Uitspraak
RECHTBANK DEN HAAG
Zittingsplaats Groningen
Bestuursrecht
zaaknummer: NL25.54881
uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
[naam 1] , eiseres,
geboren op [geboortedatum] en van Ethiopische nationaliteit,
V-nummer: [nummer] ,
(gemachtigde: mr. C.K.E.E. Fischer-Fuhler),
Mede namens haar minderjarige zoon:
[naam 2] ,
geboren op [geboortedatum] 2024,
van Ethiopische nationaliteit,
en
de minister van Asiel en Migratie,
(gemachtigde: mr. A.E. Geçer).
Samenvatting
1.1.
De rechtbank komt tot het oordeel dat de afwijzing van de asielaanvraag wordt vernietigd. De minister heeft het relaas dat sprake is geweest van gender gerelateerd geweld jegens eiseres in de woning van haar schoonzus ten onrechte niet als apart asielmotief onderscheiden. Dit is niet in overeenstemming met de artikelen 60 en 61 van het Verdrag van Istanbul. [2] De minister dient een nieuwe geloofwaardigheidsbeoordeling te verrichten en op basis daarvan opnieuw te beoordelen of aan eiseres een asielvergunning moet worden verleend. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.
Procesverloop
2. Eiseres heeft op 9 januari 2024 een aanvraag om verlening van een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd ingediend. De minister heeft deze aanvraag met het bestreden besluit van 4 november 2025, mede onder verwijzing naar het voornemen van 24 oktober 2025, afgewezen als ongegrond. Daarbij is ook geen verblijfsvergunning regulier of uitstel van vertrek verleend en is aan eiseres een terugkeerbesluit uitgevaardigd met de wettelijke vertrektermijn van vier weken.
2.1.
Eiseres heeft beroep ingesteld tegen het bestreden besluit.
2.2.
De rechtbank heeft het beroep op 6 februari 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiseres, bijgestaan door een tolk, de gemachtigde van eiseres en de gemachtigde van de minister. Het onderzoek is op de zitting gesloten.
Het asielrelaas
3. Eiseres legt aan haar asielaanvraag kort samengevat het volgende ten grondslag. Eiseres is een Tigrese vrouw uit Ethiopië. Ze is geboren op [geboortedatum] in Zala, gelegen in het noorden van de regio Tigray. Eiseres stelt dat de door de minister gehanteerde geboortedatum van [geboortedatum] niet juist is, omdat bij de registratie in Italië was uitgegaan van de Ethiopische jaarkalender. Eiseres verklaart verder dat in november 2020 de oorlog is uitgebroken in Tigray en op dat moment de leeftijd voor dienstplicht door de Hwuhat is verlaagd van 18 naar 14 jaar. Eiseres was op dat moment 16 jaar oud. Eiseres heeft zich toen met haar vader, broer en zus schuil gehouden in de natuur; vanaf hun schuilplaats keerden zij zo nu en dan terug naar huis. In januari 2021 kreeg haar moeder oproepen voor dienstplicht en registratie; eiseres was toen niet thuis. Eiseres verklaart voorts dat zij en haar zus in 2022 door federale militairen in het huis van haar oma zijn verkracht. Haar vader is daarbij gedood toen hij eiseres probeerde te beschermen. Eiseres is daarna in augustus 2022 naar Shireh gevlucht waar zij een jaar heeft verbleven bij de zus van haar verloofde (schoonzus) en de echtgenoot van de schoonzus (de man). De man drong zich telkens aan eiseres op en probeerde haar te verkrachten. De verloofde van eiseres woonde niet bij de schoonzus, omdat hij ergens anders was ondergedoken. Eiseres heeft verklaard dat zij is vertrokken omdat zij vaak door de man werd lastig gevallen, het daar niet fijn had, zij daar niemand anders kende en zij erg met zichzelf in de knoop zat en zelfmoord wilde plegen. Eiseres is vervolgens op 5 september 2023 gevlucht uit Ethiopië. Bij terugkeer vreest eiseres voor geweld in de persoonlijke sfeer alsmede voor geweld in Tigray en voor seksueel geweld in het bijzonder. Eiseres heeft verder verklaard een kind te hebben met haar verloofde, dat haar verloofde in Mek’ele verblijft en dat ze twee keer per maand telefonisch contact met hem heeft. Eiseres verklaart verder geen contact meer te hebben met haar moeder, zus en oma.
Het bestreden besluit
4. Het asielrelaas van eiseres bevat volgens de minister de volgende asielmotieven:
-identiteit, nationaliteit, herkomst;
-verkrachting door de federale militairen.
4.1.
De minister acht alle asielmotieven geloofwaardig.
4.2.
De minister heeft op de zitting desgevraagd bevestigd dat de verklaring van eiseres dat in Italië een onjuiste leeftijdsregistratie heeft plaatsgevonden en dat haar werkelijke geboortedatum [geboortedatum] is, al ten tijde van het bestreden besluit geloofwaardig is gevonden. De minister heeft op de zitting aangegeven dat de leeftijd en geboortedatum van eiseres, waar nodig, in het systeem zal worden aangepast. Eiseres heeft haar beroepsgrond die hierop ziet, op zitting ingetrokken.
4.3.
De geloofwaardig geachte asielmotieven leiden er volgens de minister niet toe dat eiseres als vluchteling moet worden beschouwd als bedoeld in het Vluchtelingenverdrag of dat zij bij terugkeer een reëel risico op ernstige schade te vrezen heeft.
4.3.1.
Volgens de minister kan eiseres geen succesvol beroep doen op het traumatabeleid, omdat er geen causaal verband bestaat tussen de verkrachting door de federale militairen en de reden van haar vertrek. Eiseres is bovendien niet binnen zes maanden na de verkrachting uit Ethiopië vertrokken en heeft na de verkrachting nog een jaar bij de zus van haar verloofde in Ethiopië verbleven. De minister acht van belang dat eiseres na de verkrachting in staat is geweest om zich te verplaatsen naar een andere plek in Ethiopië en niet aannemelijk heeft gemaakt op dat moment niet uit Ethiopië te kunnen vertrekken.
4.3.2.
De minister stelt zich verder op het standpunt dat eiseres niet aannemelijk heeft gemaakt dat zij bij terugkeer naar Ethiopië een reëel risico op ernstige schade loopt. De minister vindt dat uit de verklaring van eiseres dat zij verloofd is en huwelijksplannen heeft, mag worden afgeleid dat er sprake is van bereidheid om elkaar te ondersteunen en beschermen. Volgens de minister heeft eiseres niet aannemelijk gemaakt dat haar verloofde haar niet zal opvangen, zeker nu eiseres nog altijd met hem in contact staat. Dat eiseres is gevlucht op een moment dat eiseres niet wist waar haar verloofde verbleef en toen geen bescherming van hem kreeg, wil volgens de minister niet zeggen dat dit bij terugkeer weer niet mogelijk is, mede omdat er destijds sprake was van een andere algemene situatie in Tigray dan vandaag het geval is. Eiseres heeft niet aannemelijk gemaakt dat zij bij terugkeer niet door haar verloofde kan worden opgevangen.
4.3.3.
Eiseres heeft de vrees om opnieuw slachtoffer te worden van seksueel geweld of ontvoering door de federale militairen evenmin aannemelijk gemaakt. Verder blijkt uit de landeninformatie [3] dat er in Tigray geen sprake meer is van een situatie als bedoeld in artikel 15, aanhef en onder c, van de Kwalificatierichtlijn. Sinds het staakt-het-vuren op 2 november 2022 [4] tussen het Tigray People’s Liberation Front (TPLF) en de Ethiopische federale autoriteiten is sprake van een aanzienlijke vermindering van het geweld in Tigray en is de algemene situatie aanzienlijk verbeterd.
4.3.4.
De minister heeft de asielaanvraag afgewezen als ongegrond.
Beoordeling door de rechtbank
Beroepsgrond over het gender gerelateerd geweld in de woning van haar schoonzus
5. De beroepsgrond van eiseres dat de minister ten onrechte geen dan wel niet voldoende rekening heeft gehouden met het gender gerelateerd geweld jegens eiseres in de woning van haar schoonzus, slaagt. De rechtbank overweegt hierover het volgende.
5.1.
De rechtbank stelt vast dat de minister naast de identiteit, nationaliteit en herkomst van eiseres, alleen de verkrachting door de federale militairen als asielmotief heeft geduid. Uit het rapport van het nader gehoor blijkt echter dat eiseres ook heeft verklaard dat zij is vertrokken omdat zij vaak door de man van de schoonzus werd lastig gevallen, de man haar probeerde te verkrachten en dat zij erg met zichzelf in de knoop zat en zelfmoord wilde plegen. De rechtbank stelt verder vast dat de minister in de motivering over de zwaarwegendheid de periode dat eiseres bij haar schoonzus heeft verbleven en op wat haar daar is overkomen wel heeft betrokken en daarbij lijkt uit te gaan van de geloofwaardigheid van de verklaringen van eiseres.
5.2.
In het voorgaande ziet de rechtbank aanleiding om de beroepsgronden van eiseres aan te vullen en te oordelen dat de minister het gender gerelateerd geweld jegens eiseres in de woning van haar schoonzus ten onrechte niet als apart asielmotief heeft geduid. De rechtbank acht deze handelwijze van de minister niet in overeenstemming met het Verdrag van Istanbul. [5] Op grond van de artikelen 60 en 61 van het Verdrag dienen immers maatregelen genomen te worden die nodig zijn om te waarborgen dat: (gender)gerelateerd geweld kan worden erkend als een vorm van vervolging in de zin van het Vluchtelingenverdrag en als een vorm van ernstig gevaar die aanleiding geeft voor aanvullende/extra bescherming; het beginsel van non-refoulement wordt geëerbiedigd in overeenstemming met bestaande verplichtingen uit hoofde van het internationale recht.
5.3.
De rechtbank zal het beroep dan ook gegrond verklaren en het bestreden besluit vernietigen. De minister zal het gender gerelateerd geweld in de woning van haar schoonzus als apart asielmotief moeten onderscheiden, dit asielmotief moeten beoordelen alsmede een nieuwe integrale geloofwaardigheidsbeoordeling moeten verrichten. De minister dient daarbij eveneens een oordeel te geven over de stelling van eiseres op zitting dat zij geen contact meer heeft met haar verloofde.
6. Gelet op het voorgaande vindt de rechtbank het standpunt van de minister dat er geen causaal verband bestaat tussen de verkrachting en het vertrek van eiseres uit Ethiopië, omdat zij niet binnen zes maanden na de verkrachting het land heeft verlaten en bovendien verklaarde dat zij een jaar na de verkrachting bij haar schoonzus heeft verbleven, te kort door de bocht. De minister heeft bij dit standpunt immers niet het gender gerelateerd geweld dat eiseres in de woning van haar schoonzus ten deel is gevallen, de kwetsbare positie van een jonge vrouw als eiseres, de omstandigheid dat zij na de verkrachting nergens anders naar toe kon dan naar haar schoonzus en daar niemand kende, betrokken. Bovendien lijkt de verklaring van eiseres in het nader gehoor dat zij psychisch in de knoop zat en zelfmoord wilde plegen verband te houden met zowel de verkrachting door de federale militairen als met de pogingen daartoe van de man van de schoonzus.
6.1.
Gelet op het voorgaande dient de minister bij het nieuw te nemen besluit ook een nieuwe beoordeling te maken over de gestelde vrees van eiseres als ook over het traumatabeleid.
7. Omdat de minister eerst een nieuwe geloofwaardigheidsbeoordeling dient te verrichten, zal de rechtbank in deze uitspraak niet verder ingaan op de beroepsgronden van eiseres over de veiligheidssituatie in Tigray/Shireh, over de gestelde artikel 15c situatie en het risico op seksueel geweld tegen vrouwen in het algmeen. De minister zal hier in het nieuw te nemen besluit eerst een hernieuwd standpunt over moeten innemen.
Conclusie en gevolgen
8. Het beroep is gegrond. Het bestreden besluit wordt vernietigd.
8.1.
De minister dient binnen zes weken een nieuw besluit op de asielaanvraag van eiseres te nemen met inachtneming van wat in deze uitspraak is overwogen.
8.2.
De rechtbank ziet aanleiding voor een proceskostenvergoeding aan eiseres. De minister moet deze vergoeding betalen. Deze vergoeding bedraagt € 1.868,-, omdat eiseres een beroepschrift heeft ingediend en aan de zitting heeft deelgenomen.
Beslissing
De rechtbank:
- verklaart het beroep gegrond;
- vernietigt het bestreden besluit;
- draagt de minister op om binnen zes weken na publicatie een nieuw besluit op de asielaanvraag te nemen;
- veroordeelt de minister tot een betaling van € 1.868,- aam proceskosten van eiseres.
Deze uitspraak is gedaan door mr. N.M. van Waterschoot, rechter, in aanwezigheid van mr. F. Aissa, griffier en openbaar gemaakt door middel van gepseudonimiseerde publicatie oop rechtspraak.nl.
Deze uitspraak is bekendgemaakt op:
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen 1 week na de dag waarop deze uitspraak bekend is gemaakt. Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.