Uitspraak
RECHTBANK MAASTRICHT
Sector Civiel
Datum uitspraak : 12 januari 2005
Zaaknummer : 90383 / HA ZA 04-179
De enkelvoudige kamer, belast met de behandeling van burgerlijke zaken, heeft het navolgende vonnis gewezen
inzake
[naam],
wonende te [woonplaats],
eiser in conventie, gedaagde in reconventie,
procureur mr. F.H. Kuiper;
tegen:
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid EUROPEAN AVIATION AGENCY B.V.,
gevestigd en kantoorhoudende te Maastricht-Airport,
gedaagde in conventie, eiseres in reconventie,
procureur mr. H.C. Ingelse.
1. Het verloop van de procedure
Eiseres in conventie, gedaagde in reconventie, hierna te noemen "[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie]", heeft gedaagde in conventie, eiseres in reconventie, hierna te noemen “EAA”, gedagvaard voor deze rechtbank en gesteld en gevorderd als in die dagvaarding vermeld. Bij die dagvaarding zijn producties overgelegd.
Bij rolbeschikking van 17 maart 2004 heeft de rolrechter [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] in de gelegenheid gesteld EAA nogmaals op eigen kosten op te roepen voor de rolzitting van 14 april 2004. Bij herstelexploot van 6 april 2004 heeft [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] aan het bepaalde in deze beschikking voldaan.
Bij rolbeschikking van 26 mei 2004 heeft de rolrechter [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] in de gelegenheid gesteld bij akte ter rolle het in de dagvaarding geconstateerde gebrek te herstellen. Bij akte van 16 juni 2004 heeft [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] aan deze beschikking voldaan.
EAA heeft daarna onder het overleggen van producties geantwoord in conventie en een eis in reconventie ingesteld.
[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft vervolgens een conclusie van antwoord in reconventie genomen.
Op de voet van artikel 131 van Pro het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering is een comparitie na antwoord gelast. Bij brief van 5 november 2004 zijn door EAA stukken overgelegd ten behoeve van de comparitie. Ter comparitie hebben beide partijen nog stukken overgelegd. Van het verhandelde ter comparitie is proces-verbaal opgemaakt, dat zich bij de stukken bevindt.
Ten slotte hebben partijen vonnis gevraagd op het rechtbankdossier. De uitspraak van het vonnis is nader bepaald op heden.
2. Het geschil
In conventie:
2.1 De door [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] aangevoerde stellingen.
Op 2 september 2002 zijn partijen overeengekomen dat EAA voor [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] een opleiding tot piloot zou verzorgen bij Airmed, International Flight School, te Valencia (Spanje). Voorafgaande aan zijn vertrek naar Spanje heeft [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] in Nederland een zogenaamde JAR/FCL initiële medische keuring ondergaan, voor welke keuring hij op 19 december 2001 is geslaagd. Op 10 september 2002 vertrekt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] vervolgens naar Spanje waar hij op
4 oktober 2002 opnieuw een initiële keuring ondergaat. Voor deze keuring slaagt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] niet.
Bij brieven van 13 en 22 oktober 2002 vraagt de vader van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] zich af hoe het nu verder moet. In een e-mail bericht van 30 oktober 2002 geeft EAA aan dat de overeenkomst wordt stopgezet met ingang van die dag. Desondanks blijven partijen contact houden en volgt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] nog enkele lessen. Op 4 december 2002 ondergaat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] nogmaals een keuring in Spanje. Het betreft een verlenging van de Nederlandse initiële keuring, omtrent de Spaanse keuring bestaat nog steeds onduidelijkheid. De medische verklaring van 4 december 2002 blijkt op een aantal punten onjuistheden te bevatten.
Op grond van de tussen partijen bestaande overeenkomst diende [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] uiterlijk op 10 december 2002 de volgende termijn van € 13.000,00 te voldoen. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft de betaling opgeschort aangezien er voldoende reden was om aan te nemen dat EAA tekort zou schieten in de nakoming van de overeenkomst. EAA had de overeenkomst al eenzijdig beëindigd en kwam bovendien niet met de verzochte bevestiging dat de keuring van 4 december 2002 afdoende was. Op 9 januari 2004 is [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] van verdere opleiding buitengesloten.
Als gevolg van de beëindiging van de overeenkomst heeft [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] grote schade geleden. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft de eerste termijn van € 25.5000,00 voldaan in ruil waarvoor hij slechts één uur heeft gevlogen. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] acht EAA aansprakelijk voor deze schade op grond van artikel 5 van Pro de toepasselijke algemene voorwaarden. In verband met zijn verblijf in Spanje heeft [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] bijkomende kosten moeten maken. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] begroot deze kosten op € 10.000,00 en is van mening dat EAA ook tot betaling van dit bedrag is gehouden.
2.2 De door [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] ingestelde vordering.
[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft gevorderd EAA bij vonnis, uitvoerbaar bij voorraad, te veroordelen:
1.
Primair:
- het bedrag van € 25.500,00, vermeerderd met de wettelijke rente daarover gerekend vanaf 10 december 2002 althans 15 september 2003 althans de dag der dagvaarding tot aan de dag der algehele voldoening, te betalen aan eiser;
- het bedrag van € 10.000,00, vermeerderd met de wettelijke rente daarover gerekend vanaf 10 december 2002 althans 15 september 2003 althans de dag der dagvaarding tot aan de dag der algehele voldoening, te betalen aan eiser;
Sudsidiair:
- de overeenkomst van 2 september 2002 alsnog na te komen, in dier voege dat de opleiding zoals beschreven in de overeenkomst ook kan worden gegeven bij een andere vliegschool dan Airmed te Valencia, zulks onder verbeurte van een dwangsom van € 500,00 per dag dat gedaagde in gebreke blijft te voldoen aan het in deze te wijzen vonnis;
2. In de kosten van deze procedure.
2.3 De door EAA naar voren gebrachte verweren.
Op 4 oktober 2002 werd [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] in Spanje opnieuw gekeurd. Op het psychologische onderdeel van de Spaanse test behaalde hij een onvoldoende. Door EAA en Airmed is [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] de verzekering gegeven dat deze onvoldoende voortgang van de opleiding en deelname aan de examens niet belemmerde. De vader van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] stelt vervolgens voor dat zijn zoon de opleiding beëindigt en dat de gehele zaak wordt afgehandeld. Op 30 oktober 2002 laat EAA aan [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] weten dat zij de opleiding stopzet. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] wordt uitgenodigd het contract formeel te ontbinden. De overeenkomst wordt evenwel niet ontbonden. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] blijft de opleiding volgen en doet opnieuw de test voor het psychologische gedeelte op
4 december 2002, nu succesvol, en verkrijgt het Spaanse medische certificaat.
[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] diende uiterlijk 10 december 2002 de volgende termijn voor de opleiding te voldoen. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] komt zijn betalingsverplichtingen echter niet na. Inmiddels zijn de tweede (10 december 2002) en de derde betalingstermijn (10 maart 2003) verstreken. EAA heeft [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] herhaaldelijk schriftelijk aangemaand tot betaling van het opleidingsgeld en van de, voor rekening van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] komende, gemaakte onkosten.
Toen het EAA in de loop van januari 2003 duidelijk werd dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] niet meer verder wilde en in verzuim bleef met zijn betalingen, heeft EAA zich van haar kant op opschorting beroepen en is [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] in januari/februari 2003 niet meer toegelaten tot de opleiding.
[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft niet aangegeven in welke contractuele verplichting EAA tekort zou zijn geschoten en of dat een verplichting is die EAA valt toe te rekenen. Verder is EAA in feite de opleiding blijven aanbieden en heeft [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] de lessen ook gevolgd, ook nadat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] op 10 december 2002 in gebreke was met voldoening van de cursusgelden.
Voor het bedrag van € 25.500,00 heeft EAA aan [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] een opleiding gegeven. Die kosten zijn gemaakt. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] vordert nog een bedrag voor bijkomende schade. EEA stelt zich op het standpunt dat deze vordering onderbouwd noch gespecificeerd is, zodat zij dient te worden afgewezen.
EAA nodigt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] ten slotte uit de opleiding gewoon voort te zetten bij Airmed
In reconventie:
2.4 De door EAA ingestelde vordering.
EAA heeft gevorderd bij vonnis:
Vordering I
Primair: [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] te veroordelen om EAA tegen kwijting te betalen een bedrag van
€ 53.075,00, te vermeerderen met de wettelijke rente over dat bedrag vanaf de vervaldata van de respectievelijke betalingstermijnen, althans vanaf de datum van dagvaarding tot aan de dag der algehele voldoening,
Subsidiair: [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] te veroordelen om conform artikel 4 van Pro de algemene voorwaarden EAA tegen kwijting te betalen een bedrag van € 21.550,00 (bestaande uit € 38.750,00 voor de genoten cursusonderdelen (inclusief administratiekosten minus de reeds voldane opleidingsgelden), alsmede 5% van de resterende opleidingsgelden zijnde € 7.800,00), te vermeerderen met de wettelijke rente over dat bedrag vanaf de vervaldata van de respectievelijke betalingstermijnen, althans vanaf de datum van dagvaarding tot aan de dag der algehele voldoening;
Vordering II
[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] te veroordelen in de buitengerechtelijke kosten van EAA, vast te stellen conform het rapport Voorwerk II;
Vordering III
[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] te veroordelen in de kosten van deze procedure;
Vordering IV
het vonnis uitvoerbaar bij voorraad te verklaren.
2.5 De door [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] naar voren gebrachte verweren.
[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] stelt dat hem vanwege EAA niet is verzekerd dat de onvoldoende voor het psychologisch gedeelte voortgang van de opleiding niet belemmerde. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] stelt voorts dat het e-mail bericht van 30 oktober 2002 van Airmed niet aan hem is doorgestuurd. Bovendien geldt dit bericht niet als een harde garantie. In deze mail wordt voorts niet de voorwaarde gesteld dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] de Spaanse keuring voor het psychologische gedeelte weer ondergaat. Het bericht van 15 januari 2003 van de DGAC is rijkelijk laat en werd evenmin aan [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] doorgezonden. Uit deze berichten blijkt echter wel dat de Nederlandse initiële keuring voldoet. Op 29 oktober 2002 en op 26 november 2002 meldt EAA dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] de psychologische test op 4 december 2002 kan herkansen. Het blijkt dan niet om een herkansing van de Spaanse psychologische test, maar om een verlenging van de Nederlandse initiële keuring te gaan. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] gaat er op dat moment nog steeds van uit dat hij niet voldoet aan de eisen van de Spaanse luchtvaartautoriteiten. Een herkeuring had immers nog steeds niet plaatsgevonden. Het lag daarom voor de hand betaling van de tweede termijn op te schorten totdat EEA duidelijkheid gaf. Naar aanleiding van de brief van 30 december 2002 van de toenmalige advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] reageert EAA bij brief van 6 januari 2004. In deze brief wordt vermeld dat de Nederlandse initiële keuring voldoet voor het volgen van de opleiding en het afleggen van examens in Spanje. Aangegeven wordt nog dat de keuring van 4 december 2002 een jaarlijkse herkeuring betrof.
Onder deze omstandigheden heeft EAA niet het recht zich op opschorting te beroepen. Bij niet tijdige betaling is [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] niet meer verschuldigd dan de kosten van eventueel genoten onderdelen van de opleiding en 5% van het resterende deel. EAA heeft niet aan haar verplichtingen voldaan, zodat de werking van artikel 4 van Pro de algemene voorwaarden is uitgesloten. Buitengerechtelijke kosten zijn niet verschuldigd, ook al omdat niet inzichtelijk kan worden gemaakt dat EAA in het voortraject meer kosten heeft gemaakt dan gebruikelijk is in de aanloop naar een procedure.
3. De beoordeling
3.1 In conventie en in reconventie:
3.1.1 De op partijen rustende verplichtingen.
Op EAA rust ingevolge de tussen partijen bestaande overeenkomst de verplichting ten behoeve van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] een opleiding tot piloot in Valencia (Spanje) te verzorgen.
Ingevolge artikel 5 van Pro die overeenkomst rust op [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] de verplichting om in totaal een bedrag van € 77.500,00 te betalen voor deze opleiding.
Zeven dagen voor aanvang van de opleiding diende een bedrag van € 25.500,00 te worden betaald. Vervolgens zou voor 10 december 2002 een bedrag van € 13.000,00, voor 10 maart 2003 een bedrag van € 13.000,00, voor 15 juni 2003 een bedrag van € 13.000,00 en voor 15 september 2003 een bedrag van € 13.000,00 moeten worden voldaan. Volgens afspraak zou [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] nog een bedrag van € 825,00 aan rente in rekening worden gebracht. Daarnaast zou een bedrag van € 250,00 aan administratiekosten in rekening worden gebracht, te betalen voor 10 december 2002.
Vast staat dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] een bedrag van € 25.500,00 heeft voldaan. Vast staat eveneens dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] tot 9 januari 2003 in staat is gesteld voormelde opleiding te volgen.
Tussen partijen is in geschil of zij over en weer aan de op hen rustende verplichtingen hebben voldaan.
3.1.2 Chronologisch overzicht van de tussen partijen gevoerde correspondentie.
Naar aanleiding van de keuring van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] in Spanje op 4 oktober 2002, geeft de vader van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] EAA bij brieven van 13 en 22 oktober 2002 te kennen zich zorgen te maken over het vervolg van de opleiding van zijn zoon.
Bij brief van 29 oktober 2002 geeft EAA aan dat er sprake is van een communicatiestoornis. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] is niet medisch afgekeurd in Spanje, maar heeft een onvoldoende behaald voor de het psychologische onderdeel van de test. Herkansing is mogelijk in december 2002. Er bestaat geen reden om met de opleiding te stoppen. Deze brief is door de vader van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] ontvangen.
Op 30 oktober 2002 heeft [medewerker] van Airmed per e-mail aan EAA bericht dat de Spaanse CAA de medische keuring van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] in Nederland zal accepteren.
Op 30 oktober 2002 heeft EAA een e-mail bericht verzonden aan [medewerker] van Airmed. Een kopie van dit bericht wordt aan de vader van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] gezonden. Het betreffende bericht is evenwel gericht aan [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie]. Naar aanleiding van uitspraken van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] en de berichten van de vader van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] is besloten de opleiding te beëindigen met ingang van 30 oktober 2002. Tot 1 november 2002 zijn alle financiële verplichtingen voldaan. Om te komen tot ontbinding van de overeenkomst wordt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] uitgenodigd een door hem persoonlijk ondertekende brief te zenden aan EAA.
[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] gaat niet over tot ontbinding van de overeenkomst en blijft de opleiding volgen.
Bij brief van 31 oktober 2002 stelt de vader van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] dat hij nog steeds in onzekerheid verkeert met betrekking tot de door zijn zoon te volgen opleiding. Bij brief van 26 november 2002 aan de vader van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] wordt door EAA bericht dat herkansing van de test in Spanje nog immer mogelijk is en dat wanneer [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] wenst te stoppen met het volgen van de opleiding hij dit schriftelijk zal dienen te bevestigen.
Bij brief van 30 november 2002 geeft de vader van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] aan dat zijn zoon bereid is de herkeuring te ondergaan. Op 4 december 2002 ondergaat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] een keuring in Spanje.
In een brief van 30 december 2002 van de toenmalige advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] wordt verwezen naar de inhoud van het e-mail bericht van [medewerker Airmed] aan EAA van 30 oktober 2002. Het bevreemdt de advocaat dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] op 4 december 2002 een herkeuring heeft moeten ondergaan. Verzocht wordt om een bevestiging dat de medische keuring in Nederland door de Spaanse autoriteiten wordt geaccepteerd en om een brief waaruit blijkt dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] in de toekomst zal worden toegelaten tot het examen onder JAA toezicht volgens het JAR-FCL.
Naar aanleiding van deze brief stelt EAA in een brief van 6 januari 2003 aan de toenmalige advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] dat de keuring van 4 december 2002 een jaarlijkse herkeuring betrof, waarbij [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] overigens is goedgekeurd. Door EAA wordt voorts aangegeven dat er, wat betreft het medisch brevet, geen belemmeringen bestaan om in de toekomst toegelaten te worden tot de officiële JAR FCL examens onder JAA toezicht. In deze brief geeft EAA nog aan dat de facturen 02030 en 02026 van december 2002 per ommegaande dienen te worden betaald. Blijkens hetgeen is gesteld onder 10 van de door [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] genomen conclusie van antwoord in reconventie is deze brief eveneens ontvangen.
Vanaf 9 januari 2003 wordt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] niet meer toegelaten tot de opleiding.
Bij brief van - naar de rechtbank begrijpt - 14 januari 2003 van [naam], general manager van Airmed aan EAA wordt bericht dat: “any student who holds a JAR-FCL Class 1 Medical Certificate and who passes the compulsory tests included in the Basic Manual approved by the Spanish CAA, may be put forward by the school tot sit the official exams”.
In het procesdossier bevindt zich voorts nog een ongedateerde brief van EAA aan de toenmalige advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] waarin wordt verwezen naar een bijgevoegde uitleg over de Medische JAR FCL keuring en waarin aan [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] wordt medegedeeld dat hij het brevet naar aanleiding van zijn jaarlijkse herkeuring kan ophalen.
In het procesdossier bevindt zich daarnaast nog een e-mail bericht van 15 januari 2003 van [naam], “DGAC of Spain”, aan EAA, waarin onder 3 wordt vermeld dat: “For this reason was accepted the Dutch Class I medical certificate.” Blijkens de bij productie 19 opgenomen faxbevestiging is dit e-mail bericht op 21 januari 2003 aan de advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] verzonden.
Bij brief van 21 januari 2003 van de toenmalige advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] aan EAA wordt gevraagd of de herkeuring van 4 december 2002 door de Spaanse autoriteiten als een herkeuring op de in Nederland uitgevoerde Initieel Medische keuring wordt gezien, of als een Initieel Medische keuring in Spanje.
In een brief van 23 januari 2003 van EAA aan [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] wordt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] gewezen op zijn verplichtingen jegens EAA. Op het verzoek om een brief waaruit blijkt dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] wordt toegelaten voor het JAR-FCL examen onder JAA toezicht, is reeds ingegaan. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] zal worden toegelaten mits zijn studieresultaten voldoende zijn. Tevens zijn er kopieën van het JAR-FCL aangaande deze zaak en kopieën van het medisch brevet van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] naar de advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] gezonden. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] wordt nog steeds in de gelegenheid gesteld de opleiding conform de opleidingseisen en voorschriften te volgen. Er is geen reden om de betalingsverplichting niet na te komen. Deze brief is zowel per fax als aangetekend verzonden.
Bij brief van 30 januari 2003 van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] aan EAA, deelt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] EAA mede dat hij de betaling van de facturen opschort omdat hij sinds oktober in onzekerheid verkeert of hij nog wel aan de vereisten overeenkomstig het JAR-FCL voldoet om uiteindelijk de opleiding met een examen te kunnen afsluiten. Voorts verwijt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] EAA het resterende gedeelte van het reeds door hem betaalde bedrag van € 25.500,00 in januari 2003 niet te hebben doorbetaald aan de school.
In een brief van 4 februari 2003 deelt de toenmalige advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] EAA mede dat het voor [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] nog immer niet duidelijk is wat in de perceptie van de bevoegde Spaanse autoriteiten precies de status van het medisch brevet is.
In een e-mail bericht van 7 februari 2003 van EAA aan [naam], wordt om een standpunt met betrekking tot mogelijke deelname van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] aan de officiële examens gevraagd. Op 4 maart 2003 reageert [naam].
3.1.3 De tussen partijen bestaande overeenkomst van 2 september 2002.
Tussen partijen is niet in geschil dat op de door hen gesloten overeenkomst van 2 september 2002 de zogenoemde algemene voorwaarden geldend voor afgesloten contracten tussen EAA enerzijds en contractant anderzijds, van toepassing zijn.
Artikelen 9 en 10 van deze algemene voorwaarden luiden als volgt:
Artikel 10 Opzegging Pro:
Indien contractant na ondertekening van contract afziet van de opleiding dient deze opzegging te geschieden per aangetekend schrijven. Contractant verplicht zich als gevolg van de uit het contract voortvloeiende schadeplichtigheid een som te betalen van 5% van de totale opleidingsgelden wegens contractbreuk.
Artikel 11 Ontbinding Pro:
Het contract wordt door EAA ontbonden indien:
- na ondertekening van het contract alsnog ongeschiktheid van contractant blijkt in de selectieprocedure en de EAA aannamecommissie besluit niet tot aanname over te gaan.
- de contractant geen acceptabele garantie van een financieringsinstelling ter zekerheidsstelling van de betalingsverplichtingen van contractant aan EAA kan overleggen.
- wanneer in goed overleg beide partijen tot het besluit komen het contract te ontbinden.
Bij brief van 30 oktober 2002 heeft EAA aan [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] aangegeven de opleiding stop te zetten met ingang van 30 oktober 2002. Ten behoeve van de ontbinding van de overeenkomst wordt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] verzocht een persoonlijk briefje met handtekening te verzenden met de vermelding dat hij wil stoppen. Daartoe gaat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] niet over: [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] blijft de lessen volgen en ondergaat een herkeuring op 4 december 2002. EAA stelt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] ook in de gelegenheid om de opleiding voort te zetten. Volgens de rechtbank kan dan ook niet worden geconcludeerd dat de overeenkomst tussen [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] en EAA is beëindigd per 30 oktober 2002.
Is dan op enig ander moment de tussen partijen bestaande overeenkomst beëindigd?
Volgens [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] betekende zijn verwijdering uit de les de feitelijke beëindiging van de overeenkomst door EAA. Deze verwijdering had plaats op 9 januari 2003 als ter comparitie bevestigd. Volgens EAA is [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] niet meer toegelaten tot de lessen omdat hij niet meer verder wilde en in verzuim bleef met zijn betalingen, ondanks de inspanningen van EAA en het behaalde medische certificaat. Volgens [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft de verwijdering van de opleiding te maken met het feit dat EAA het resterende deel van het reeds door hem overgemaakte bedrag van € 25.500,00 niet heeft doorbetaald aan Airmed. Deze stelling is door [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] evenwel niet onderbouwd zodat de rechtbank daaraan voorbij gaat.
Gelet op het vorenstaande komt de rechtbank tot de conclusie dat de tussen partijen bestaande overeenkomst niet op grond van artikel 10 dan Pro wel op grond van artikel 11 van Pro voornoemde voorwaarden is beëindigd. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft echter aangegeven dat hij ondanks het aanbod daartoe zijdens EAA de opleiding niet wenst voort te zetten bij EAA. EAA stelt dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] contractbreuk heeft gepleegd en beroept zich op artikel 4 van Pro voornoemde voorwaarden. Uit deze opstelling van beide partijen leidt de rechtbank af dat zij over en weer in elk geval vinden dat de overeenkomst is beëindigd.
3.1.4 Beoordeling van de gebeurtenissen die hebben geleid tot de verwijdering van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] uit de opleiding.
De vraag werpt zich dan op voor wiens risico deze beëindiging, belichaamd in de verwijdering van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] uit de klas, moet komen. Daarbij is van belang dat aan het begin van de opleiding nog geenszins vaststaat dat de opleiding ook met goed gevolg wordt afgerond. Als onbetwist gesteld staat vast dat alle leerlingen bij aanvang van de opleiding in onzekerheid verkeren of zij zullen voldoen aan de gevraagde eisen om de opleiding met succes af te ronden: er moeten examens worden gehaald en medische (her)keuringen worden afgelegd waaruit blijkt of zij – nog steeds – geschikt zijn om piloot te worden.
[eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] stelt als volgt. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft in Nederland een keuring ondergaan en is daarbij goedgekeurd. Bij het begin van zijn opleiding in Spanje heeft hij eveneens een keuring ondergaan. Daarvoor is hij, in ieder geval wat betreft het psychologisch gedeelte, niet goedgekeurd. Hem werd de mogelijkheid gegeven een herkeuring te ondergaan.
Deze herkeuring zou plaatsvinden op 4 december 2002. Volgens [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] hield deze keuring echter geen herkeuring in voor zijn Spaanse keuring maar een verlenging voor de Nederlandse medische keuring. Omdat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] was verteld dat hij ook goedgekeurd moest zijn in Spanje en hij hiervoor niet was gekeurd op 4 december 2002, verkeerde [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] nog steeds in onzekerheid of hij de opleiding in Spanje kon voortzetten. Bovendien zaten er fouten in de medische verklaring van 4 december 2002: het licentienummer was niet ingevuld en de geboortedatum en het adres waren niet juist. Bovendien bleek ook dat de bloedwaarde in deze keuring niet goed was en er volgens hem dus nog steeds geen sprake kon zijn van een voldoende afgelegde keuring. [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft EAA verzocht te bevestigen dat de keuring van 4 december 2002 afdoende was om zijn opleiding in Spanje te kunnen voortzetten. Toen die bevestiging niet kwam heeft [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] de tweede termijnbetaling opgeschort. Uiteindelijk is hij in januari 2003 van de opleiding verwijderd.
Volgens EAA heeft zij [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] reeds in oktober 2002 mondeling laten weten dat de medische keuring in Nederland ook door de Spaanse autoriteiten zou worden geaccepteerd onder de voorwaarde dat hij in december de Spaanse keuring voor het psychologisch gedeelte weer zou ondergaan. Deze keuring wordt door [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] ook gedaan en [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] verkrijgt het Spaans medisch certificaat. Hem wordt telkens weer bevestigd dat er geen belemmering is voor voortzetting van de opleiding, aldus EAA. Toen [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] echter in verzuim bleef met de tweede termijnbetaling is hij uiteindelijk van de opleiding verwijderd.
De rechtbank overweegt als volgt. Bij aanvang van de opleiding is [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] verteld dat hij ook de Spaanse keuring met goed gevolg moest afleggen en dat een eventuele afkeuring zou kunnen betekenen dat hij de opleiding niet kon voortzetten. Toen [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie], deels, niet werd goedgekeurd door de Spaanse artsen was hij begrijpelijk teleurgesteld. EAA heeft hem gerust gesteld door mede te delen dat een herkeuring kon plaatsvinden en als hij daarin slaagde hij gewoon door kon gaan. Een herkeuring vond plaats op 4 december 2002. Dit bleek een herkeuring voor de Nederlandse en niet voor de Spaanse test te zijn. Naar aanleiding hiervan heeft hij een Spaans medisch certificaat ontvangen dat zich bij de stukken bevindt (productie 12 conclusie van antwoord). Dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] nog in onzekerheid verkeert omdat een bloedwaarde, als door hem bij comparitie gesteld, niet goed was, vermag de rechtbank niet in te zien: zij kan niet beoordelen, en dat is ook niet of onvoldoende gesteld door [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie], of deze bloedwaarde een reden zou kunnen zijn om [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] niet goed te keuren, te meer niet nu deze betrekking heeft op een onderzoek van 2 oktober 2002.
Nog steeds stelt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] echter in onzekerheid te verkeren of hij zijn opleiding nu wel of niet kan voortzetten, omdat niet duidelijk is of de keuring van 4 december 2002 een herkeuring van de Spaanse dan wel van de Nederlandse keuring betrof en of de Nederlandse keuring wordt geaccepteerd. De advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] schrijft op 30 december 2002 een brief naar EAA om duidelijkheid te verkrijgen. Deze wordt verkregen in een brief van 6 januari 2003 waarin staat vermeld dat er, wat het medisch brevet betreft, geen belemmeringen zijn om in de toekomst toegelaten te worden tot de officiële JAR FCL Examens onder JAA toezicht.
Naar het oordeel van de rechtbank kan EAA worden verweten dat zij in de aan de brief van
6 januari 2003 voorafgaande correspondentie tussen partijen geen eenduidig antwoord heeft gegeven op de bij [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] gewezen vragen. EAA heeft [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] immers in haar brieven van 29 oktober 2002 en 26 november 2002 medegedeeld dat herkansing van de Spaanse keuring zal plaats vinden, terwijl voor EAA reeds duidelijk was dat herkansing van deze test niet noodzakelijk was.
Onduidelijk is voorts wanneer het e-mail bericht van [medewerker] van Airmed van
30 oktober 2002 [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] heeft bereikt. Volgens de rechtbank had het [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] echter middels de brief van 6 januari 2003 duidelijk moeten zijn dat hij zijn opleiding kan vervolgen. Indien de verder verzochte betaling van facturen daarna uitblijft en dat de reden is om hem van de opleiding te verwijderen, is dat een omstandigheid die niet aan EAA kan worden toegerekend en moet [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] daarvan het risico dragen.
3.2 In conventie:
Concluderend overweegt de rechtbank dat hoewel EAA in haar correspondentie niet altijd even duidelijk is geweest, zij evenwel niet zo onduidelijk is geweest dat opschorting van de termijnbetaling gerechtvaardigd was. Dit geldt te meer nu een opleiding altijd een onzeker element in zich bergt en, zolang het tegendeel niet wordt aangegeven, de student gewoon de opleiding kan en moet voortzetten en de onzekerheid – even – voor lief moet nemen. Aan deze onzekerheid kwam in ieder geval een einde met de brief van 6 januari 2003 van EAA aan de toenmalige advocaat van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie]. Het is aan hem zelf te wijten dat de opleiding is verbroken als gevolg van contractbreuk zijdens [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie].
Dat betekent dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] onvoldoende heeft onderbouwd op grond waarvan hij recht heeft op restitutie van de door hem voldane termijn van € 25.500,00. De door [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] opgevoerde bijkomende kosten treffen hetzelfde lot. Het door [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] subsidiair gevorderde wordt eveneens afgewezen nu hij nakoming vordert op een wijze die niet in de tussen partijen bestaande overeenkomst is voorzien. Bovendien heeft hij ter comparitie verklaard dat hij zijn opleiding thans bij een andere instelling volgt en dat hij geen behoefte heeft aan verdere bemoeienis van EAA.
3.3 In reconventie:
Gelet op hetgeen hiervoor is overwogen is de rechtbank van oordeel dat EAA in haar correspondentie voorafgaande aan haar brief van 6 januari 2003 niet zodanig duidelijk is geweest dat gezegd kan worden dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] wanprestatie heeft gepleegd door niet over te gaan tot betaling van de volgende termijn. Tussen partijen blijkt eerder sprake te zijn van een ongelukkige communicatie, mede veroorzaakt door EAA. Naar het oordeel van de rechtbank kan dan ook niet gezegd worden dat het enkel [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] is te verwijten dat de termijnbetalingen niet zijn voldaan en dat [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] daarom toerekenbaar is tekortgeschoten in de nakoming van zijn verplichtingen. De vordering van EAA in reconventie dient eveneens te worden afgewezen.
4. De beslissing
De rechtbank:
In conventie:
wijst het gevorderde af;
veroordeelt [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] in de kosten van dit geding aan de zijde van EAA gevallen en begroot op € 1.158,00 voor salaris procureur en op € 780,00 voor griffierechten;
In reconventie:
wijst het gevorderde af;
veroordeelt EAA in de kosten van dit geding aan de zijde van [eiser in vonventie, gedaagde in reconventie] gevallen en begroot op € 579,00 voor salaris procureur;
Dit vonnis is gewezen door mr. drs. C.M.J. van den Acker, rechter, en in het openbaar uitgesproken in tegenwoordigheid van de griffier.
SP