Uitspraak
RECHTBANK ALKMAAR
Sector Straf
Parketnummer : 14/701053-11
Datum uitspraak : 4 oktober 2011
TEGENSPRAAK (raadsvrouw gemachtigd)
VONNIS van de rechtbank Alkmaar, meervoudige kamer voor strafzaken, in de zaak van het
OPENBAAR MINISTERIE
tegen:
[verdachte],
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum],
ingeschreven in de basisadministratie persoonsgegevens op het adres
[adres en woonplaats],
thans uit anderen hoofde gedetineerd in het Psychiatrisch Penitentiair Centrum Amsterdam te Amsterdam.
1. HET ONDERZOEK TER TERECHTZITTING
Dit vonnis is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting van
20 september 2011.
De rechtbank heeft kennisgenomen van hetgeen door de officier van justitie en door de gemachtigd raadsvrouw van verdachte, mw. mr. L.J.P. Mentink, advocaat te Alkmaar, naar voren is gebracht.
Als benadeelde partijen hebben zich gevoegd:
- [benadeelde 1];
- [benadeelde 2];
- [benadeelde 3];
- [benadeelde 4];
- [benadeelde 5]
- [benadeelde 6];
- [benadeelde 7];
- [benadeelde 8];
- [benadeelde 9];
- [benadeelde 10];
- [benadeelde 11];
- [benadeelde 12];
- [benadeelde 13];
- [benadeelde 14];
- [benadeelde 15];
- [benadeelde 16];
- [benadeelde 17];
- [benadeelde 18];
- [benadeelde 19];
- [benadeelde 20];
- [benadeelde 21];
- [benadeelde 22];
- [benadeelde 23];
- [benadeelde 24];
- [benadeelde 25];
- [benadeelde 26];
- [benadeelde 27];
- [benadeelde 28];
- [benadeelde 29];
- [benadeelde 30];
- [benadeelde 31];
- [benadeelde 32];
- [benadeelde 33];
- [benadeelde 34];
- [benadeelde 35];
- [benadeelde 36];
- [benadeelde 37];
- [benadeelde 38];
- [benadeelde 39];
- [benadeelde 40];
- [benadeelde 41];
- [benadeelde 42];
- [benadeelde 43];
- [benadeelde 44];
- [benadeelde 45];
- [benadeelde 46];
- [benadeelde 47];
- [benadeelde 48];
- [benadeelde 49].
2 TENLASTELEGGING
Aan de verdachte is ten laste gelegd dat
hij op een of meerdere tijdstip(pen) in of omstreeks de periode van 16 januari 2011 tot en met 17 januari 2011 in de gemeente Alkmaar (telkens) opzettelijk en wederrechtelijk vijf en negentig (95), althans een (groot) (aantal) voertuig(en) (te weten [een] personenauto['s] en/of [een] bedrijfsauto['s] en/of een kampeerwagen), in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan een ander of anderen dan aan verdachte, heeft vernield en/of beschadigd en/of onbruikbaar gemaakt, immers heeft hij, verdachte,
* van de/het voertuig(en)
- met kenteken [kenteken 1] geparkeerd staande op de Bakkerstraat toebehorende aan [benadeelde 1] en/of [benadeelde 50], althans aan een ander dan verdachte (p.59) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 2] geparkeerd staande op de Bakkerstraat toebehorende aan [benadeelde 2], althans aan een ander dan verdachte (p.63) en/of
- met kenteken [kenteken 3] geparkeerd staande op de Bakkerstraat toebehorende aan [benadeelde 3], althans aan een ander dan verdachte (p.66) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 4] geparkeerd staande op de Bakkerstraat toebehorende aan
[benadeelde 4], althans aan een ander dan verdachte (p.69) en/of
- met kenteken [kenteken 5] geparkeerd staande op de Bakkerstraat toebehorende aan
[benadeelde 51], althans aan een ander dan verdachte (p.383) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 6] geparkeerd staande op de Bakkerstraat toebehorende aan
[benadeelde 5], althans aan een ander dan verdachte (aanvullend stuk) en/of
- met kenteken [kenteken 7] geparkeerd staande op de Laan van Brussel toebehorende
aan [benadeelde 6], althans aan een ander dan verdachte (p.72) en/of
- met kenteken [kenteken 8] geparkeerd staande op de Laan van Brussel toebehorende
aan [benadeelde 7], althans aan een ander dan verdachte (p.75) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 9] geparkeerd staande op de Laan van Brussel toebehorende
aan [benadeelde 52], althans aan een ander dan verdachte (p.79) en/of
- met kenteken [kenteken 10] geparkeerd staande op de Leeststraat toebehorende aan
[benadeelde 53], althans aan een ander dan verdachte (p.82) en/of
- met kenteken [kenteken 11] geparkeerd staande op de Elgerweg toebehorende aan [benadeelde 54], althans aan een ander dan verdachte (p.85) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 12] geparkeerd staande op de Elgerweg toebehorende aan [benadeelde 8], althans aan een ander dan verdachte (p.89) en/of
- met kenteken [kenteken 13] geparkeerd staande op de Elgerweg toebehorende aan [benadeelde 55], althans aan een ander dan verdachte (p.92) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 14] geparkeerd staande op de Elgerweg toebehorende aan [benadeelde 56], althans aan een ander dan verdachte (p.95) en/of
- met kenteken [kenteken 15] geparkeerd staande op de Elgerweg toebehorende aan [benadeelde 57], althans aan een ander dan verdachte (p.98) en/of
- met kenteken [kenteken 16] geparkeerd staande op de Elgerweg toebehorende aan [benadeelde 58] en/of [benadeelde 110], althans aan een ander dan verdachte (p.102)
en/of
- met kenteken [kenteken 17] geparkeerd staande op de Elgerweg toebehorende aan [benadeelde 59] en/of [benadeelde 60], althans aan een ander dan verdachte
(p.107) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 18] geparkeerd staande op de Avegaarstraat toebehorende aan [benadeelde 9], althans aan een ander dan verdachte (p.111) en/of
- met kenteken [kenteken 19] geparkeerd staande op de Avegaarstraat toebehorende aan [benadeelde 10], althans aan een ander dan verdachte (p.114) en/of
- met kenteken [kenteken 20] geparkeerd staande op de Avegaarstraat toebehorende aan [benadeelde 11], althans aan een ander dan verdachte (p.118) en/of
- met kenteken [kenteken 21] geparkeerd staande op de Avegaarstraat toebehorende aan [benadeelde 12], althans aan een ander dan verdachte (p.121) en/of
- met kenteken [kenteken 22] geparkeerd staande op de Kompasweg toebehorende aan [benadeelde 61] en/of [benadeelde 13], althans aan een ander dan verdachte
(p.124) en/of
- met kenteken [kenteken 23] geparkeerd staande op de Kompasweg toebehorende aan [benadeelde 62], althans aan een ander dan verdachte (p.129) en/of
- met kenteken [kenteken 24] geparkeerd staande op de Kompasweg toebehorende aan [benadeelde 63], althans aan een ander dan verdachte (p.133) en/of
- met kenteken [kenteken 25] geparkeerd staande op de Kompasweg toebehorende aan [benadeelde 64], althans aan een ander dan verdachte (p.137) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 26] geparkeerd staande op de Kompasweg toebehorende aan [benadeelde 14], althans aan een ander dan verdachte (p.139) en/of
- met kenteken [kenteken 27] geparkeerd staande op de Kompasweg toebehorende aan [benadeelde 65], althans aan een ander dan verdachte (p.142) en/of
- met kenteken [kenteken 28] geparkeerd staande op de Kompasweg toebehorende aan [benadeelde 66] en/of [benadeelde 15], althans aan een ander dan verdachte (p.146)
en/of
- met kenteken [kenteken 29] geparkeerd staande op de Kompasweg toebehorende aan [benadeelde 16], althans aan een ander dan verdachte (p.380) en/of
- met kenteken [kenteken 30] geparkeerd staande op de Beugelstraat toebehorende aan [benadeelde 67], althans aan een ander dan verdachte (p.150) en/of
- met kenteken [kenteken 31] geparkeerd staande op de Beugelstraat toebehorende aan
[benadeelde 17], althans aan een ander dan verdachte (p.153) en/of
- met kenteken [kenteken 32] geparkeerd staande op de Gaffelstraat toebehorende aan
[benadeelde 18], althans aan een ander dan verdachte (p.160) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 33] geparkeerd staande op de Gaffelstraat toebehorende aan
[benadeelde 19], althans aan een ander dan verdachte (p.164) en/of
- met kenteken [kenteken 34] geparkeerd staande op de Gaffelstraat toebehorende aan
[benadeelde 20], althans aan een ander dan verdachte (p.179) en/of
- met kenteken [kenteken 35] geparkeerd staande op de Gaffelstraat toebehorende aan
[benadeelde 68], althans aan een ander dan verdachte (p.377) en/of
- met kenteken [kenteken 36] geparkeerd staande op de Schoklandstraat toebehorende
aan [benadeelde 21], althans aan een ander dan verdachte (p.168) en/of
- met kenteken [kenteken 37] geparkeerd staande op de Wielingenweg toebehorende aan
[benadeelde 69] en/of [benadeelde 70], althans aan een ander dan verdachte (p.172)
en/of
- met kenteken [kenteken 38] geparkeerd staande op de Wielingenweg toebehorende aan
[benadeelde 22], althans aan een ander dan verdachte (p.176) en/of
- met kenteken [kenteken 39] geparkeerd staande op de Havikweg toebehorende aan [benadeelde 71] en/of [benadeelde 23], althans aan een ander dan verdachte (p.183) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 40] geparkeerd staande op de Havikweg toebehorende aan [benadeelde 72], althans aan een ander dan verdachte (p.188) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 41] geparkeerd staande op de Albatrosweg toebehorende aan
[benadeelde 24], althans aan een ander dan verdachte (p.191) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 42] geparkeerd staande op de Sperwerstraat toebehorende aan [benadeelde 25], althans aan een ander dan verdachte (p.194) en/of
- met kenteken [kenteken 43] geparkeerd staande op de Ardennenstraat toebehorende aan [benadeelde 26], althans aan een ander dan verdachte (p.197) en/of
- met kenteken [kenteken 44] geparkeerd staande op de Kempenstraat toebehorende aan
[benadeelde 73], althans aan een ander dan verdachte (p.202) en/of
- met kenteken [kenteken 45] geparkeerd staande op de Lotharingenweg toebehorende aan [benadeelde 74], althans aan een ander dan verdachte (p.206) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 46] geparkeerd staande op de Lotharingenweg toebehorende aan [benadeelde 28], althans aan een ander dan verdachte (p.210) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 47] geparkeerd staande op de Lotharingenweg toebehorende aan [benadeelde 29], althans aan een ander dan verdachte (p.217) en/of
- met kenteken [kenteken 48] geparkeerd staande op de Lotharingenweg toebehorende aan [benadeelde 75], althans aan een ander dan verdachte (p.220) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 49] geparkeerd staande op de Vogezenstraat toebehorende aan [benadeelde 30], althans aan een ander dan verdachte (p.223) en/of
- met kenteken [kenteken 50] geparkeerd staande op de Vogezenstraat toebehorende aan [benadeelde 31], althans aan een ander dan verdachte (p.226) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 51] geparkeerd staande op de Vogezenstraat toebehorende aan [benadeelde 32], althans aan een ander dan verdachte (p.229) en/of
- met kenteken [kenteken 52] geparkeerd staande op de Vogezenstraat toebehorende aan [benadeelde 76] althans aan een ander dan verdachte (p.232) en/of
- met kenteken [kenteken 53] geparkeerd staande op de Normandiestraat toebehorende aan [benadeelde 33], althans aan een ander dan verdachte (p.235) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 54] geparkeerd staande op de Normandiestraat toebehorende aan [benadeelde 77], althans aan een ander dan verdachte (p.239) en/of
- met kenteken [kenteken 55] geparkeerd staande op de Normandiestraat toebehorende aan [benadeelde 78], althans aan een ander dan verdachte (p.242) en/of
- met kenteken [kenteken 56] geparkeerd staande op de Normandiestraat toebehorende aan [benadeelde 79], althans aan een ander dan verdachte (p.245) en/of
- met kenteken [kenteken 57] geparkeerd staande op de Normandiestraat toebehorende aan [benadeelde 80], althans aan een ander dan verdachte (p.248) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 58] geparkeerd staande op het Daalmeerpad toebehorende aan
[benadeelde 34], althans aan een ander dan verdachte (p.253) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 59] geparkeerd staande op het Daalmeerpad toebehorende aan
[benadeelde 35], althans aan een ander dan verdachte (p.255) en/of
- met kenteken [kenteken 60] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 81], althans aan een ander dan verdachte (p.259) en/of
- met kenteken [kenteken 61] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 82], althans aan een ander dan verdachte (p.263) en/of
- met kenteken [kenteken 62] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 36], althans aan een ander dan verdachte (p.266) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 63] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 83], althans aan een ander dan verdachte (p.270) en/of
- met kenteken [kenteken 64] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 37], althans aan een ander dan verdachte (p.275) en/of
- met kenteken [kenteken 65] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 84], althans aan een ander dan verdachte (p.280) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 66] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 38], althans aan een ander dan verdachte (p.283) en/of
- met kenteken [kenteken 67] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 38] en/of [BENADEELDE 85], althans aan een ander dan verdachte (p.286) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 68] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 39], althans aan een ander dan verdachte (p.290) en/of
- met kenteken [kenteken 69] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 40], althans aan een ander dan verdachte (p.294) en/of
- met kenteken [kenteken 70] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 86] en/of [benadeelde 87], althans aan een ander dan verdachte (p.297) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 71] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 88], althans aan een ander dan verdachte (p.302) en/of
- met kenteken [kenteken 72] geparkeerd staande op de Aletta Jacobsstraat toebehorende aan [benadeelde 40] en/of [benadeelde 89], althans aan een ander dan verdachte (p.305) en/of
- met kenteken [kenteken 73] geparkeerd staande op de G.H. Hoijtinkstraat toebehorende aan [benadeelde 90], althans aan een ander dan verdachte (p.309) en/of
- met kenteken [kenteken 74] geparkeerd staande op de G.H. Hoijtinkstraat toebehorende aan [benadeelde 41], althans aan een ander dan verdachte (p.312) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 75] geparkeerd staande op de G.H. Hoijtinkstraat toebehorende aan [benadeelde 91] en/of [benadeelde 92], althans aan een ander dan verdachte (p.315) en/of
- met kenteken [kenteken 76] geparkeerd staande op de G.H. Hoijtinkstraat toebehorende aan [benadeelde 93], althans aan een ander dan verdachte (p.319) en/of
- met kenteken [kenteken 77] geparkeerd staande op de G.H. Hoijtinkstraat toebehorende aan [benadeelde 42], althans aan een ander dan verdachte (p.322) en/of
- met kenteken [kenteken 78] geparkeerd staande op de G.A. Holzmuller-Teengsstraat
toebehorende aan [benadeelde 94], althans aan een ander dan verdachte (p.325) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 79] geparkeerd staande op de G.A. Holzmuller-Teengsstraat
toebehorende aan [benadeelde 95], althans aan een ander dan verdachte (p.331) en/of
- met kenteken [kenteken 80] geparkeerd staande op de G.A. Holzmuller-Teengsstraat
toebehorende aan [benadeelde 96] en/of [benadeelde 97] Nederland, althans aan een ander dan verdachte (p.333) en/of
- met kenteken [kenteken 81] geparkeerd staande op de G.A. Holzmuller-Teengsstraat
toebehorende aan [benadeelde 43], althans aan een ander dan verdachte (p.338) en/of
- met kenteken [kenteken 82] geparkeerd staande op de Frans Zeilemakerstraat toebehorende aan [benadeelde 44], althans aan een ander dan verdachte (p.341) en/of
- met kenteken [kenteken 83] geparkeerd staande op de Frans Zeilemakerstraat toebehorende aan [benadeelde 98], althans aan een ander dan verdachte (p.345) en/of
- met kenteken [kenteken 84] geparkeerd staande op de J.M.P. de Biestraat toebehorende aan [benadeelde 45], althans aan een ander dan verdachte (p.348) en/of
- met kenteken [kenteken 85] geparkeerd staande op de J.M.P. de Biestraat toebehorende aan [benadeelde 46], althans aan een ander dan verdachte (p.351) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 86] geparkeerd staande op de Klip toebehorende aan [benadeelde 99] en/of [benadeelde 100], althans aan een ander dan verdachte (p.354) en/of
- met kenteken [kenteken 87] geparkeerd staande op de Klip toebehorende aan
[benadeelde 101], althans aan een ander dan verdachte (p.358) en/of
- met kenteken [KENTEKEN 88] geparkeerd staande op de Spadestraat toebehorende aan
[benadeelde 102], althans aan een ander dan verdachte (p.362) en/of
- met kenteken [kenteken 89] geparkeerd staande op de Laan van Bath toebehorende aan [benadeelde 103] en/of [benadeelde 104], althans aan een ander dan verdachte (p.366) en/of
- met kenteken [kenteken 90] geparkeerd staande op de Spilstraat toebehorende aan
[benadeelde 105], althans aan een ander dan verdachte (p.368) en/of
- met kenteken [kenteken 91] geparkeerd staande op de Burijnstraat toebehorende aan
[benadeelde 106], althans aan een ander dan verdachte (p.371) en/of
- met kenteken [kenteken 92] geparkeerd staande op de Laan van Keulen toebehorende aan [benadeelde 107], althans aan een ander dan verdachte (p.374) en/of
- van een of meer andere voertuigen geparkeerd staande op, althans in de directe omgeving van, voornoemde straten toebehorende aan een ander dan aan verdachte de/een (aantal) band(en) (met een priem en/of een afbreekmes) lek gestoken en/of stuk gesneden
* bij het voertuig:
- met kenteken [kenteken 93] geparkeerd staande op de Koggewaard toebehorende aan [benadeelde 108] en/of [benadeelde 109], althans aan een ander dan verdachte (p.32)
* tegen de/een buitenspiegel(s) getrapt en/of geslagen en/of
* bij het voertuig:
- met kenteken [kenteken 94] geparkeerd staande op de Katrolstraat toebehorende aan [benadeelde 48], althans aan een ander dan verdachte (p.157)
* tegen de/een buitenspiegel(s) getrapt en/of geslagen en/of deze ingeklapt en/of
* de/een (aantal) band(en) (met een priem en/of een afbreekmes) lek gestoken en/of stuk gesneden en/of
* bij het voertuig:
- met kenteken [KENTEKEN 95] geparkeerd staande op de Lotharingenweg toebehorende aan [benadeelde 49], althans aan een ander dan verdachte (p.213)
* tegen dat voertuig(en) geschopt en/of getrapt en/of
* de/een (aantal) band(en) (met een priem en/of een afbreekmes) lek gestoken en/of stuk gesneden.
3 VOORVRAGEN
Ontvankelijkheid van de officier van justitie
De feiten
Verdachte is aangehouden in de nacht van 16 op 17 januari 2011, nadat hij door een getuige was aangewezen als iemand die een spiegel van een auto zou hebben vernield. Na de aanhouding van verdachte is gebleken dat er in dezelfde nacht vele autobanden waren lek gestoken in de wijk waarin verdachte woont en is aangehouden.
Na de nacht in de cel te hebben doorgebracht, is verdachte verhoord over de vernielde autospiegels (verdachte bekende dit feit), en over de lek gestoken autobanden, waarbij hij zijn betrokkenheid ontkende. Verdachte is daarna heengezonden en op het politiebureau opgehaald door een familielid om gezamenlijk naar het ziekenhuis te gaan voor een afspraak met een psycholoog.
Vanaf 28 januari 2011 is verdachte gedurende tien dagen opgenomen geweest in de kliniek van de GGZ Noord-Holland Noord in Schagen. Verdachte is op 18 februari 2011 preventief gedetineerd in verband met een verdenking van brandstichting in zijn eigen woning. Op 13 mei 2011, respectievelijk 19 juli 2011 hebben de deskundigen (psycholoog en psychiater) geadviseerd dat de rechtbank verdachte de brandstichting niet zou toerekenen en aan hem de maatregel van plaatsing in een psychiatrisch ziekenhuis zou opleggen.
Verdachte is in verband met deze verdenking van brandstichting gedagvaard voor de zitting van de meervoudige strafkamer van 2 augustus 2011. Daags voor deze zitting heeft de officier van justitie aan de rechtbank meegedeeld voornemens te zijn ter terechtzitting een aanvulling van de tenlastelegging te vragen, met daarin – kort gezegd – als nieuwe feiten de onderhavige vernielingen van auto’s. Enige uren voor de zitting op 2 augustus 2011 heeft de officier van justitie een nieuwe dagvaarding doen uitgaan. Zij heeft verdachte laten tekenen voor afstand van de termijn en aan de rechtbank gevraagd de op deze nieuwe dagvaarding genoemde feiten – wederom de onderhavige vernielingen – gelijktijdig te behandelen met de verdenking van de brandstichting. De rechtbank heeft op 2 augustus 2011 de (nieuwe) dagvaarding nietig verklaard, met als grond voor dit oordeel dat de tenlastelegging onvoldoende feitelijk was omschreven.
Op 16 augustus heeft de rechtbank een vonnis gewezen, waarin de brandstichting bewezen is verklaard en (ook conform de eis van de officier van justitie) een ontslag van alle rechtsvervolging is uitgesproken wegens ontoerekeningsvatbaarheid van de verdachte, onder oplegging van de maatregel van artikel 37 van Pro het Wetboek van Strafrecht (plaatsing in een psychiatrisch ziekenhuis).
Op 25 augustus 2011 heeft de officier van justitie de onderhavige dagvaarding doen uitgaan. De advocaat van verdachte heeft daarop de officier verzocht deze dagvaarding in te trekken, gelet op de belangen van verdachte.
Op de zitting van 20 september 2011 heeft de officier van justitie, daarnaar gevraagd, aangegeven dat de reden voor de (verdere) vervolging van verdachte in deze strafzaak is gelegen in het feit dat meteen in januari van dit jaar door de politie veel activiteiten zijn ontplooid om benadeelden – mensen die schade hadden doordat er autobanden waren lek gestoken – aangifte van vernieling te laten doen, en daarna door het Openbaar Ministerie benadeelden actief zijn benaderd om zich te voegen in de strafprocedure. De officier van justitie heeft aangegeven dat nadat de dagvaarding op 2 augustus 2011 door de rechtbank nietig was verklaard, het niet meer aan benadeelden zou zijn uit te leggen als geen nadere strafzaak meer zou volgen. Het belang van de benadeelden zou voorts bestaan uit het verkrijgen van een titel voor het verhalen van de schade. Voorts is het volgens de officier van justitie van belang dat strafbare feiten die beroering hebben teweeggebracht, in een openbare zitting aan de rechter worden voorgelegd. De officier van justitie geeft aan deze belangen van de benadeelden te hebben afgewogen tegenover de belangen van de verdachte.
Ter zitting van 20 september heeft de officier van justitie de rechtbank gevraagd de feiten die aan verdachte zijn ten laste gelegd bewezen te verklaren en verdachte voor deze feiten te ontslaan van alle rechtsvervolging. Gelet op het feit dat reeds in augustus 2011 de maatregel van plaatsing in een psychiatrisch ziekenhuis is uitgesproken, vraagt de officier geen oplegging van een maatregel.
Beoordeling door de rechtbank
Gelet op de hiervoor omschreven feiten en omstandigheden zal de rechtbank de ontvankelijkheid van de officier van justitie in de strafvervolging toetsen. Daarbij stelt de rechtbank voorop dat de officier van justitie “dominus litis” is. Het is dan ook de officier die de beslissing over vervolging neemt, een beslissing die niet aan directe toetsing door de rechtbank voorligt. Wel dient de rechtbank – in het kader van de beslissing over de ontvankelijkheid van de officier van justitie – te beoordelen of door de officier van justitie geen beginselen van een goede procesorde zijn geschonden. Hier gaat het dan meer specifiek om het beginsel zuiverheid van oogmerk en het beginsel van een redelijke en billijke belangenafweging.
Het beginsel van zuiverheid van oogmerk houdt in dat geen sprake mag zijn van détournement de pouvoir, gebruik van de bevoegdheid voor een ander doel dan waarvoor deze bevoegdheid is gegeven. Om hierover een oordeel te kunnen geven, zal de rechtbank de vraag dienen te beantwoorden of het het Openbaar Ministerie vrij staat vervolging tegen een verdachte in te stellen, met het enkele doel benadeelden in staat te stellen zich te voegen in het strafproces.
De rechtbank is van oordeel dat deze vraag niet in absolute zin ontkennend kan worden beantwoord, met andere woorden: niet kan worden gesteld dat de officier van justitie in geen enkel geval het recht heeft een verdachte te vervolgen, enkel en alleen in verband met de belangen van de benadeelden. Er zijn omstandigheden denkbaar waaronder een vervolging die slechts ten behoeve van benadeelde partijen is ingesteld geen misbruik oplevert van de vervolgingsbevoegdheid.
In de onderhavige zaak is dan overigens nog van belang dat de belangen van de benadeelden slechts ten dele gediend zouden kunnen worden: ook bij bewezenverklaring van de aan verdachte verweten feiten (waarover hieronder meer) kan aan verdachte geen maatregel van schadevergoeding worden opgelegd (gelet op artikel 36f, eerste lid van het Wetboek van Strafrecht) en zal matiging van de toe te wijzen bedragen van schadevergoeding moeten worden bekeken, gelet op de – door de officier naar voren gebrachte - volledige ontoerekeningsvatbaarheid van verdachte. Bovendien beschikt verdachte noch op dit moment (als gedetineerde), noch in de nabije toekomst (zodra de eerder opgelegde maatregel van plaatsing in een psychiatrisch ziekenhuis wordt geëffectueerd) over enige vorm van inkomsten.
Vervolgens betrekt de rechtbank in dit vraagstuk het beginsel van een redelijke belangenafweging. Ook bij een vervolging die slechts gericht is op de belangen van de benadeelden, sterker nog, juist bij zo’n vervolging, dient de officier van justitie een zorgvuldige afweging van belangen te maken. De in aanmerking komende belangen dienen door de officier tegen elkaar te worden afgewogen. Dit betekent hier dat de belangen van verdachte moeten worden afgewogen tegen de belangen van de benadeelden. Daarbij is de persoon van de verdachte van zeer groot belang. Er moet ook sprake zijn van een redelijke verhouding tussen de beslissing tot vervolging en het daarmee te bereiken doel.
In het onderhavige geval gaat het om vervolging van een volledig ontoerekeningsvatbare verdachte, aan wie – volgens het oordeel van de officier van justitie – geen straf kan, of maatregel meer behoeft, te worden opgelegd. Bovendien is gebleken dat het terecht staan voor verdachte zeer belastend is. De raadsvrouw van verdachte heeft ter zitting meegedeeld dat verdachte nog steeds psychotische perioden heeft. Verdachte is dan ook op de zitting van 20 september 2011 niet verschenen.
Het bovenstaande afwegend komt de rechtbank tot het oordeel dat de officier van justitie niet zonder schending van de beginselen van een behoorlijke procesorde tot vervolging van verdachte heeft kunnen overgaan, en derhalve dat de officier niet ontvankelijk is in zijn vervolging.
Overweging ten overvloede met betrekking tot het bewijs
Het dossier bevat wettig en overtuigend bewijs van de betrokkenheid van verdachte bij de vernieling van de autospiegel van de auto van de heer [benadeelde 108]. Verdachte bekent deze vernieling. Dit betreft echter maar één van de bijna honderd aan verdachte verweten vernielingen, die hij verder allemaal ontkent.
Met de officier van justitie is de rechtbank van oordeel dat voor het bewijs voor de overige vernielingen – de vernielingen aan de autobanden - gebruik zou kunnen worden gemaakt van zogenoemd schakelbewijs: indien kan worden bewezen dat verdachte één of enkele van de vernielingen – door middel van het leksteken van de autobanden – heeft gepleegd, kan hiermee, gelet op de eenheid in handelingen, en de overeenkomst in tijd en plaats, het bewijs worden gevormd voor alle vernielingen.
In de onderhavige zaak is er echter onvoldoende wettig en overtuigend bewijs voorhanden om bewezen te verklaren dat verdachte één of enkele van de autobanden heeft vernield. Er is het eerste incident rond 01.00 uur, op de Elgerweg te Alkmaar, waarover de getuige [getuige] heeft verklaard (p. 42 e.v.). Hiervoor heeft te gelden dat niet eenduidig kan worden vastgesteld dat de waargenomen persoon verdachte betreft (het signalement sluit verdachte niet uit, maar is op zichzelf ook niet voldoende bewijs) en voorts blijkt uit de verklaring van de getuige [getuige] dat op dat moment en die plaats geen vernieling aan autobanden is waargenomen.
Ook het incident rond 3.00 uur kan geen beginpunt van schakelbewijs zijn: het feit dat verdachte een autospiegel heeft vernield, is juist een ander feit, waarvan niet kan worden gezegd dat het gaat om een zelfde soort feit, eenzelfde modus operandi.
Nu geen van de lek gestoken autobanden aan verdachte kan worden gekoppeld, kan niet - ook niet via schakelbewijs - het wettig en overtuigend bewijs worden gevonden, en zou verdachte – wanneer de officier van justitie wel ontvankelijk in de vervolging zou zijn - zijn vrijgesproken van alle vernielingen van autobanden.
4 BENADEELDE PARTIJEN
Gelet op het bepaalde in artikel 361, tweede lid onder a van het Wetboek van Strafvordering, zal de rechtbank de benadeelde partijen niet-ontvankelijk verklaren in hun vorderingen tot schadevergoeding.
5 BESLISSING
De rechtbank:
? Verklaart de officier van justitie niet-ontvankelijk in de vervolging van verdachte.
? Verklaart de benadeelde partijen niet-ontvankelijk in hun vorderingen tot schadevergoeding.
Dit vonnis is gewezen door
mr. M. Lolkema, voorzitter,
mr. A.S. van Leeuwen en mr. N. Cuvelier, rechters,
in tegenwoordigheid van A. Helder, griffier, en uitgesproken op de openbare terechtzitting van deze rechtbank van 4 oktober 2011.