Uitspraak
vonnis
RECHTBANK AMSTERDAM
Afdeling privaatrecht, voorzieningenrechter civiel
zaaknummer / rolnummer: C/13/575841 / KG ZA 14-1432 CB/SvE
Vonnis in kort geding van 19 december 2014
in de zaak van
1. de stichting
STICHTING KEURMERK VEILIG DATEN,
gevestigd te Den Haag,
2. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
PEPPER B.V.,
gevestigd te Amsterdam,
3. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
MATCHMEDIA B.V.,
gevestigd te Rotterdam,
4. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
RELATIEPLANET B.V.,
gevestigd te Groningen,
5. de vereniging
VERENIGING CONSUMENTENBOND,
gevestigd te Den Haag,
eiseressen bij dagvaarding van 27 november 2014 en herstelexploot van 3 december 2014,
advocaat mr. B. Krijnen te Den Haag,
tegen
1. de vennootschap onder firma
CUPIDOS, tevens handelend onder de naam Cupidos devils,
gevestigd te Emmer-Compascuum, gemeente Emmen,
verschenen bij één van haar vennoten [gedaagde sub 2],
2.
[gedaagde sub 2],
[gedaagde sub 2],
wonende te [woonplaats],
in persoon verschenen,
3.
[gedaagde sub 3],
[gedaagde sub 3],
wonende te [woonplaats],
niet verschenen,
gedaagden.
Eiseressen zullen hierna afzonderlijk SKVD, Pepper, MatchMedia, Relatieplanet en de Consumentenbond worden genoemd en gezamenlijk (in vrouwelijk enkelvoud) worden aangeduid als SKVD c.s. Gedaagden zullen hierna afzonderlijk Cupidos, [gedaagde sub 2] en [gedaagde sub 3] worden genoemd en gezamenlijk (in vrouwelijk enkelvoud) worden aangeduid als Cupidos c.s.
1.De procedure
Ter terechtzitting van 5 december 2014 heeft SKVD c.s. gesteld en gevorderd overeenkomstig de in fotokopie aan dit vonnis gehechte dagvaarding en herstelexploot. Cupidos c.s. heeft verweer gevoerd met conclusie tot weigering van de gevraagde voorzieningen. SKVD c.s. heeft producties en een pleitnota in het geding gebracht. Na verder debat hebben partijen verzocht vonnis te wijzen. Ter terechtzitting waren, voor zover van belang, aanwezig:
aan de zijde van SKVD c.s.: [persoon 1] (voorzitter van SKDV), [persoon 2] (penningmeester van SKDV en manager van Pepper), [persoon 3] (directeur van Matchmedia), [persoon 4] (marketing manager van Relatieplanet) en [persoon 5] (jurist bij de Consumentenbond);
aan de zijde van Cupidos c.s.: [gedaagde sub 2].
2.De feiten
2.1.
SKVD heeft volgens haar statuten als doel om het vertrouwen van consumenten in datingsites te bevorderen en de kwaliteit van dienstverlening van datingsites te vergroten.
2.2.
Bij SKVD zijn tot op heden zeven (grotere) datingsites aangesloten, te weten: Lexa.nl, Relatieplanet.nl, Pepper.nl, Parship.nl, Match4me.nl, 50plusMatch.nl en E-darling.nl (hierna ook: de deelnemers). De website Pepper.nl wordt geëxploiteerd door Pepper. De websites Match4me en 50plusMatch worden geëxploiteerd door MatchMedia. De website Relatieplanet.nl wordt geëxploiteerd door Relatieplanet.
2.3.
SKVD werkt samen met de Consumentenbond. Artikel 3 van Pro de Statuten van de Consumentenbond luidt, voor zover van belang, als volgt:
“De bond stelt zich ten doel (…) de belangen van de consumenten in het algemeen en van de leden van de bond in het bijzonder in Nederland (…) te behartigen.
Teneinde de belangen van consumenten te beschermen, kan de bond zelf (…) onder meer overgaan tot het instellen van een (rechts)vordering(en) als bedoeld in artikel 3:305a lid 1 Burgerlijk Wetboek (…)”
2.4.
De deelnemers van SKVD hanteren in overleg met de Consumentenbond tot stand gekomen algemene voorwaarden. De ‘Algemene Voorwaarden Datingsites 2014’ (hierna: de algemene voorwaarden) luiden, voor zover hier van belang, als volgt:
“
ARTIKEL 3 – GEDRAG VAN CONSUMENTEN
ARTIKEL 3 – GEDRAG VAN CONSUMENTEN
1. Het is de Consument niet toegestaan om onfatsoenlijk, onrechtmatig of in strijd met de wet te handelen of anderen hiertoe aan te zetten of aan te moedigen. Het is hem bijvoorbeeld verboden om:
(…)
- teksten of beeld- en/of geluidsmateriaal te plaatsen dat inbreuk maakt op de (intellectuele eigendoms)rechten van derden.
(…)
2. Het is de Consument bovendien niet toegestaan om:
- onwaarheden in het profiel te vermelden;
(…)
- meerdere profielen per persoon in te vullen;
- commerciële informatie te verspreiden;
- schade of hinder aan andere Deelnemers of de Datingsite toe te brengen;
(…)
ARTIKEL 4 – KLACHTEN OVER DEELNEMERS; MISLEIDING
1. Als een Datingsite een klacht ontvangt over een Deelnemer, onderzoekt hij deze klacht en neemt hij zonodig gepaste maatregelen. De Datingsite spant zich in om profielen van Consumenten die onwaarheden bevatten, misleidend zijn of waarvan anderszins duidelijk is dat ze schade of hinder kunnen toebrengen aan andere Deelnemers te verwijderen, aan te passen of te blokkeren.
(…)”
2.5.
[gedaagde sub 2] en [gedaagde sub 3] zijn de vennoten van Cupidos. Cupidos exploiteert datingsites, onder andere onder de naam Cupidos.nl, Devils.nl en (sinds kort) DateBird.nl.
2.6.
Cupidos, althans (één van) haar vennoten, heeft op Lexa.nl, Pepper.nl, 50PlusMatch.nl en Relatieplanet.nl profielen aangemaakt van verschillende vrouwen. Vanuit deze profielen zijn een groot aantal klanten van de betreffende websites benaderd met de mededeling dat zij interesse hebben in (een date met) deze klanten, maar dat ze de desbetreffende datingsite zullen verlaten. Zij vragen de klanten daarom met hen mee te gaan naar Cupidos.nl. Zo is bijvoorbeeld op Lexa.nl een profiel geplaatst van Vera, een vrouw van 28 jaar. Het profiel van Vera is aangemaakt met het e-mailadres van [gedaagde sub 2] en betaald vanaf het bankrekeningnummer van [gedaagde sub 2]. Vanuit dit profiel is 180 keer het volgende bericht aan klanten van Lexa.nl gestuurd:
“Heej! Zal je me willen opzoeken op Cupidos.nl Ga mijn profiel hier namelijk verwijderen, heb het niet echt naar mijn zin. Maar wil jou wel graag leren kennen hihi! Mijn GB is daar fristi. Ben daar nog wel even online , hoop op een leuk berichtje van je daar !! Xx”
SKVD c.s. heeft als producties 5, 7, 10 en 11 een aantal met het profiel van Vera vergelijkbare profielen in het geding gebracht die zijn aangemaakt op voornoemde datingsites.
2.7.
Pepper heeft Cupidos c.s. bij brief van 24 april 2014 medegedeeld dat zij heeft geconstateerd dat Cupidos c.s. op onrechtmatige wijze gebruik heeft gemaakt van de website van Pepper en dat als gevolg hiervan haar lidmaatschap met onmiddellijke ingang is beëindigd en de toegang tot de website van Pepper is geblokkeerd. Tevens heeft Pepper Cupidos c.s. aansprakelijk gesteld voor de door haar geleden en nog te lijden schade en haar gesommeerd per ommegaande de onrechtmatige gedragingen te staken en gestaakt te houden. Op 16 mei 2014 heeft Pepper tevens aangifte gedaan jegens Cupidos c.s. terzake oplichting. In het proces-verbaal van aangifte staat onder meer:
“Op 14 april 2014 kregen wij meerdere meldingen van leden dat er een nepprofiel was. De persoon achter dit nepprofiel vroeg onze leden om naar een andere datingsite te gaan, genaamd Cupidos.nl. Wij hebben een onderzoek ingesteld naar het nepprofiel hieruit kwam naar voren dat er binnen een uur 2000 berichten waren verstuurd naar andere leden. (…) Zo werden er vanaf verschillende valse profielen boodschappen verstuurd naar leden van Pepper. Met als doel om naar Cupidos.nl te gaan. (…) Op 17 april 2014 kregen wij weer een nepprofiel waarvan het lidmaatschap ook betaald was. (…) Vanaf 21 april 2014 zijn er wederom meerdere pogingen gedaan om met een nepprofiel lid te worden. Deze nepprofielen zijn geweigerd op naam, rekeningnummer en emailadres. Dit komt omdat wij erachter waren gekomen dat alle nepprofielen gelinkt waren aan de naam [gedaagde sub 3] of heer [gedaagde sub 2] (…)
20 april 2014 kregen wij een klacht van een lid (…) dat hij via onze site gelokt is naar de site Cupido. Hiervoor een betaling (37,50 euro) aan Cupidos.nl heeft gedaan. [Hij] verteld ons ook dat de vrouwen bij Cupido niet echt zijn. (…)
10 mei 2014 werd er weer een nepprofiel aangemaakt en betaald, dit profiel kwam bij ons na 50 verzonden berichten in een “twijfelbox” terecht. Dit hebben wij ingebouwd als een soort veiligheid. (…) Dit nepprofiel heeft die dag 300 berichten verstuurd naar onze leden met de tekst: kom naar Cupido. Ook heeft [persoon 6] zich gemeld bij Pepper die verteld dat haar gegevens zijn gebruikt, terwijl zij geen lid is van Pepper. Iemand zou haar foto?s en gegevens hebben gekopieerd van Facebook. [persoon 6] was voornemens aangifte te doen. (…)”
2.8.
Bij brief van 28 oktober 2014 heeft SKVD Cupidos c.s. verzocht schriftelijk te verklaren dat zij zich zal onthouden van verder onrechtmatig handelen op straffe van verbeurte van een dwangsom, alsmede een schadevergoeding te betalen van € 10.000,-.
2.9.
Naar aanleiding van voornoemde brief hebben partijen overleg met elkaar gehad. Er is een concept-vaststellingsovereenkomst opgemaakt, die uiteindelijk niet is getekend.
3.Het geschil
3.1.
SKVD c.s. vordert samengevat -:
Jegens SKDV
Cupidos c.s. op straffe van verbeurte van een (hoofdelijke) dwangsom te verbieden profielen aan te maken dan wel door derden aan te laten maken op de websites van de deelnemers van SKDV, alsmede haar te verbieden klanten van de deelnemers van SKDV berichten te sturen dan wel door derden te laten versturen over andere datingsites,
Jegens de Consumentenbond
Cupidos c.s. op straffe van verbeurte van een (hoofdelijke) dwangsom te verbieden profielen aan te maken dan wel door derden aan te laten maken op enige datingsite, haar te verbieden klanten van enige datingsite berichten te sturen dan wel door derden te laten versturen over andere datingsites , alsmede haar te verbieden op de datingsites van Cupidos (waaronder in ieder geval Cupidos.nl, Datebird.nl en Devils.nl) nepprofielen aan te maken met valse persoonsgegevens en/of foto’s van derden,
Jegens Pepper, MatchMedia en Relatieplanet
Cupidos c.s. op straffe van verbeurte van een (hoofdelijke) dwangsom te verbieden profielen aan te maken dan wel door derden aan te laten maken op de websites van respectievelijk Pepper, MatchMedia en Relatieplanet, alsmede haar te verbieden aan klanten van respectievelijk Pepper, MatchMedia en Relatieplanet berichten te sturen dan wel door derden te laten versturen over andere datingsites ,
Jegens SKVD c.s.
Cupidos c.s. hoofdelijk te veroordelen in de proceskosten, nakosten daaronder begrepen.
3.2.
SKVD c.s. heeft aan haar vorderingen, samengevat, ten grondslag gelegd dat Cupidos c.s. onrechtmatig jegens consumenten heeft gehandeld door consumenten door middel van misleidende informatie en nepprofielen te lokken naar de website(s) van Cupidos c.s. Ook is sprake van oneerlijke handelspraktijken, meer specifiek van misleiding. Consumenten menen immers dat zij door een bestaand persoon worden uitgenodigd om naar Cupidos.nl te gaan, terwijl deze persoon in werkelijkheid niet blijkt te bestaan. Consumenten kunnen hierdoor een besluit hebben genomen dat zij anders niet hadden genomen. Ook jegens (de deelnemers van) SKVD handelt Cupidos c.s. onrechtmatig. Het is niet betamelijk om onwaarheden in een profiel te zetten. Ook is het onrechtmatig om door middel van een profiel met onwaarheden klanten weg te lokken van een website. De deelnemers van SKVD als zodanig en de datingsitebranche in het algemeen lijden hierdoor schade. Tevens is sprake van een toerekenbare tekortkoming jegens Pepper, MatchMedia en Relatieplanet (artikel 3 van Pro de algemene voorwaarden). Nakoming hiervan is blijvend onmogelijk. Ook die die reden is Cupidos c.s. gehouden te stoppen met haar praktijken, aldus SKVD c.s.
3.3.
Cupidos c.s. voert verweer waarop hierna, voor zover van belang, nader zal worden ingegaan.
4.De beoordeling
4.1.
De kern van dit kort geding is de vraag of Cupidos c.s. door op datingsites, waaronder Lexa.nl, Pepper.nl, 50plusMatch.nl en Relatieplanet.nl, profielen te (laten) plaatsen waarmee klanten van de betreffende datingsites wordt gevraagd naar de datingsite(s) van Cupidos c.s. te gaan, onrechtmatig heeft gehandeld jegens SKVD c.s.
4.2.
Cupidos, althans [gedaagde sub 2], heeft ter zitting niet betwist dat Cupidos in het verleden (naar eigen zeggen) een drietal nepprofielen op datingsites (waaronder op Lexa.nl en Pepper.nl) heeft aangemaakt om ‘reclame’ te maken voor haar eigen datingsite(s). Dit zijn volgens Cupidos en [gedaagde sub 2] de profielen die zijn betaald met het rekeningnummer van [gedaagde sub 2]. Zij doet dit nu niet meer en kan ook toezeggen dat zij dit in de toekomst niet meer zal doen. Cupidos en [gedaagde sub 2] hebben voorts erkend dat op Cupidos.nl nepprofielen staan die Cupidos van een Amerikaans bedrijf heeft gekocht.
4.3.
Naar het oordeel van de voorzieningenrechter hebben Cupidos en [gedaagde sub 2] reeds gelet op het voorgaande onrechtmatig jegens consumenten in het algemeen en meer in het bijzonder jegens de deelnemers van SKVD, waaronder Pepper, MatchMedia en Relatieplanet, gehandeld en is tevens sprake van misleiding als bedoeld in artikel 6:193c lid 1 onder a BW. Dat op een datingsite nepprofielen worden geplaatst is niet te voorkomen, maar dat een datingsite zelf nepprofielen plaatst op zowel haar eigen site als op concurrerende datingsites acht de voorzieningenrechter in strijd met hetgeen in het maatschappelijk verkeer betaamt en derhalve onrechtmatig. Anders dan Cupidos en [gedaagde sub 2] ter zitting hebben aangevoerd heeft SKVD c.s. bovendien voldoende aannemelijk gemaakt dat ook de overige door haar genoemde profielen van waaruit ‘reclame’ is gemaakt voor de website Cupidos.nl afkomstig zijn van de zijde van Cupidos c.s. Een aantal van die profielen is immers betaald vanaf het rekeningnummer van [gedaagde sub 2] dan wel [gedaagde sub 3] en een aantal van die profielen is aangemaakt vanaf het IP-adres van waaruit ook de door [gedaagde sub 2] erkende profielen zijn aangemaakt. Bovendien is de inhoud van de vanaf die profielen verstuurde berichten over Cupidos.nl van dezelfde strekking als bijvoorbeeld het bericht dat is verstuurd vanuit het profiel van Vera (zie 2.6). Dat de profielen zijn aangemaakt door tevreden klanten van Cupidos.nl, zoals Cupidos en [gedaagde sub 2] ter zitting hebben aangevoerd, acht de voorzieningenrechter niet aannemelijk. De voorzieningenrechter acht een verbod tot het (laten) aanmaken van profielen op websites van deelnemers van SKVD, althans op enige datingsite, alsmede een verbod tot het sturen van berichten teneinde klanten van de betreffende datingsites te lokken naar een datingsite van Cupidos dan ook aangewezen. Nu Cupidos en [gedaagde sub 2] ter zitting hebben erkend dat Cupidos (in ieder geval) op Cupidos.nl nepprofielen heeft geplaatst, zal eveneens een verbod worden uitgesproken tot het plaatsen van nepprofielen op de datingsites van Cupidos zelf. Alle vorderingen van SKVD c.s. zullen derhalve worden toegewezen.
4.4.
De gevorderde dwangsommen zullen worden gematigd en gemaximeerd als na te melden. Cupidos c.s. is aan SKVD dwangsommen verschuldigd als zij nepprofielen of berichten plaatst/verstuurd op de sites van deelnemers van SKVD. Cupidos c.s. is dwangsommen verschuldigd aan de Consumentenbond als zij op enige in Nederland voorkomende datingsite nepprofielen of berichten plaatst/verstuurd. Cupidos c.s. is aan Pepper of MatchMedia of Relatieplanet dwangsommen verschuldigd als zij nepprofielen of berichten plaatst/verstuurd op de aan hen toebehorende datingsites. Het hierna onder 5.8 in het dictum bepaalde moet aldus worden uitgelegd.
4.5.
Bij de dagvaarding zijn de bij de wet voorgeschreven termijnen en for-maliteiten in acht genomen, zodat tegen de niet verschenen gedaagde verstek zal worden verleend. De vorderingen tegen de niet verschenen gedaagde komen niet onrechtmatig of ongegrond voor en zal in dezelfde zin worden toegewezen als die tegen Cupidos en [gedaagde sub 2].
4.6.
Cupidos c.s. zal als de in het ongelijk gestelde partij (hoofdelijk) in de proceskosten worden veroordeeld.
4.7.
De gevorderde veroordeling in de nakosten is in het kader van deze procedure slechts toewijsbaar voor zover deze kosten op dit moment reeds kunnen worden begroot. De nakosten zullen dan ook op de navolgende wijze worden toegewezen.
5.De beslissing
De voorzieningenrechter
5.1.
verbiedt Cupidos c.s. nepprofielen aan te maken dan wel in haar opdracht door derden aan te laten maken op de websites van de deelnemers van SKVD,
5.2.
verbiedt Cupidos c.s. klanten van deelnemers van SKVD weg te lokken van de datingsite van deze klanten door hun berichten te sturen dan wel in haar opdracht door derden te laten versturen, teneinde die klanten over te halen om lid te worden van de datingsites van Cupidos c.s.
5.3.
verbiedt Cupidos c.s. nepprofielen aan te maken dan wel in haar opdracht door derden aan te laten maken op enige niet aan haar toebehorende datingsite,
5.4.
verbiedt Cupidos c.s. klanten van een datingsite weg te lokken van die datingsite door hun berichten te sturen dan wel in haar opdracht door derden te laten versturen, teneinde die klanten over te halen om lid te worden van de datingsites van Cupidos c.s.
5.5.
verbiedt Cupidos c.s. op de door hen geëxploiteerde datingsites (waaronder in ieder geval Cupidos.nl, Datebird.nl en Devils.nl) nepprofielen aan te maken dan wel in haar opdracht door derden aan te laten maken met valse persoonsgegevens en/of foto’s van derden,
5.6.
verbiedt Cupidos c.s. nepprofielen aan te maken dan wel in haar opdracht door derden aan te laten maken op de websites van Pepper, MatchMedia en Relatieplanet,
5.7.
verbiedt Cupidos c.s. klanten van Pepper, MatchMedia en Relatieplanet weg te lokken van de datingsite van Pepper, MatchMedia en Relatieplanet door hun berichten te sturen dan wel in haar opdracht door derden te laten versturen, teneinde die klanten over te halen om lid te worden van de datingsites van Cupidos c.s.
5.8.
veroordeelt Cupidos c.s. hoofdelijk aan respectievelijk SKVD en/of de Consumentenbond en/of Pepper dan wel MatchMedia dan wel Relatieplanet een dwangsom te betalen van elk € 5.000,- voor iedere keer dat zij de hiervoor genoemde verboden overtreedt, waarbij ieder aangemaakt nepprofiel en ieder verstuurd bericht als afzonderlijke overtreding zal gelden, tot een maximum van € 100.000,- is bereikt, een en ander zoals overwogen onder 4.4.,
5.9.
veroordeelt Cupidos c.s. hoofdelijk in de kosten van dit geding, tot heden aan de zijde van SKVD c.s. begroot op:
– € 81,44 € 81,44 aan explootkosten,
– € 81,44 € 608,- aan griffierecht, en
– € 81,44 € 816,- aan salaris advocaat,
5.10.
veroordeelt Cupidos c.s. hoofdelijk in de na dit vonnis ontstane kosten, begroot op € 131,- voor nasalaris te vermeerderen met € 68,- en de kosten van het betekeningsexploot ingeval betekening van dit vonnis plaatsvindt,
5.11.
verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad,
5.12.
wijst het meer of anders gevorderde af.
Dit vonnis is gewezen door mr. C.M. Berkhout, voorzieningenrechter, bijgestaan door mr. S. van Excel, griffier, en in het openbaar uitgesproken op 19 december 2014. [1]