Uitspraak
vonnis
RECHTBANK AMSTERDAM
Sector civiel recht
zaaknummer / rolnummer: 326388 / HA ZA 05-2865
(AV)
Vonnis van 19 april 2006
in de zaak van
[EISER],
wonende te [woonplaats]
eiser,
procureur mr. J. van der Steenhoven,
tegen
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
DE TELEGRAAF TIJDSCHRIFTEN GROEP B.V.,
gevestigd te Amsterdam,
gedaagde,
procureur mr. R.S. le Poole.
Eiser zal hierna [eiser] worden genoemd. Gedaagde zal hierna TTG ofwel Privé genoemd worden.
1. De procedure
1.1. Het verloop van de procedure blijkt uit:
- de dagvaarding, met producties;
- akte van depot van 12 oktober 2005 van de zijde van [eiser];
- de conclusie van antwoord, met producties;
- ambtshalve gewezen tussenvonnis van 7 december 2005 waarbij een comparitie van partijen is gelast;
- proces-verbaal van comparitie van partijen van 1 februari 2006 met de daarin vermelde stukken, waaronder de akte wijziging van eis.
1.2. Ten slotte is vonnis bepaald.
2. De feiten
2.1. [Eiser] is op 28 juni 1975 getrouwd met [Prinses X.] der Nederlanden, welk huwelijk op 25 april 1996 door echtscheiding is geëindigd.
2.2. Zowel [fotograaf] (een freelance fotograaf) als [verslaggever1] zijn in opdracht van het weekblad Privé (dat wordt uitgegeven door TTG) afgereisd naar Frankrijk om [eiser] op te zoeken. Hun verblijf aldaar is door Privé betaald. [eiser] is in de periode van 5 tot en met 9 april 2005 in Frankrijk zonder zijn toestemming gefotografeerd door [fotograaf]. Op 9 april 2005 is [eiser] (buiten diens weten) door [fotograaf] gefotografeerd nadat er was aangebeld bij zijn appartement in Frankrijk.
2.3. In de Privé van 20 april 2005 (week 15) is onder de kop: “Ex van [Prinses X.] kiest voor geheim bestaan op Franse platteland” en: “[eiser] woont nu samen... met een man!” op pagina 32 en 33 een artikel verschenen van de hand van [verslaggever1] met foto’s van [fotograaf] e.a. Bij dat artikel zijn in totaal 6 foto’s afgedrukt, één kennelijk van de plaats alwaar [eiser] in Frankrijk verbleef, een staatsieportret uit 1975 van [eiser] en [Prinses X.], een foto waarop [eiser] is te zien die naast een andere man ([Y.]) over straat loopt waar als onderschrift bij is afgedrukt: “Al tijdens zijn huwelijk leidde hij een dubbelleven!”, een foto van een viertal naamplaatjes en een foto waarop [eiser] te zien is die op zijn balkon staat in zijn ochtendjas naar beneden kijkend waaronder een foto is afgedrukt van [Y.] die een vuilnisbak verplaatst. Bij de foto waarop [eiser] in zijn ochtendjas naar beneden kijkt is de volgende tekst afgedrukt: “[eiser] kijkt aandachtig toe hoe zijn vriend de afvalcontainer hun Franse huis binnen probeert te zetten”.
2.4. Het artikel luidt verder, voor zover relevant:
“Het naambordje op de deur van het appartementencomplex in een Frans plattelandsplaatsje sluit alle twijfel uit: hier woont de ex-echtgenoot van [PRINSES X.]! Na de echtscheiding in 1996 verdween [EISER] naar het buitenland, en leek na een kort verblijf in Londen van de aardbodem verdwenen. PRIVÉ ontdekte de huidige verblijfplaats van de ex-echtgenoot van de Prinses, en ook waarom hij die zo angstvallig geheim probeert te houden...
Privé onthult het geheim dat [EISER], de ex-man van [PRINSES X.], een huwelijk lang verborgen kon houden. Het is de reden waarom hun echtverbintenis wel móest mislukken: [eiser] valt meer op mannen! Geruchten daarover deden al veel langer de ronde, maar dit zijn de foto’s die de 58-jarige [eiser] laten zien met zijn minnaar, een man die hij nog tijdens zijn huwelijk met [Prinses X.] leerde kennen.
PRIESTER [Y.] en [eiser] ontmoetten elkaar tijdens een theologieopleiding in het Belgische Leuven. Aanvankelijk woonde [eiser] daar, al raakte hij door de scheiding en de geboden afkoopsom snel in de vergetelheid. Na wat omzwervingen is hij met zijn vriend neergestreken in een Zuid-Frans stadje waar Privé hem heeft weten op te sporen. Wanneer wij hem daar aanspreken, reageert hij geschrokken, en beleefd weigert hij in vlekkeloos Nederlands commentaar. ‘Het spijt mij, ik kan u echt niets zeggen!’ Zijn dubbelleven met een vriend is de reden dat [eiser] niet meer welkom is in de ORANJE-familie. [Prinses X.] was intens verdrietig en haar regerende zuster zelfs woedend; [eiser]s bedrog maakte hem tot persona non grata in de familie! De Cubaan, die bij de inhuldiging van KONINGIN BEATRIX nog op de eerste rij zat, is 25 jaar later bij de viering van haar zilveren jubileum niet welkom. (...)
Al tijdens het huwelijk met [Prinses X.] was in kleine kring bekend dat [eiser] zich af en toe ophield op plaatsen waar getrouwde mannen zich normaal gesproken niet laten zien. Maar dankzij de discretie van de mensen die daar getuige van waren, werd er door de pers geen aandacht aan geschonken. (...)
Pas onlangs werd duidelijk waarom [eiser] zich naderhand zo veel moeite heeft getroost om in de anonimiteit te verdwijnen; Privé ontdekte dat hij in het Franse stadje samenwoont met een vriend, die zich ‘journalist van een Engelse krant’ noemt. Sinds enige tijd hebben ze een appartement in het centrum; ze trekken er geregeld op uit in hun gerestaureerde Mercedes 190E. Buren weten te melden dat het hen zo goed bevalt in de stad dat ze inmiddels een nieuwe woning hebben gekocht. Het grootste deel van hun vrije tijd besteedt het stel met bezoeken van interieurwinkels voor de inrichting van de nieuwe woning.”
2.5. [Eiser] heeft naar aanleiding van dit artikel van 20 april 2005, TTG in kortgeding gedagvaard. Het kortgeding zou dienen op 11 mei 2005, maar partijen hebben voordien een schikking bereikt. Op grond van die schikking zou Privé het gewraakte artikel rectificeren, waarbij naast afspraken over de tekst van de rectificatie ook afspraken over de tekstgrootte en (achtergrond-)kleur van de rectificatie zijn gemaakt. Voorts is overeengekomen dat Privé een voorschot op de door [eiser] geleden en nog te lijden materiële en immateriële schade zou betalen van € 10.000,=. Dat bedrag is door Privé aan [eiser] voldaan.
2.6. In de Privé van 25 mei 2005 (week 20) staat op de voorpagina onderaan vermeld:
“Rectificatie artikel [eiser]”. Voorts is in voornoemde editie de volgende tekst opgenomen:
“Rectificatie artikel [eiser]
In Privé nr. 15 hebben wij medegedeeld dat [eiser] samen met de heer [Y.] een woning heeft gekocht in een Frans provinciestadje en dat zij regelmatig verblijven in een gehuurd appartement in hetzelfde stadje.
Ten onrechte zijn foto’s gepubliceerd van [eiser] met de heer [Y.] met de mededeling dat deze foto’s de 58-jarige [eiser] zouden laten zien met zijn minnaar, een man die hij nog tijdens zijn huwelijk met [Prinses X.] leerde kennen.
Ten onrechte hebben wij in dit artikel gemeld dat de heer [Y.] een priester zou zijn en dat [eiser] en hij elkaar ontmoet zouden hebben tijdens zijn theologieopleiding in Leuven. Tevens is in hetzelfde artikel ten onrechte medegedeeld dat [eiser] tijdens zijn huwelijk met [Prinses X.] een dubbelleven leidde en dat hij zich tijdens dat in 1996 beëindigde huwelijk af en toe ophield op plaatsen waar getrouwde mannen zich normaal gesproken niet laten zien.
Inmiddels is gebleken dat deze mededelingen niet op enig feitenmateriaal zijn gebaseerd en onnodig kwetsend zijn ten opzichte van [eiser].
Redactie Privé”
2.7. Het televisieprogramma RTL Boulevard heeft op 20 april 2005 en op 9 mei 2005 aandacht besteed aan de beweringen geuit in het gewraakte artikel in de Privé van 20 april 2005. In de uitzending van 9 mei 2005 zegt [verslaggever 2] in een item over [eiser] dat hij contact heeft gehad met de hoofdredacteur van Privé, de heer [verslaggever 3], met betrekking tot het gewraakte artikel in Privé over [eiser]. In de uitzending wordt het artikel uit Privé ook getoond en noemt [verslaggever 2] de naam van de plaats waar [eiser] in Frankrijk een (vakantie)huis heeft gekocht. [verslaggever 2] zegt daarbij dat hij die plaatsnaam van [verslaggever 3] heeft vernomen, maar dat hij deze plaatsnaam inmiddels ook van een reisleidster heeft gehoord.
2.8. Op 11 mei 2005 wordt [verslaggever 3] geïnterviewd in het radioprogramma van Radio 538 “Evers staat op”. Daarin is onder meer gezegd:
“[538-DJ]: En daar is de muziek alweer, het orkest speelt, dames en heren en de sterren luisteren weer mensen, hoe het met ze gaat.... Hier zit [verslaggever3].
[verslaggever 3]: Ja, dat had weinig gescheeld hè, want jullie zeiden al: er dreigde weer een kort gedingetje, maar het is geschikt gisteren met [eiser], dus het is best een geschikte vent, eigenlijk...
[538-DJ]: Heb je hem nog gesproken? Hahaha, geschikte vent.... Was hij erbij of niet?
[verslaggever 3]: En ik heb er schik in! Hè, nee hij was er niet bij. Hij zou er vandaag wel bij zijn maar hij stond net op het vliegveld toen we het met zijn advocaat eens waren dus toen is hij onverrichter zake teruggekeerd.
[538-DJ]: met zijn vriend...
[verslaggever 3]: Dat zei [538-DJ], met zijn vriend, hahahaha
[538-DJ]: Hahahaha...... Maar was hij wel van plan om te komen?
[verslaggever 3]: Ja, hij was van plan om te komen want het ging er dus niet over of hij nou samenwoonde met die vriend, want dat doet hij wel degelijk, maar het ging erom of hij ook tijdens dat huwelijk allerlei dingen gedaan had.....
[538-DJ]: Jajajajaja.....
[verslaggever 3]: die getrouwde mannen niet horen te doen, jongens! Nou..... (luid gelach)”
2.9. Zestien van de door [fotograaf] gemaakte foto’s waarop [eiser] en/of [Y.] staan afgebeeld, zijn op de internetsite www.denieuwsfoto.nl geplaatst. De foto’s zijn voorzien van bovenschriften als: “[eiser] en vriend...” en “[eiser] en [Y.]” en “[eiser] in de kerk”. Inmiddels zijn de foto’s van voornoemde internetsite verwijderd.
2.10. In het Algemeen Dagblad van zaterdag 17 december 2005 is op pagina 9 een interview gepubliceerd met [verslaggever 3] naar aanleiding van het feit dat hij is uitgeroepen tot Hoofdredacteur van 2005, waarin onder meer als citaat van [verslaggever 3] staat:
“De ex-man van [Prinses X.], [eiser], had volgens een column voor zijn trouwen een affaire met een man. Wij schreven: Ook toen hij gehuwd was, hield hij zich op plekken waar je als getrouwde man niet moet komen. Nu dient er een zaak bij de Amsterdamse rechtbank: 150.000 euro, een record. En ook daar lig ik niet wakker van.”
3. De vordering
3.1. Na wijziging van zijn eis vordert [eiser] bij vonnis, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad:
A. Primair TTG te verbieden om zonder toestemming van [eiser] publicaties en/of foto’s over zijn privé-leven, daaronder begrepen publicaties over zijn seksuele geaardheid, zijn gezondheid, zijn woon- en/of verblijfplaats, zijn gedragingen tijdens zijn huwelijk met [Prinses X.], zijn echtscheiding en zijn relatie met zijn kinderen en andere familieleden openbaar te maken zolang [eiser] niet als publiek figuur is te beschouwen, op verbeurte van een direct opeisbare dwangsom van
€ 50.000,= per keer voor elke overtreding van het te geven verbod, althans een zodanige dwangsom als de rechtbank juist zal achten. Subsidiair, TTG te verbieden in de toekomst publicatie van mededelingen soortgelijk aan die in het gewraakte artikel en publicatie van de foto’s, die gepubliceerd zijn in het gewraakte artikel en op internet zijn geplaatst, dan wel van foto’s die soortgelijk zijn aan deze foto’s, te herhalen;
B. TTG te veroordelen om aan [eiser] te betalen een bedrag van
€ 160.000,= (waarvan € 10.000,= reeds door TTG is betaald) wegens immateriële schadevergoeding, althans een zodanig bedrag als de rechtbank juist zal achten, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 20 april 2005 tot aan de voldoening;
C. Primair TTG te veroordelen aan [eiser] te betalen een bedrag aan materiële schadevergoeding vast te stellen op 25% van de winst die Privé behaald heeft met de editie van 20 april 2005 (week 15), waarin het gewraakte artikel is gepubliceerd, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 3 oktober 2005 tot aan de voldoening. Subsidiair vordert [eiser] TTG te veroordelen aan [eiser] te betalen een bedrag van € 10.000,= wegens kosten van buitengerechtelijke rechtsbijstand, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 3 oktober 2005 tot aan de voldoening;
D. TTG te veroordelen in de kosten van het geding, te vermeerderen met de wettelijke rente daarover vanaf 14 dagen na wijzen van het onderhavige vonnis tot aan de voldoening.
3.2. [Eiser] stelt daartoe dat hij niet is te beschouwen als een publiek figuur en dat hij door de handelwijze van TTG aanzienlijke schade heeft geleden wegens ongeoorloofde inbreuk op zijn privacy ten gevolge van het gewraakte artikel, waarin feiten zijn verzonnen en in grievende context over zijn privé-leven is bericht, en het publiceren van de foto’s die bovendien op internet zijn geplaatst. Zelfs in de kerk zijn heimelijk foto’s van hem gemaakt, hetgeen een grove inbreuk betekent op zijn privé-leven. Op 7 april 2005 is [eiser] door [verslaggever1] en [fotograaf] over een lange afstand hinderlijk gevolgd naar Auch (Frankrijk). Op 8 april 2005 is [eiser] wederom hinderlijk gevolgd in Frankrijk. Op 9 april 2005 is [eiser] door [fotograaf] gefotografeerd nadat er was aangebeld bij zijn vakantieverblijf, maar zonder dat enig verbaal contact met [eiser] werd gemaakt. Voornoemde foto is afgedrukt in de gewraakte editie van Privé. Het betreft de foto waarop [eiser] in zijn ochtendjas naar beneden kijkt. TTG is op grond van artikel 6:171 BW Pro aansprakelijk voor het handelen van de fotograaf nu deze in opdracht van Privé de foto’s maakte. De foto’s die bij het artikel zijn geplaatst zijn bovendien gemanipuleerd. De foto waarop [eiser] aandachtig toekijkt vanaf het balkon suggereert, mede door de tekst, dat hij kijkt naar [Y.] die de vuilnisbak binnenzet, hetgeen niet het geval is. De foto’s zijn op verschillende momenten genomen. De hoofdredacteur van Privé, [verslaggever 3], heeft de zaak rond [eiser] nog extra in de publiciteit gebracht door de verslaggever van RTL Boulevard, [verslaggever 2], te attenderen op het feit dat Privé door [eiser] aansprakelijk was gesteld, waarna RTL Boulevard in een aantal uitzendingen uitgebreid aandacht heeft geschonken aan het privé-leven van [eiser] en zijn nieuwe vermeende woonplaats in Frankrijk. Door bij herhaling de plaats waarin [eiser] een vakantiehuis heeft gekocht te noemen in voormeld tv-programma is de aandacht getrokken van vele toeristen die in grote getale hebben getracht een glimp van het huis van [eiser] op te vangen, hetgeen uiterst hinderlijk is voor [eiser] die, zoals Privé in het gewraakte artikel terecht heeft geschreven, ernaar streeft om zoveel mogelijk teruggetrokken te leven. Daarnaast heeft [verslaggever 3] in zijn hoedanigheid van hoofdredacteur van Privé een interview gegeven op Radio 538 waarbij hij, nadat er een schikking was bereikt waarbij Privé het gewraakte artikel van 20 april 2005 zou rectificeren, onjuiste mededelingen over [eiser] bleef herhalen. De uitlatingen van [verslaggever 3] komen op grond van artikel 6:170 BW Pro voor rekening en risico van TTG. Het gewraakte artikel in Privé heeft een sneeuwbaleffect veroorzaakt waarbij vele artikelen over het privé-leven van [eiser] zijn verschenen, waaronder in de NRC, het Algemeen Dagblad, op internet, in Weekend en in Vrij Nederland. Steeds wordt teruggegrepen op het gewraakte artikel over [eiser] in Privé. Ook zijn de in opdracht van Privé door [fotograaf] gemaakte foto’s, voorzien van suggestieve teksten, op internet geplaatst waardoor ze op tientallen sites voor de hele wereld te bezichtigen zijn geweest. Dit terwijl de foto’s een inbreuk vormen op artikel 21 Auteurswet Pro. Aldus heeft Privé een keten van onrechtmatige publicaties veroorzaakt, hetgeen aan Privé kan worden toegerekend. Tenslotte heeft Privé zich niet gehouden aan de afspraken die over de rectificatie zijn gemaakt.
3.3. Met betrekking tot de gevorderde schadevergoeding wijst [eiser] erop dat de handelwijze van TTG de vorm van een ongeoorloofde roddelcampagne heeft aangenomen. Niet alleen is TTG bij haar berichtgeving niet zorgvuldig te werk gegaan, de inhoud van het artikel is immers in strijd met de waarheid, maar Privé heeft er ook alles aan gedaan om het artikel over [eiser] bij een zo breed mogelijk publiek bekend te maken. Bij wege van immateriële schade voor de inbreuk op zijn privacy door de in opdracht van Privé vervaardigde foto’s acht [eiser] een bedrag van € 7.500,= per foto redelijk. Nu er in totaal 16 foto’s zijn gemaakt en uiteindelijk op internet zijn geplaatst, levert dit een totaalbedrag op van € 120.000,=. Daarnaast is [eiser] gedurende meerdere dagen hinderlijk gevolgd en is het artikel aan een groot publiek bekend gemaakt, hetgeen volgens [eiser] een bedrag aan smartengeld van € 40.000,= rechtvaardigt.
3.4. Ten aanzien van de materiële schade vordert [eiser] primair winstafdracht op grond van artikel 6:104 en Pro subsidiair betaling van buitengerechtelijke incassokosten vanwege de door hem getroffen schadebeperkende maatregelen alsmede reis- en verblijfkosten. De bladen Vrij Nederland en Weekend hebben onrechtmatig over hem gepubliceerd, zodat hij hen heeft gesommeerd om te rectificeren. Verder heeft [eiser] een kortgeding aanhangig moeten maken tegen RTL Boulevard tot afgifte van de desbetreffende banden. Tenslotte is [eiser] enkele malen vanuit Engeland en Frankrijk naar Nederland overgekomen en heeft alhier verbleven teneinde zijn zaak te kunnen voorbereiden, hetgeen extra kosten met zich heeft gebracht.
4. Het verweer
4.1. TTG heeft de vorderingen gemotiveerd betwist. TTG wijst erop dat [eiser] ook na de echtscheiding van [Prinses X.] regelmatig in het nieuws is geweest. Hij is uitgebreid in het nieuws geweest met betrekking tot het schilderij Vivat Oraenge dat ter gelegenheid van haar zilveren jubileum door het Nederlandse volk cadeau is gedaan aan koningin Beatrix. Het schilderij bleek eerder in handen van [eiser] te zijn geweest en te zijn verkocht voor een lager bedrag dan waarvoor het als volkscadeau was aangeschaft. De media-aandacht rond de Vivat Oraenge-kwestie vond plaats twee weken voor de publicatie van het gewraakte artikel in Privé en vormde samen met het feit dat [eiser] niet welkom zou zijn bij de viering van het zilveren jubileum van zijn voormalige schoonzus, koningin Beatrix, de aanleiding voor Privé om [verslaggever1] samen met freelance-fotograaf [fotograaf] naar Zuid-Frankrijk te sturen om [eiser] op te zoeken. [verslaggever1] was voornemens een interview met [eiser] af te nemen. [verslaggever1] had [eiser] onder meer willen vragen naar de reden waarom hij niet welkom was op het zilveren jubileum van koningin Beatrix en wat hij daar zelf van vond. Voorts had hij bij hem willen informeren naar zijn rol in de Vivat Oraenge-kwestie. [verslaggever1] heeft [eiser] ook daadwerkelijk in Frankrijk benaderd, maar deze weigerde hem te woord te staan. Tijdens zijn verblijf in het Zuid-Franse plaatsje ontdekte [verslaggever1] dat [eiser] samenwoonde met een man, hetgeen nieuwswaardig genoeg was voor publicatie in Privé. De bij het artikel gepubliceerde foto’s zijn onschuldig van aard en weinig onthullend, er is dan ook geen sprake van een roddelcampagne van Privé jegens [eiser]. [eiser] is ook niet hinderlijk gevolgd. Voorts houdt [eiser] TTG ten onrechte verantwoordelijk voor uitlatingen van [verslaggever 2] in het televisieprogramma RTL Boulevard. Uitspraken die daar door [verslaggever 2] worden gedaan zijn volledig voor rekening en risico van RTL Nederland. Dat RTL Boulevard aandacht heeft geschonken aan het dreigende kortgeding is een risico dat [eiser] zelf in het leven heeft geroepen door het entameren van het kortgeding. TTG heeft de berichtgeving daaromtrent niet uitgelokt. Het noemen van de plaatsnaam alwaar [eiser] in Zuid-Frankrijk verbleef is door [verslaggever 2] geschied. TTG heeft in Privé de plaatsnaam bewust niet genoemd. [verslaggever 2] kende deze plaats uit eigen wetenschap. Voorts kan TTG niet verantwoordelijk worden gehouden voor de uitlatingen van [verslaggever 3] in het radioprogramma “Evers staat op”, alwaar [verslaggever 3] overigens geen onjuiste mededelingen over [eiser] naar buiten heeft gebracht. Evenmin kan TTG verantwoordelijk worden gehouden voor de publicatie van de foto’s op internet. De website www.denieuwsfoto.nl wordt niet beheerd door TTG, zodat zij niet verantwoordelijk is voor de inhoud van hetgeen daarop is gepubliceerd. Daarnaast ligt het auteursrecht van de daarop gepubliceerde foto’s niet bij Privé, maar bij [fotograaf]. Hij heeft de foto’s op deze website gepubliceerd. Bovendien dient [eiser], als ex-echtgenoot van een prinses en vader van kinderen die deel uitmaken van de Nederlandse koninklijke familie, te worden aangemerkt als een publiek figuur die zich meer media-aandacht heeft te laten welgevallen dan een gewone burger.
4.2. Met betrekking tot de gevorderde schadevergoeding wijst TTG erop dat [eiser] reeds een bedrag van € 10.000,= heeft ontvangen en dat de door Privé geplaatste rectificatie ook een vorm van schadevergoeding is, zodat het daarboven gevorderde bedrag disproportioneel is. Ook betwist TTG dat [eiser] materiële schade geleden zou hebben als gevolg van de gewraakte publicatie in Privé. Ten aanzien van de gevorderde buitengerechtelijke incassokosten voert TTG aan dat [eiser] niet meer voorbereidingen voor de bodemprocedure heeft getroffen dan het verzenden van één enkele sommatiebrief. De gevorderde € 10.000,= staat daarmee niet in verhouding. De kosten die [eiser] heeft moeten maken in het kader van zijn geschil met RTL kunnen niet worden gezien als redelijke kosten in de zin van artikel 6:96 BW Pro. Daarnaast heeft [eiser] nagelaten de buitengerechtelijke kosten met facturen te onderbouwen, zodat de vordering dienaangaande dient te worden afgewezen.
4.3. Tenslotte voert TTG met betrekking tot het primair gevorderde verbod (het verbod voor de toekomst) aan dat dit verbod veel te ruim is geformuleerd en in strijd is met het recht van TTG op vrijheid van meningsuiting. Toewijzing van deze vordering zou volgens TTG leiden tot preventieve censuur. Er kunnen zich in de toekomst allerlei situaties voordoen waardoor het gerechtvaardigd is voor TTG om te publiceren over [eiser], dan wel om foto’s van hem te publiceren. Het is onvermijdelijk dat [eiser] als ex-echtgenoot van [Prinses X.] regelmatig te berde zal komen in publicaties over haar of hun gemeenschappelijk verleden. Hetzelfde geldt met betrekking tot publicaties over zijn kinderen, die lid zijn van de Koninklijke familie. Ook het subsidiair gevorderde verbod is volgens TTG te ruim geformuleerd en vormt daardoor een ongerechtvaardigde inbreuk op de uitingsvrijheid. In de bestreden publicatie zijn tal van mededelingen over [eiser] gedaan. Onduidelijk is welke niet herhaald zouden mogen worden. Bovendien is TTG niet voornemens de twee gepubliceerde foto’s van [eiser] nogmaals te publiceren.
5. De beoordeling
5.1. Niet ter discussie staat dat [eiser] door het artikel in Privé van 20 april 2005 in zijn eer en goede naam is aangetast en dat zijn persoonlijke levenssfeer door die publicatie is geschonden. Derhalve dient thans te worden bezien of deze aantasting ook onrechtmatig is. Bij die beoordeling staan in beginsel twee gelijkwaardige belangen tegenover elkaar; het recht van [eiser] op bescherming van zijn persoonlijke levenssfeer en het recht van TTG op uitingsvrijheid. Welke van deze belangen de doorslag geeft, hangt af van de omstandigheden van het geval, waarbij een belangrijke omstandigheid vormt de mate waarin ten tijde van de publicatie de in de publicatie opgenomen feiten steun vonden in het toen beschikbare feitenmateriaal.
5.2. In het onderhavige geval staat, gelet op de rectificatie van 25 mei 2005, vast dat de inhoud van het gewraakte artikel (in ieder geval deels) onjuist is. Nu TTG geen feiten en of omstandigheden naar voren heeft gebracht waaruit zou kunnen blijken dat zij ten tijde van publicatie over feitenmateriaal beschikte waarmee zij de in Privé opgenomen uitlatingen omtrent [eiser] zou kunnen staven, dient het ervoor te worden gehouden dat reeds ten tijde van de publicatie duidelijk was dat de inhoud van het artikel niet steunde op toen beschikbaar feitenmateriaal. Door desalniettemin over te gaan tot publicatie van het onderhavige artikel, heeft TTG onrechtmatig jegens [eiser] gehandeld, waardoor zij schadeplichtig is geworden tegenover [eiser].
5.3. Ten aanzien van de bij het artikel gepubliceerde foto’s geldt het volgende. Nu vaststaat dat de gewraakte foto’s zijn gemaakt zonder een daartoe strekkende opdracht van [eiser] en zonder diens toestemming, is op grond van artikel 21 Auteurswet Pro openbaarmaking daarvan niet geoorloofd voor zover een redelijk belang van [eiser] zich tegen openbaarmaking verzet. Onder het redelijk belang van artikel 21 Auteurswet Pro valt de bescherming van de geportretteerde tegen inbreuken op zijn recht op eerbiediging van zijn persoonlijke levenssfeer. Indien een dergelijke inbreuk is gemaakt kan het antwoord op de vraag of die openbaarmaking jegens de geportretteerde ook onrechtmatig is, slechts worden gevonden door een afweging die, met inachtneming van alle bijzonderheden van het gegeven geval, ertoe strekt na te gaan welk recht zwaarder weegt: dat van de geportretteerde gevrijwaard te blijven van inbreuken op zijn persoonlijke levenssfeer of dat van degene die het portret gepubliceerd heeft op vrijheid van meningsuiting. Bij voormelde belangenafweging speelt in het onderhavige geval in het bijzonder een rol dat personen die zijn aan te merken als publieke figuren zich meer aandacht van de pers moeten laten welgevallen dan personen die niet als publieke figuren zijn aan te merken. Voorts dient in de belangenafweging te worden betrokken of de gepubliceerde foto’s een bijdrage leveren aan het publieke debat (zie ook EHRM, 24 juni 2004, NJ 2005/22). Ook dient rekening te worden gehouden met de aard van het feit of de feiten waarop de perspublicatie betrekking heeft en met de belangen die het betrokken persorgaan in het algemeen of met de desbetreffende publicatie in het bijzonder beoogt te dienen.
5.4. Als onbetwist staat vast dat [eiser] de publiciteit niet heeft gezocht, maar juist probeert te vermijden. Zoals in het artikel ook is opgenomen leek [eiser] na zijn echtscheiding in 1996 van de aardbodem te zijn verdwenen. [eiser] heeft zelf derhalve op geen enkele manier aanleiding gegeven of een omstandigheid in het leven geroepen waardoor na zijn echtscheiding de belangstelling van Privé voor zijn persoonlijk leven zou kunnen ontstaan. Hij is evenmin aan te merken als een publiek figuur, nu hij al jarenlang in de anonimiteit leeft en sinds zijn echtscheiding niet meer als aanverwant is verbonden aan het Koninklijk Huis.
Hetgeen TTG aanvoert als redenen voor het sturen van [verslaggever1] en [fotograaf] naar de verblijfplaats van [eiser] in Frankrijk, kan niet als rechtvaardiging dienen voor de inbreuk op het privé-leven van [eiser] die ook door de onderhavige foto’s (met uitzondering van het staatsieportret) in combinatie met de begeleidende tekst, is gemaakt. Gesteld noch gebleken is van enige bijdrage aan het publieke debat door middel van de gepubliceerde foto’s. Slotsom dient dan ook te zijn dat ook de publicatie van de foto’s onrechtmatig jegens [eiser] is.
5.5. Het onder 3.1. sub A. primair gevorderde verbod zal echter worden afgewezen. Dit verbod is te algemeen geformuleerd en strekt daardoor te ver, waardoor het een te grote beperking zou vormen van de persvrijheid van TTG. Zo omvat het primair gevorderde verbod niet alleen de huidige levensfase van [eiser], waarin hij een teruggetrokken bestaan leidt, maar omvat deze tevens de periode waarin hij getrouwd was met [Prinses X.], met betrekking tot welke periode [eiser] in ieder geval enige aandacht van de media en derhalve ook van Privé zal hebben te dulden, zolang het gaat om zakelijke en juiste informatie.
5.6. Ook het onder 3.1. sub A. subsidiair gevorderde verbod zal worden afgewezen. Zoals hiervoor reeds is overwogen is de onderhavige publicatie onrechtmatig jegens [eiser]. Het is TTG op grond daarvan reeds niet toegestaan in de toekomst publicatie van dergelijke niet op feitenmateriaal gebaseerde mededelingen te herhalen. Niet aannemelijk is geworden dat zij zich daaraan niet zal houden, zodat een verbod niet aan de orde is. Hetzelfde geldt voor de foto’s, waarvan TTG ten aanzien van de door [fotograaf] gemaakte foto’s heeft toegezegd deze niet meer te zullen publiceren.
5.7. Met betrekking tot de gevorderde schadevergoeding geldt het volgende. Voor de onrechtmatige aantasting van de eer en goede naam van [eiser] door het onderhavige artikel en de daarbij geplaatste foto’s acht de rechtbank een bedrag van € 20.000,= (waarop het reeds betaalde voorschot van € 10.000,= in mindering dient te worden gebracht) in overeenstemming met de wettelijke maatstaven. De rechtbank houdt daarbij enerzijds rekening met het feit dat de rectificatie reeds een vorm van schadevergoeding behelst, en anderzijds, naast de hiervoor al gemaakte belangenafweging, met de omstandigheid dat het gewraakte artikel in Privé door andere media is overgenomen, waardoor brede aandacht is ontstaan voor het privé-leven van [eiser]. Ook de omstandigheid dat de hoofdredacteur van Privé hieraan actief heeft bijgedragen, gelet op de verschillende interviews die hij heeft gegeven, alsmede gelet op de informatie die hij aan RTL Boulevard heeft doorgespeeld en in het bijzonder de omstandigheid dat [verslaggever 3] kennelijk zelfs de verblijfplaats van [eiser] aan RTL Boulevard heeft meegedeeld, wegen mee. Voorts heeft de rechtbank rekening gehouden met de omstandigheid dat [verslaggever 3] zelfs na de gepubliceerde rectificatie ongefundeerde mededelingen over [eiser] is blijven herhalen. Tenslotte speelt bij het toe te kennen bedrag mee dat TTG een ernstige inbreuk heeft gemaakt op het privé-leven van [eiser] door een fotograaf en een journalist speciaal naar de verblijfplaats van [eiser] in Frankrijk te sturen om heimelijk foto’s te maken van zijn dagelijks leven en dat [eiser] door hen in de periode van 5 tot en met 9 april 2005 op zijn gangen is gevolgd.
5.8. Geen (afzonderlijke) schadevergoeding zal worden toegekend voor de op internet geplaatste foto’s. TTG heeft terecht aangevoerd dat zij niet verantwoordelijk is voor de inhoud van de website www.denieuwsfoto.nl, nu deze site niet door haar wordt beheerd.
5.9. Voor de gevorderde winstafdracht op grond van artikel 6:104 van Pro het Burgerlijk Wetboek, ziet de rechtbank geen aanleiding, nu niet aannemelijk is geworden dat de verkoop van Privé is beïnvloed door de plaatsing van de gewraakte publicatie.
5.10. De rechtbank acht voldoende aannemelijk dat [eiser] enige buitengerechtelijke kosten heeft gemaakt. De rechtbank overweegt ten aanzien hiervan dat alleen kosten die in redelijkheid zijn gemaakt, kunnen worden toegewezen. Bij gebreke van een gespecificeerde opgave van het aantal bestede uren en het daarbij gehanteerde tarief zal de rechtbank het bedrag matigen tot een bedrag gelijk aan twee punten van het toepasselijke liquidatietarief in eerste aanleg, zijnde in dit geval EUR 904,=.
5.11. Hetgeen partijen verder nog naar voren hebben gebracht kan, als reeds in het voorgaande behandeld, dan wel niet terzake dienend buiten beschouwing blijven.
5.12. TTG zal als de in het ongelijk gestelde partij in de proceskosten worden veroordeeld. De kosten aan de zijde van [eiser] worden begroot op:
- dagvaarding EUR 85,60
- vast recht 3.410,00
- salaris procureur 904,00 (2,0 punten × tarief EUR 452,00)
Totaal EUR 4.399,60
5.13. De rechter, ten overstaan van wie de comparitie is gehouden, heeft dit vonnis niet kunnen wijzen wegens ziekte.
6. De beslissing
De rechtbank
6.1. veroordeelt TTG om aan [eiser] te betalen een bedrag van EUR 10.000,00 (tien duizend euro) te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 20 april 2005 tot aan de voldoening,
6.2. veroordeelt TTG om aan [eiser] te betalen een bedrag van EUR 904,= (negenhonderd en vier euro), te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 3 oktober 2005 tot aan de voldoening,
6.3. veroordeelt TTG in de proceskosten, aan de zijde van [eiser] tot op heden begroot op EUR 4.399,60, te vermeerderen met de wettelijke rente over dit bedrag vanaf 14 dagen na betekening van dit vonnis tot de dag van volledige betaling,
6.4. verklaart dit vonnis uitvoerbaar bij voorraad,
6.5. wijst het meer of anders gevorderde af.
Dit vonnis is gewezen door mr. M. van Hees en in het openbaar uitgesproken op 19 april 2006.?