleus handelen in het kader van zijn bedrijf [naam bedrijf].Gelet hierop zou een onvoorwaardelijke vrijheidsstraf overwogen kunnen worden.
Gelet op de persoon van de verdachte zal de rechtbank daar in de onderhavige zaak echter niet toe overgaan. Verdachte was een veelbelovend wielertalent. Door een ernstige val is hier abrupt een einde aan gekomen. Een bedrijf dat hij heeft opgezet is failliet gegaan. De onderhavige feiten lijken in de naweeën van dit alles te zijn gepleegd.
Alles afwegend zal de rechtbank aan verdachte een voorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van één maand opleggen en een werkstraf voor de duur van 120 uur, met aftrek van de tijd die verdachte in voorarrest heeft doorgebracht. Daarnaast zal de rechtbank - ondanks een negatief advies hiertoe - aan verdachte de bijzondere voorwaarde opleggen dat hij zich gedurende de proeftijd moet gedragen conform de aanwijzingen en richtlijnen van de reclassering.
De reclassering heeft dit laatste niet nodig geacht. Volgens de reclassering lijkt er sprake van een incident. Zij meent dat verdachte onder de indruk is van het gebeuren en voldoende capaciteiten heeft om op eigen kracht zijn leven weer op orde te krijgen. De rechtbank kan zich met deze conclusie niet verenigen. Hiervoor is al aangegeven dat gelet op de hoeveelheid feiten alsmede de periode waarin de feiten zijn gepleegd niet meer gesproken kan worden van een incident. Voorts heeft verdachte ter terechtzitting op geen enkele wijze laten blijken enige verantwoordelijkheid voor zijn handelen te nemen. Verdachte is zich zeer wel bewust geweest van wat zijn handelen kon inhouden voor zijn carrièreperspectieven. Ook dit besef heeft hem niet kunnen weerhouden van het plegen van de feiten. Ook heeft hij geen duidelijke toekomstplannen. Verdachte wekt op de rechtbank niet de indruk zonder hulp zijn leven weer op de rails te kunnen krijgen. Gelet op het bovenstaande acht de rechtbank reclasseringstoezicht aangewezen.
6 De benadeelde partijen
De benadeelde partij [naam benadeelde 1] vordert een schadevergoeding van € 115,00 ter zake van feit 1.
De benadeelde partij [naam benadeelde 2] vordert een schadevergoeding van € 90,00 ter zake van feit 2.
De benadeelde partij [naam benadeelde 3] vordert een schadevergoeding van € 125,00 ter zake van feit 3.
De benadeelde partij [naam benadeelde 4] vordert een schadevergoeding van € 158,00 ter zake van feit 4.
De benadeelde partij [naam benadeelde 5] vordert een schadevergoeding van € 115,00 ter zake van feit 5.
De benadeelde partij [naam benadeelde 6] vordert een schadevergoeding van € 40,00 ter zake van feit 6.
De officier van justitie vordert toewijzing van voornoemde vorderingen met telkens oplegging van de schademaatregel.
De raadsman pleit voor afwijzing van alle vorderingen van de benadeelde partijen.
De rechtbank is van oordeel dat uit het onderzoek ter terechtzitting het volgende is komen vast te staan:
- aan voornoemde benadeelde partij [naam benadeelde 1] is door het hiervoor onder 1 bewezen verklaarde feit rechtstreeks schade toegebracht tot een bedrag van € 115,00;
- aan voornoemde benadeelde partij. [naam benadeelde 2] is door het hiervoor onder 2 bewezen verklaarde feit rechtstreeks schade toegebracht tot een bedrag van € 90,00;
- aan voornoemde benadeelde partij [naam benadeelde 3] is door het hiervoor onder 3 bewezen verklaarde feit rechtstreeks schade toegebracht tot een bedrag van € 125,00;
- aan voornoemde benadeelde partij [naam benadeelde 4] is door het hiervoor onder 4 bewezen verklaarde feit rechtstreeks schade toegebracht tot een bedrag van € 158,00;
- aan voornoemde benadeelde partij [naam benadeelde 5] is door het hiervoor onder 5 bewezen verklaarde feit rechtstreeks schade toegebracht tot een bedrag van € 115,00;
- aan voornoemde benadeelde partij [naam benadeelde 6] is door het hiervoor onder 6 bewezen verklaarde feit rechtstreeks schade toegebracht tot een bedrag van € 40,00.
Nu verdachte ter zake van de strafbare feiten 1 tot en met 6 zal worden veroordeeld en hij naar burgerlijk recht jegens de hiervoor genoemde slachtoffers aansprakelijk is voor de schade die door de betreffende feiten is toegebracht, heeft de rechtbank tot het meermalen opleggen van de nader te noemen schademaatregel besloten.
7 De wettelijke voorschriften
De beslissing berust op de artikelen 14a, 14b, 14c, 22c, 22d, 24c, 36f, 57 en 326 van het Wetboek van Strafrecht.
8 De beslissing
De rechtbank:
Bewezenverklaring
- verklaart het ten laste gelegde bewezen, zodanig als hierboven onder 3.4 is omschreven;
- spreekt verdachte vrij van wat meer of anders is ten laste gelegd;
Strafbaarheid
- verklaart dat het bewezen verklaarde de strafbare feiten oplevert zoals hierboven onder 4 is omschreven;
- verklaart verdachte strafbaar;
Straffen
- veroordeelt verdachte tot een gevangenisstraf van 1 maand;
- bepaalt dat deze straf niet ten uitvoer wordt gelegd, tenzij de rechter tenuitvoerlegging gelast omdat verdachte zich voor het einde van een proeftijd van twee jaar schuldig maakt aan een strafbaar feit of omdat verdachte tijdens de proeftijd de bijzondere voorwaarde niet heeft nageleefd;
- stelt als bijzondere voorwaarde dat verdachte zich tijdens de proeftijd moet gedragen naar de voorschriften en aanwijzingen die worden gegeven door of namens de Reclassering Nederland;
- draagt deze reclasseringsinstelling op om aan verdachte hulp en steun te verlenen bij de naleving van deze voorwaarden;
- veroordeelt verdachte tot werkstraf voor de duur van 120 uren;
- beveelt dat indien verdachte de werkstraf niet naar behoren verricht, vervangende hechtenis zal worden toegepast van 60 dagen;
- bepaalt dat de tijd die verdachte voor de tenuitvoerlegging van deze uitspraak in voorarrest heeft doorgebracht in mindering wordt gebracht bij de tenuitvoerlegging van de opgelegde werkstraf, naar rato van twee uur per dag;
Benadeelde partijen
- veroordeelt verdachte tot betaling aan de benadeelde partijJ[naam en adses benadeelde 1], van een bedrag van € 115,00;
- veroordeelt verdachte tevens in de kosten van de benadeelde partij J[naam benadeelde 1] tot nu toe gemaakt en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken, tot op heden begroot op nihil;
- legt aan verdachte de verplichting op aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer [naam benadeelde 1] voornoemd bedrag te betalen, bij niet betaling te vervangen door 2 dagen hechtenis, met dien verstande dat toepassing van de vervangende hechtenis de betalingsverplichting niet opheft;
- bepaalt dat bij voldoening van de schademaatregel de betalingsverplichting aan de benadeelde partij [naam benadeelde 1] vervalt en omgekeerd;
- veroordeelt verdachte tot betaling aan de benadeelde partij [naam en adres benadeelde 2], van een bedrag van € 90,00;
- veroordeelt verdachte tevens in de kosten van de benadeelde partij [naam benadeelde 2] tot nu toe gemaakt en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken, tot op heden begroot op nihil;
- legt aan verdachte de verplichting op aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer [naam benadeelde 2] voornoemd bedrag te betalen, bij niet betaling te vervangen door 1 dag hechtenis, met dien verstande dat toepassing van de vervangende hechtenis de betalingsverplichting niet opheft;
- bepaalt dat bij voldoening van de schademaatregel de betalingsverplichting aan de benadeelde partij [naam benadeelde 2] vervalt en omgekeerd;
- veroordeelt verdachte tot betaling aan de benadeelde partij [naam en adres benadeelde 3]] van een bedrag van € 125,00;
- veroordeelt verdachte tevens in de kosten van de benadeelde partij [naam benadeelde 3] tot nu toe gemaakt en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken, tot op heden begroot op nihil;
- legt aan verdachte de verplichting op aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer [naam benadeelde 3] voornoemd bedrag te betalen, bij niet betaling te vervangen door 2 dagen hechtenis, met dien verstande dat toepassing van de vervangende hechtenis de betalingsverplichting niet opheft;
- bepaalt dat bij voldoening van de schademaatregel de betalingsverplichting aan de benadeelde partij [naam benadeelde 3] vervalt en omgekeerd;
- veroordeelt verdachte tot betaling aan de benadeelde partij [naam en adres benadeelde 4], van een bedrag van € 158,00;
- veroordeelt verdachte tevens in de kosten van de benadeelde partij [naam benadeelde 4] tot nu toe gemaakt en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken, tot op heden begroot op nihil;
- legt aan verdachte de verplichting op aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer [naam benadeelde 4] voornoemd bedrag te betalen, bij niet betaling te vervangen door 3 dagen hechtenis, met dien verstande dat toepassing van de vervangende hechtenis de betalingsverplichting niet opheft;
- bepaalt dat bij voldoening van de schademaatregel de betalingsverplichting aan de benadeelde partij [naam benadeelde 4] vervalt en omgekeerd;
- veroordeelt verdachte tot betaling aan de benadeelde partij [naam en adres benadeelde 5], van een bedrag van € 115,00;
- veroordeelt verdachte tevens in de kosten van de benadeelde partij [naam benadeelde 5] tot nu toe gemaakt en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken, tot op heden begroot op nihil;
- legt aan verdachte de verplichting op aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer [naam benadeelde 5] voornoemd bedrag te betalen, bij niet betaling te vervangen door 2 dagen hechtenis, met dien verstande dat toepassing van de vervangende hechtenis de betalingsverplichting niet opheft;
- bepaalt dat bij voldoening van de schademaatregel de betalingsverplichting aan de benadeelde partij [naam benadeelde 5] vervalt en omgekeerd;
- veroordeelt verdachte tot betaling aan de benadeelde partij [naam en adres benadeelde 6], van een bedrag van € 40,00;
- veroordeelt verdachte tevens in de kosten van de benadeelde partij [naam benadeelde 6] tot nu toe gemaakt en ten behoeve van de tenuitvoerlegging nog te maken, tot op heden begroot op nihil;
- legt aan verdachte de verplichting op aan de Staat, ten behoeve van het slachtoffer [naam benadeelde 6] voornoemd bedrag te betalen, bij niet betaling te vervangen door 1 dag hechtenis, met dien verstande dat toepassing van de vervangende hechtenis de betalingsverplichting niet opheft;
- bepaalt dat bij voldoening van de schademaatregel de betalingsverplichting aan de benadeelde partij [naam benadeelde 6] vervalt en omgekeerd.
Dit vonnis is gewezen door mr. C. Wapenaar, voorzitter, mr. J. Wöretshofer en mr. J.M.E. Kessels, rechters, in tegenwoordigheid van D.C.H.B. Slenter, en is uitgesproken ter openbare terechtzitting op 6 april 2009.
BIJLAGE I: De tenlastelegging
Aan de verdachte is ten laste gelegd dat
1.
hij, verdachte, in of omstreeks de periode van 29 juli 2008 tot en met 17 oktober 2008, te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, in elk geval in Nederland,
met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van
een valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, [naam benadeelde 1], heeft bewogen tot de afgifte van 115 Euro, in elk geval tot de afgifte van geld, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[F.][naam benadeelde 1] voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van een horloge (Polar rs200sd) en/of is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam [naam e-mail] met voornoemde de [naam benadeelde 1] overeengekomen dat hij, verdachte, het bestelde en/of betaalde horloge zou leveren zodra voornoemde de [naam benadeelde 1] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en/of heeft hij, verdachte, per e-mail(s) dan wel via internet een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde de [naam benadeelde 1] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
2.
hij, verdachte, in of omstreeks de periode van 15 september 2007 tot en met 17 oktober 2008, in de gemeente Harderwijk en/of te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, in elk geval in Nederland,
met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, [naam benadeelde 2], heeft bewogen tot de afgifte van 90 Euro, in elk geval tot de afgifte van geld, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[naam verdachte]" voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van shifters (Campagnolo) en/of is hij, verdachte, middels e-mail onder de (account)naam "[naam e-mail adres]" met voornoemde [naam benadeelde 2] overeengekomen dat hij, verdachte, de bestelde en/of betaalde shifters zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 2] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en/of heeft hij, verdachte, per e-mail(s) dan wel via internet een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde de [naam benadeelde 2] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
3.
hij, verdachte, in of omstreeks de periode van 28 juli 2008 tot en met 17 oktober 2008, in de gemeente Den Helder en/of te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, in elk geval in Nederland,
met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, [naam benadeelde 3]] heeft bewogen tot de afgifte van 125 Euro, in elk geval tot de afgifte van geld, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[naam e-mail] voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van remshifters (Campagnolo) en/of is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam "[F.d.G.]" met voornoemde de [naam benadeelde 3] overeengekomen dat hij, verdachte, de bestelde en/of betaalde remshifters zou leveren zodra voornoemde de [naam benadeelde 3] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en/of heeft hij, verdachte, per e-mail(s) dan wel via internet een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde de [naam benadeelde 3] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
4.
hij, verdachte, in of omstreeks de periode van 1 augustus 2008 tot en met 17 oktober 2008, te Den Hoorn in de gemeente Texel en/of te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, in elk geval in Nederland,
met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, [naam benadeelde 4], heeft bewogen tot de afgifte van 158 Euro, in elk geval tot de afgifte van geld, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[naam e-mail] voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van een hartslagmeter/kilometerteller (Polar 400cs) en/of is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam "[naam e-mail adres]" met voornoemde [naam benadeelde 4] overeengekomen dat hij, verdachte, de bestelde en/of betaalde hartslagmeter/kilometerteller zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 4] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en/of heeft hij, verdachte, per e-mail(s) dan wel via internet een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde de [naam benadeelde 4] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
5.
hij, verdachte, in of omstreeks de periode van 29 juli 2008 tot en met 17 oktober 2008, in de gemeente Zutphen en/of te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, in elk geval in Nederland,
met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, [naam benadeelde 5], heeft bewogen tot de afgifte van 115 Euro, in elk geval tot de afgifte van geld, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de naam: "[naam e-mail]" voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van een hartslagmeter en/of is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam [naam e-mail] met voornoemde Wienjes overeengekomen dat hij, verdachte, de bestelde en/of betaalde hartslagmeter zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 5] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en/of heeft hij, verdachte, per e-mail(s) dan wel via internet een rekeningnummer opgegeven,
waardoor voornoemde [naam benadeelde 5] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;
6.
hij, verdachte, in of omstreeks de periode van 30 juli 2008 tot en met 17 oktober 2008, in de gemeente Eindhoven en/of in de gemeente Alkmaar en/of te Sittard in de gemeente Sittard-Geleen, in elk geval in Nederland,
met het oogmerk om zich wederrechtelijk te bevoordelen door het aannemen van een valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, [naam benadeelde 6], heeft bewogen tot de afgifte van 40 Euro, in elk geval tot de afgifte van geld, hebbende hij, verdachte, met vorenomschreven oogmerk - zakelijk weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid door middel van een internet-advertentie via Marktplaats.nl, zich onder de
naam: "[naam e-mail] voorgedaan als bonafide verkoper/aanbieder van een printer (merk HP) en/of is hij, verdachte, middels e-mail onder de naam "[naam e-mail adres]" met voornoemde [naam benadeelde 6] overeengekomen dat hij, verdachte, de bestelde en/of betaalde printer zou leveren zodra voornoemde [naam benadeelde 6] het geld op zijn, verdachtes, rekening zou hebben gestort en/of heeft hij, verdachte, per e-mail(s) dan wel via internet een rekeningnummer opgegeven, waardoor voornoemde [naam benadeelde 6] werd bewogen tot bovenomschreven afgifte.