Uitspraak
vonnis
RECHTBANK GRONINGEN
Sector civielrecht
zaaknummer / rolnummer: 118455 / KG ZA 10-195
Vonnis in kort geding van 28 juni 2010
in de zaak van
de STICHTING DONORKIND,
gevestigd te Amsterdam,
eiseres in conventie,
verweerster in reconventie,
advocaat mr. C.M. Brouwers,
tegen
1. de STICHTING DONORKIND,
gevestigd te Groningen,
2. [naam],
wonende te [woonplaats],
gedaagden in conventie,
eisers in reconventie,
advocaat mr. P.M. Keijser.
Partijen zullen hierna Donorkind Amsterdam en Donorkind Groningen en [A] genoemd worden.
1. De procedure
1.1. Het verloop van de procedure blijkt uit:
- de dagvaarding;
- de mondelinge behandeling;
- de pleitnota van Donorkind Amsterdam;
- de pleitnota van Donorkind Groningen en [A];
- de eis in reconventie.
1.2. Ten slotte is vonnis bepaald.
2. De feiten
2.1. Donorkind Amsterdam is op 11 februari 2007 opgericht en is op 14 februari 2007
ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel. Als huidige
bestuursleden zijn vermeld H.B.E. D en J.J.V. S.
2.2. Donorkind Groningen is op 29 januari 2009 opgericht en is op 30 januari 2009
ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel. Als bestuursleden zijn
vermeld B.C. [A] en R.G. S.
2.3. Donorkind Amsterdam, Donorkind Groningen en [A] richten zich alle op de behartiging van de belangen van mannen die hun sperma op enig moment ten behoeve van kunstmatige inseminatie hebben afgestaan en de belangen van de door middel van kunstmatige inseminatie verwekte personen.
2.4. Vanaf de oprichting van Donorkind Amsterdam is [A] daarbij betrokken geweest als vrijwilliger.
[A] heeft in dat kader onder meer de correspondentie van Donorkind Amsterdam verzorgd, heeft notulen gemaakt van bestuursvergaderingen en heeft de website van de Donorkind Amsterdam opgezet en ingevuld. In verband daarmee heeft [A] de naam Donorkind Amsterdam geregistreerd bij de Stichting Internet Domeinregistratie Nederland (hierna: SIDN).
2.5. In de loop van de tijd is een databestand ontstaan van KID-donoren en KID-
kinderen die zich bij de Donorkind Amsterdam hadden aangemeld.
2.6. Omstreeks januari 2009 is er een verschil van mening ontstaan tussen [A] en
het bestuur van Donorkind Amsterdam, dat heeft geleid tot een breuk tussen beide.
2.7. Na de breuk heeft [A] met Stubbe Donorkind Groningen opgericht.
De bij Donorkind Amsterdam in gebruik zijnde digitale bestanden (waaronder alle in- en uitgaande mails en gegevens van de bij Donorkind Amsterdam aangemelde KID-donoren en KID-kinderen), de website en domeinnaam, hosting-formulieren en programmatuur heeft [A] meegenomen. Deze is hij ten behoeve van Donorkind Groningen gaan gebruiken.
3. Het geschil in conventie
3.1. De vordering van Donorkind Amsterdam strekt ertoe bij vonnis in kort geding, zo mogelijk uitvoerbaar bij voorraad:
1. Donorkind Groningen en [A] te veroordelen onder verbeurte van een dwangsom indien Donorkind Groningen en [A] in gebreke blijven om:
a. haar naam, statutaire naam, domeinnaam en iedere naam waarmee
Donorkind Groningen zich digitaal of anderszins naar buiten presenteert aan te passen
zodanig dat daarin de namen Donorkind en/of Donorkinderen en/of afgeleiden daarvan niet meer voorkomen;
b. over te dragen aan Donorkind Amsterdam de (fysieke) website met de daarbij behorende lay-out en alle onderliggende programmatuur, alsmede de domeinnamen www.donorkind.nl en/of www.donorkinderen.nl en/of afgeleiden daarvan met bevel om het gebruik van deze domeinnamen of afgeleiden daarvan en het gebruik van de Hyves-pagina met URL Donorkind.Hyves.nl of afgeleiden daarvan en/of het gebruik van e-mailadressen met deze namen en/of afgeleiden daarvan te staken en gestaakt te houden;
c. aan eiseres over te dragen de volledige databank bevattende alle tot heden
bijgewerkte gegevens en actuele bestanden van KID-kinderen en KID
donoren en andere daarmee samenhangende bestanden met de uitdrukkelijke
toezegging dat na deugdelijke overdracht van deze databank Donorkind Amsterdam zal
beschikken over het enige en unieke exemplaar van deze databank en dat met name Donorkind Groningen niet meer over een dergelijke databank zal beschikken
en met bevel aan Donorkind Groningen en [A] om de gegevens uit deze databank niet meer te gebruiken;
d. aan Donorkind Amsterdam een lijst te verstrekken bevattende de volledige (digitale)
gegevens van alle derden die door Donorkind Groningen sedert haar oprichting zijn aangeschreven met bevel aan Donorkind Groningen en [A] om aan al deze derden digitaal danwel fysiek een brief te sturen, waarvan de tekst door de voorzieningenrechter, althans in onderling overleg zal moeten worden bepaald en welke brief kort gezegd openheid van zaken tal moeten geven omtrent de situatie rond de beide stichtingen, de rechten op domeinnamen, statutaire en handelsnamen en bestanden;
e. aan Donorkind Amsterdam terug te geven het volledige e-mailbestand betreffende
correspondentie extern aan en van derden en intern aan en van bestuursleden
en medewerkers van Donorkind Amsterdam;
2. Donorkind Groningen en [A] te verbieden om na betekening van het kort geding vonnis en onder verbeurte van een dwangsom voor iedere overtreding:
a. communicatie in welke vorm dan ook te hebben met personen die
geregistreerd staan in de databank van Donorkind Amsterdam;
b. iedere vorm van communicatie te hebben met derden uit naam van Stichting
Donorkind of een daarop gelijkende en bij het publiek verwarringwekkende
naam en/of in de huisstijl en/of middels gebruikmaking van het logo van
Donorkind Amsterdam;
3. Donorkind Groningen en [A] te veroordelen in de kosten van deze procedure.
3.2. Donorkind Groningen en [A] voeren verweer.
4. Het geschil in reconventie
4.1. De vordering van Donorkind Groningen en [A] strekt ertoe, onder verbeurte van een dwangsom indien Donorkind Amsterdam in gebreke blijven deze veroordeling in reconventie na te komen:
- alle gegevens van KID-donoren en KID-kinderen die zij in haar bezit heeft, toebehorende aan [A], over te dragen aan Donorkind Groningen en [A] en met het bevel aan Donorkind Amsterdam om de gegevens uit de databank niet meer te gebruiken;
- Donorkind Amsterdam te verbieden communicatie in welke vorm dan ook te hebben met personen die geregistreerd staan in de databank toebehorende aan Donorkind Groningen en [A].
4.2. Donorkind Amsterdam voert verweer.
5. De beoordeling in conventie
Spoedeisend belang
5.1. Naar vaste jurisprudentie dient de vraag of een eisende partij in kort geding
voldoende spoedeisend belang heeft bij de gevraagde voorziening, beantwoord te worden
aan de hand van een afweging van de belangen van partijen, beoordeeld naar de toestand ten
tijde van de uitspraak. De omstandigheid dat de eisende partij enige tijd heeft stilgezeten,
kan bij die afweging een rol spelen, doch rechtvaardigt niet zonder meer het oordeel dat de
eisende partij geen spoedeisend belang bij de gevraagde voorziening (meer) heeft.
Eveneens naar vaste jurisprudentie ligt het alleszins voor de hand dat de eisende partij een spoedeisend belang bij haar vordering heeft, indien een voorziening wordt gevraagd die ertoe strekt een einde te maken aan een stelselmatige inbreuk op de aan de eisende partij toekomende subjectieve rechten als gevolg waarvan deze doorlopende schade ondervindt.
5.2. De voorzieningenrechter is van oordeel dat in het onderhavige geval sprake is van
een stelselmatige inbreuk op een subjectief recht van Donorkind Amsterdam, waardoor Donorkind Amsterdam doorlopende schade ondervindt.
5.3. Gelet daarop is de voorzieningenrechter van oordeel dat de Donorkind Amsterdam een spoedeisend belang heeft bij haar vordering.
Inhoudelijk
5.4. Bij de onderhavige beoordeling geldt het volgende als uitgangspunt.
5.5. De voorzieningenrechter overweegt dat niet in geschil is dat [A]
als vrijwilliger vanaf de oprichting bij Donorkind Amsterdam werkzaamheden heeft verricht en dat [A] in die hoedanigheid de website van Donorkind Amsterdam heeft geproduceerd en de databestanden betreffende de KID-donoren en KID-kinderen heeft verzameld.
Ook indien de stelling van [A] als juist kan worden aanvaard dat [A] alle
werkzaamheden dan wel een groot deel daarvan heeft verricht, staat vast dat hij desbetreffende werkzaamheden als vrijwilliger ten behoeve van Donorkind Amsterdam heeft verricht. De in het kader van die werkzaamheden tot stand gekomen werken, zoals de website en de databestanden, zijn daarmee naar het voorlopige oordeel van de voorzieningenrechter eigendom van de Donorkind Amsterdam.
Gesteld noch gebleken is dat daaromtrent andersluidende afspraken zijn gemaakt, zodat [A] daarop geen eigendomsrechten kan doen gelden op grond waarvan [A] gerechtigd was de website, databestanden en andere gegevens van Donorkind Amsterdam zonder haar toestemming mee te nemen en aldus aan haar beschikking te onttrekken.
De omstandigheid dat [A] de oprichter danwel één van de oprichters van Donorkind Amsterdam is – wat daarvan overigens ook zij – doet niet af aan het vorenstaande oordeel.
De website
5.6. Terzake van de website heeft [A] zich beroepen op de aan hem als maker toekomende auteursrechtelijke bescherming.
5.7. Echter, ingevolge artikel 8 Auteurswet Pro wordt een stichting die een
werk als van haar afkomstig openbaar maakt, zonder daarbij enig natuurlijk persoon als
maker er van te vermelden, als de maker van dat werk wordt aangemerkt. Uit de overgelegde stukken blijkt dat op de website van Donorkind Amsterdam vermeld is dat het auteursrecht van de inhoud van die website bij Donorkind Amsterdam berust.
Nu daarin verder geen natuurlijk persoon, bijvoorbeeld [A], is vermeld als maker, is Donorkind Amsterdam aan te merken als de maker van hetgeen op de website is vermeld, zodat de auteursrechtelijke bescherming ter zake toekomt aan Donorkind Amsterdam en niet aan [A].
De databestanden
5.8. Het vorenbedoelde uitgangspunt dat [A] de door hem verrichte werkzaamheden met betrekking tot het verzamelen van de gegevens van KID-donoren en KID-kinderen zijn verricht ten behoeve van Donorkind Amsterdam, brengt ook in geval van deze databestanden met zich dat Donorkind Amsterdam de eigendom en zeggenschap daarvan heeft.
5.9. Ten aanzien van de hierbedoelde databestanden heeft [A] gesteld dat hij heeft zorggedragen voor de verzameling daarvan en de kosten daarvan heeft gedragen. Donorkind Amsterdam heeft dat weersproken, stellende dat ook andere medewerkers van Donorkind Amsterdam tijd, moeite en energie hebben gestoken in de databank en dat [A] bepaalde door hem gemaakte kosten vergoed heeft gekregen.
Wat er van dit laatste ook zij, ook indien moet worden aangenomen dat [A] alle werkzaamheden ter zake heeft verricht en kosten daarvan heeft gedragen, neemt dat niet weg dat hij één en ander op dat moment heeft gedaan ten behoeve van Donorkind Amsterdam en dat hij op die grond geen rechten kan doen gelden op de aan Donorkind Amsterdam toebehorende databestanden.
5.10. In dit kader is verder van belang dat in artikel 1, lid 1, onder a en b van de Databankenwet het volgende is bepaald:
‘Voor de toepassing van het bij of krachtens deze wet bepaalde wordt verstaan onder:
a. databank: een verzameling van werken, gegevens of andere zelfstandige elementen die systematisch of methodisch geordend en afzonderlijk met elektronische middelen of anderszins toegankelijk zijn en waarvan de verkrijging, de controle of de presentatie van de inhoud in kwalitatief of kwantitatief opzicht getuigt van een substantiële investering;
b. producent van een databank: degene die het risico draagt van de voor de databank te maken investering;’.
De bewoording en de wetsgeschiedenis van deze artikelonderdelen wijst er naar voorlopig oordeel op dat onder “investering” niet slechts een financiële investering moet worden verstaan, doch ook een investering in tijd, moeite en energie.
Verder is naar voorlopig oordeel in dit verband duidelijk dat Donorkind Amsterdam moet worden beschouwd als degene die het risico draagt van de voor de databank te maken investering en derhalve als producent in de zin van de Databankenwet moet worden aangemerkt.
5.11. Voorshands is verder voldoende aannemelijk geworden dat de databestanden zijn verzameld onder verantwoordelijkheid van Donorkind Amsterdam en dat deze als rechtspersoon daarvan het investeringrisico en aansprakelijkheidsrisico draagt.
Ook uit hoofde van het databankenrecht kan [A] dan ook geen rechten doen gelden op
de ten behoeve van de Donorkind Amsterdam geproduceerde databestanden.
In dit verband is onvoldoende aannemelijk geworden dat [A] naast Donorkind Amsterdam een investeringsrisico en/of een aansprakelijkheidsrisico ten aanzien van de desbetreffende databestanden droeg, zodat dit niet afdoet aan het vorenstaande oordeel.
De (domein)naam
5.12. Naar het oordeel van de voorzieningenrechter is in casu sprake van een zodanig
geringe afwijking tussen de door de door Donorkind Amsterdam en Donorkind Groningen en [A] publiekelijk gebruikte namen, dat bij het relevante publiek verwarring tussen beide ondernemingen te duchten is.
Daarbij acht de voorzieningenrechter van belang dat beide stichtingen grotendeels dezelfde
activiteiten verrichten en zich richten tot hetzelfde publiek.
5.13. Bovendien is de voorzieningenrechter voorshands van oordeel dat door het gebruik
van een vrijwel identieke naam door Donorkind Groningen en [A] niet denkbeeldig is dat de naam van Donorkind Amsterdam verwatert en haar aantrekkingskracht vermindert.
5.14. In de gegeven omstandigheden is de voorzieningenrechter van oordeel dat Donorkind Groningen en [A] door het gebruik van de naam “Donorkind Groningen” onrechtmatig jegens Donorkind Amsterdam handelt, waar vaststaat dat Donorkind Amsterdam haar naam eerder voerde dan Donorkind Groningen en [A].
Dat de registratie bij de SIDN van de desbetreffende domeinnaam op naam van [A]
heeft plaatsgevonden danwel dat [A] de kosten daarvan heeft gedragen, doet daaraan niet af. Nog daargelaten dat Donorkind Amsterdam heeft gesteld dat [A] deze kosten vergoed kreeg.
5.15. Donorkind Groningen en [A] hebben voor het overige gesteld dat Donorkind Amsterdam de bij haar ingeschreven KID-donoren en KID-kinderen heeft aangeschreven met het voorstel zich bij de Stichting Ambulante FIOM in te laten schrijven, dat Donorkind Amsterdam aldus geen databank meer zou beheren. Verder hebben Donorkind en [A] aangevoerd dat zeer waarschijnlijk is dat Donorkind Amsterdam door de rechtbank te Amsterdam ontbonden zal worden wegens herhaalde en ernstige schending van de statuten.
Naar de stelling van Donorkind Groningen en [A] heeft Donorkind Amsterdam daarom geen belang meer bij de onderhavige vorderingen.
De voorzieningenrechter overweegt daaromtrent dat door Donorkind Groningen en [A] niet aannemelijk is gemaakt dat sprake is van een herhaalde en ernstige schending van de statuten door Donorkind Amsterdam. Ter onderbouwing daarvan hebben Donorkind Groningen en [A] immers met name gewezen op het voornemen tot het onderbrengen van bepaalde gegevens bij de Stichting Ambulante FIOM. In dit verband heeft Donorkind Amsterdam aangevoerd dat zij het gelet op de grote hoeveelheid van privacy-gevoelige gegevens niet langer verantwoord vindt dat deze gegevens op een woonadres worden bewaard. Gelet op haar verantwoordelijkheid voor deze gegevens heeft zij contact gelegd met een professionele organisatie voor het onderbrengen van deze gegevens.
Het onderbrengen van gegevens bij de Stichting Ambulante FIOM brengt naar het oordeel van de voorzieningenrechter in casu niet met zich dat Donorkind Amsterdam daarmee de eigendom en zeggenschap over bedoelde gegevens prijsgeeft.
Voor het overige is naar voorlopig oordeel niet aannemelijk gemaakt dat Donorkind Amsterdam niet zorgvuldig zou omgaan met (persoonlijke) gegevens en daarmee met de privacy van KID-donoren en KID-kinderen.
Donorkind Amsterdam heeft naar het oordeel van de voorzieningenrechter derhalve wel degelijk voldoende belang bij de onderhavige vorderingen.
5.16. Gelet op het vorenoverwogene liggen de vorderingen in conventie voor toewijzing gereed, met inachtneming van het volgende.
Ten aanzien van het onder 1 c. gevorderde dat met name Donorkind Groningen niet meer over een dergelijke databank zal beschikken, is de voorzieningenrechter van oordeel dat dit onderdeel van de vordering te vergaand is. De vordering wordt dan ook in zoverre afgewezen. Ten aanzien van het onder 1 d. gevorderde wordt bepaald dat de daarbedoelde brief in onderling overleg moet worden opgesteld.
Ten aanzien van het onder 2 a. gevorderde is de voorzieningenrechter van oordeel dat dit onderdeel van de vordering te vergaand is. Het staat de in de databank van Donorkind Amsterdam geregistreerde personen vanzelfsprekend vrij zich eigener beweging bij Donorkind Groningen en/of [A] te melden. Slechts ingeval het initiatief van de benadering van deze personen bij Donorkind Groningen en/of [A] is gelegen, bestaat aanleiding hen te verbieden dergelijke contacten te leggen.
De gevorderde dwangsommen zullen worden gemaximeerd.
5.17. Donorkind Groningen en [A] zullen als de grotendeels in het ongelijk gestelde
partij in de proceskosten worden veroordeeld met inachtneming van het bepaalde in artikel
1019h Rv. De kosten aan de zijde van Donorkind Amsterdam worden begroot op:
- dagvaarding EUR 91,50
- vast recht 263,00
- salaris advocaat 12.510,51
Totaal EUR 12.865,01
6. De beoordeling in reconventie
6.1. Gelet op het in conventie overwogene bestaat geen grond voor toewijzing van het
in reconventie gevorderde.
6.2. De proceskosten in reconventie worden gecompenseerd.
7. De beslissing
De voorzieningenrechter
in conventie
7.1. veroordeelt Donorkind Groningen en [A] om binnen veertien dagen na betekening van dit vonnis:
a. haar naam, statutaire naam, domeinnaam en iedere naam waarmee
Donorkind Groningen zich digitaal of anderszins naar buiten presenteert aan te passen
zodanig dat daarin de namen Donorkind en/of Donorkinderen en/of afgeleiden daarvan niet meer voorkomen;
b. over te dragen aan Donorkind Amsterdam de (fysieke) website met de daarbij behorende lay-out en alle onderliggende programmatuur, alsmede de domeinnamen www.donorkind.nl en/of www.donorkinderen.nl en/of afgeleiden daarvan met bevel om het gebruik van deze domeinnamen of afgeleiden daarvan en het gebruik van de Hyves-pagina met URL Donorkind.Hyves.nl of afgeleiden daarvan en/of het gebruik van e-mailadressen met deze namen en/of afgeleiden daarvan te staken en gestaakt te houden;
c. aan Donorkind Amsterdam over te dragen de volledige databank bevattende alle tot heden
bijgewerkte gegevens en actuele bestanden van KID-kinderen en KID-donoren en andere daarmee samenhangende bestanden met de uitdrukkelijke toezegging dat na deugdelijke overdracht van deze databank Donorkind Amsterdam zal beschikken over het enige en unieke exemplaar van deze databank en met bevel aan Donorkind Groningen en [A] om de gegevens uit deze databank niet meer te gebruiken;
d. aan Donorkind Amsterdam een lijst te verstrekken bevattende de volledige (digitale)
gegevens van alle derden die door Donorkind Groningen sedert haar oprichting zijn aangeschreven met bevel aan Donorkind Groningen en [A] om aan al deze derden digitaal danwel fysiek een brief te sturen, waarvan de tekst in onderling overleg zal moeten worden opgesteld en welke brief kort gezegd openheid van zaken zal moeten geven omtrent de situatie rond de beide stichtingen, de rechten op domeinnamen, statutaire en andere namen en bestanden;
e. aan Donorkind Amsterdam terug te geven het volledige e-mailbestand betreffende
correspondentie extern aan en van derden en intern aan en van bestuursleden
en medewerkers van Donorkind Amsterdam;
7.2. verbiedt Donorkind Groningen en [A] om – anders dan ter voldoening aan het bepaalde in 7.1. onder d. – na betekening van dit kort geding vonnis:
a. op initiatief van Donorkind Groningen en/of [A] communicatie te hebben met personen die geregistreerd staan in de databank van Donorkind Amsterdam;
b. iedere vorm van communicatie te hebben met derden uit naam van Stichting Donorkind of een daarop gelijkende en bij het publiek verwarringwekkende naam en/of in de huisstijl en/of middels gebruikmaking van het logo van Donorkind Amsterdam;
7.3. veroordeelt Donorkind Groningen en [A] hoofdelijk, des de één betalende de ander zal zijn bevrijd, om aan Donorkind Amsterdam een dwangsom te betalen van EUR 1.000,00 voor iedere dag dat zij niet aan de in 7.1. uitgesproken hoofdveroordeling voldoen en voor iedere overtreding van de in 7.2. uitgesproken hoofdveroordeling, tot een maximum van EUR 20.000,00 is bereikt,
7.4. veroordeelt Donorkind Groningen en [A] hoofdelijk, des de één betalende de ander zal zijn bevrijd, in de proceskosten in conventie, aan de zijde van Donorkind Amsterdam tot op heden begroot op EUR 12.865,01,
7.5. verklaart dit vonnis in conventie tot zover uitvoerbaar bij voorraad,
7.6. wijst het meer of anders gevorderde af,
in reconventie
7.7. wijst de vorderingen af,
7.8. compenseert de kosten van de procedure in reconventie tussen partijen, in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt.
Dit vonnis is gewezen door mr. M. Griffioen en in het openbaar uitgesproken op 28 juni 2010.?