Uitspraak
Rolnummer: 22-002073-05
Parketnummer(s): 09-754132-04
Datum uitspraak: 10 februari 2006
TEGENSPRAAK
Gerechtshof te 's-Gravenhage
meervoudige kamer voor strafzaken
Arrest
gewezen op het hoger beroep tegen het vonnis van de rechtbank te 's-Gravenhage van 14 maart 2005 in de strafzaak tegen de verdachte:
[verdachte],
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum],
adres: [adres].
Onderzoek van de zaak
Dit arrest is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzittingen in eerste aanleg en het onderzoek op de terechtzitting in hoger beroep van dit hof van 27 januari 2006.
Het hof heeft kennisgenomen van de vordering van de advocaat-generaal en van hetgeen door en namens de verdachte naar voren is gebracht.
Tenlastelegging
Aan verdachte is tenlastegelegd hetgeen vermeld staat in de inleidende dagvaarding, zoals ter terechtzitting in eerste aanleg op vordering van de officier van justitie gewijzigd.
Van de dagvaarding en van de vordering wijziging tenlastelegging zijn kopieën in dit arrest gevoegd.
Procesgang
In eerste aanleg is de verdachte terzake van het onder 1 primair, 2 primair, 3 primair en 4 primair tenlastegelegde veroordeeld tot een onvoorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van 38 dagen met aftrek van voorarrest en een voorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van 6 maanden met een proeftijd van twee jaren, alsmede tot een taakstraf in de vorm van een werkstraf voor de duur van 240 uren, subsidiair 120 dagen hechtenis, met beslissing omtrent de inbeslaggenomen en nog niet teruggegeven voorwerpen en de vordering van de benadeelde partij als nader omschreven in het vonnis waarvan beroep.
Namens de verdachte is tegen het vonnis hoger beroep ingesteld.
Het vonnis waarvan beroep
Het vonnis waarvan beroep kan niet in stand blijven omdat het hof zich daarmee niet verenigt.
Bewezenverklaring
Het hof acht wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte het onder 1 primair, 2 primair, 3 primair en 4 primair tenlastegelegde heeft begaan, met dien verstande dat:
1.
[zaakdossier ASP4ALL]
primair
hij op een of meerdere tijdstip(pen) gelegen in of omstreeks de periode van 3 oktober 2004 tot en met 8 oktober 2004, althans (in elk geval) (telkens) in de maand oktober 2004, te Breda en/of te Huizen en/of te 's-Gravenhage en/of (in elk geval) elders in Nederland, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, (telkens) opzettelijk (door middel van (een) (digitale) (zogenaamde) Distributed Denial of Service-aanval(len) ('DDoS-aanval(len)')/ aanval(len) op (een) IP-adres(sen)) enig geautomatiseerd werk voor opslag of verwerking van gegevens en/of enig werk voor telecommunicatie, te weten:
- (een (internet/web)server (toebehorende aan ASP4ALL) (welke onder andere (hosting) diensten verleent aan/ optreedt als (hosting)provider voor) een of meerdere website(s) onderscheidenlijk genaamd www.regering.nl en/of www.nederland.nl en/of www.overheid.nl en/of www.ictu.nl en/of www.waarschuwingsdienst.nl en/of www.XPIN.nl en/of www.GOVCERT.nl en/of www.CERT.nl en/of een (zogenaamde) router waarmee een (VPN-)verbinding kan/moet worden opgezet (voor een citrix server) ten behoeve van een internet reisbureau genaamd Sportura Reizen en/of een of meerdere (andere) website(s) en/of
- althans (een of meerdere (internet/web)server(s) welke (telkens) (hosting) diensten verleent aan/optreedt als (hosting) provider voor) een of meerdere (andere) website(s),
(telkens) heeft vernield en/of beschadigd en/of onbruikbaar heeft gemaakt en/of stoornis in de gang of in de werking van dit/deze/zodanig(e) werk(en) heeft veroorzaakt en/of een ten opzichte van zodanig(e)/dat/die werk(en) genomen veiligheidsmaatregel heeft verijdeld, terwijl daardoor wederrechtelijke verhindering of bemoeilijking van de opslag of verwerking van gegevens ten algemene nutte en/of stoornis in een openbaar telecommunicatienetwerk of in de uitvoering van een openbare telecommunicatiedienst is ontstaan en/of terwijl daardoor gemeen gevaar voor goederen of voor verlening van diensten te duchten was;
2.
[zaakdossier CYSO]]
primair
hij op een of meerdere tijdstip(pen) gelegen in of omstreeks de periode van 7 oktober 2004 tot en met 11 oktober 2004, althans (in elk geval) (telkens) in de maand oktober 2004, te Breda en/of te Alkmaar en/of elders in Nederland, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, (telkens) opzettelijk (door middel van (een) (digitale) (zogenaamde) Distributed Denial of Service-aanval(len) ('DDoS-aanval(len)')/ aanval(len) op (een) IP-adres(sen)) enig geautomatiseerd werk voor opslag of verwerking van gegevens en/of enig werk voor telecommunicatie, te weten:
- (een (internet/web)server(netwerk) (toebehorende aan Cyso Network Engineering) (welke onder andere (hosting)diensten verleent aan/ optreedt als (hosting)provider voor) een website genaamd www.geenstijl.nl en/of een of meerdere (andere) website(s) en/of
- althans (een of meerdere (internet/web)server(s) welke (telkens) (hosting)diensten verleent aan/optreedt als (hosting)provider voor) een of meerdere (andere) website(s),
(telkens) heeft vernield en/of beschadigd en/of onbruikbaar heeft gemaakt en/of stoornis in de gang of in de werking van dit/deze/zodanig(e) werk(en) heeft veroorzaakt en/of een ten opzichte van zodanig(e)/dat/die werk(en) genomen veiligheidsmaatregel heeft verijdeld, terwijl daardoor wederrechtelijke verhindering of bemoeilijking van de opslag of verwerking van gegevens ten algemene nutte en/of stoornis in een openbaar telecommunicatienetwerk of in de uitvoering van een openbare telecommunicatiedienst is ontstaan en/of terwijl daardoor gemeen gevaar voor goederen of voor verlening van diensten te duchten was;
3.
[zaakdossier GARNIER/BOTNET]
primair
hij op een of meerdere tijdstip(pen) gelegen in of omstreeks de periode van (op of omstreeks) 13 oktober 2004 en/of gelegen in de periode van 22 oktober 2004 tot en met 25 oktober 2004, althans (in elk geval) (telkens) in de maand oktober 2004, te Breda en/of te Bennekom en/of elders in Nederland, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, (telkens) opzettelijk (door middel van (een) (digitale) (zogenaamde) Distributed Denial of Service-aanval(len) ('DDoS-aanval(len)')/ aanval(len) op (een) IP-adres(sen)) enig geautomatiseerd werk voor opslag of verwerking van gegevens en/of enig werk voor telecommunicatie, te weten:
- een (web)site van (en/of een of meerdere segment(en) van een netwerk van een (internet/web)servers (van) (toebehorende aan Garnier Projects (B.V.)) en/of ( welke Garnier Projects B.V. onder andere (hosting) diensten/internet diensten verleent aan/ optreedt als (hosting) provider voor) een (web)site genaamd www.retecool.com en/of
- (een (internet/web)server (toebehorende aan Garnier Projects B.V.) (welke onder andere (hosting) diensten/internetdiensten verleent aan/ optreedt als (hosting)provider voor) een website genaamd www.geenstijl.nl en/of een of meerdere (andere) website(s) en/of
- althans (een of meerdere (internet/web)server(s) welke (telkens) (hosting)diensten verlenen aan/optreden als (hosting) provider voor) een of meerdere (andere) website(s),
(telkens) heeft vernield en/of beschadigd en/of onbruikbaar heeft gemaakt en/of stoornis in de gang of in de werking van dit/deze/zodanig(e) werk(en) heeft veroorzaakt en/of een ten opzichte van zodanig(e)/dat/die werk(en) genomen veiligheidsmaatregel heeft verijdeld, terwijl daardoor (telkens) wederrechtelijke verhindering of bemoeilijking van de opslag of verwerking van gegevens ten algemene nutte en/of stoornis in een openbaar telecommunicatienetwerk of in de uitvoering van een openbare telecommunicatiedienst is ontstaan en/of terwijl daardoor gemeen gevaar voor goederen of voor verlening van diensten te duchten was;
4.
[zaakdossier TELEGRAAF]
primair
hij op een of meerdere tijdstip(pen) gelegen in de periode op of omstreeks 20 oktober 2004, althans (in elk geval) (telkens) in de maand oktober 2004, te Breda en/of te Amsterdam en/of elders in Nederland, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, (telkens) opzettelijk (door middel van (een) (digitale) (zogenaamde) Distributed Denial of Service-aanval(len) ('DDoS-aanval(len)')/ aanval(len) op (een) IP-adres(sen)) enig geautomatiseerd werk voor opslag of verwerking van gegevens en/of enig werk voor telecommunicatie, te weten:
- (een (internet/web)server) (welke onder andere (hosting)diensten/internet diensten verleent aan/optreedt als (hosting) provider voor) een of meerdere website(s) onderscheidenlijk genaamd www.telegraaf.nl en- www.speurders.nl en/of www.autospeurders.nl en/of www.spitsnet.nl en/of een of meerdere (andere) website(s) en/of een (e-)mailserver(s) en/of iNotes-server(s) (telkens) (toebehorende aan en/of in gebruik bij N.V. Holdingmaatschappij De Telegraaf) en/of
- althans (een of meerdere (internet/web)server(s) welke (telkens) (hosting) diensten verleent aan/optreedt als (hosting) provider voor) een of meerdere (andere) website(s),
(telkens) heeft vernield en/of beschadigd en/of onbruikbaar heeft gemaakt en/of stoornis in de gang of in de werking van dit/deze/zodanig(e) werk(en) heeft veroorzaakt en/of een ten opzichte van zodanig(e)/dat/die werk(en) genomen veiligheidsmaatregel heeft verijdeld, terwijl daardoor wederrechtelijke verhindering of bemoeilijking van de opslag of verwerking van gegevens ten algemene nutte en/of stoornis in een openbaar telecommunicatienetwerk of in de uitvoering van een openbare telecommunicatiedienst is ontstaan en/of terwijl daardoor gemeen gevaar voor goederen of voor verlening van diensten te duchten was;
Hetgeen meer of anders is tenlastegelegd, is niet bewezen. De verdachte moet daarvan worden vrijgesproken.
Voorzover in de tenlastelegging taal- en/of schrijffouten voorkomen, zijn deze in de bewezenverklaring verbeterd. Blijkens het verhandelde ter terechtzitting is de verdachte daardoor niet geschaad in de verdediging.
Bewijsvoering
Het hof grondt zijn overtuiging dat de verdachte het bewezenverklaarde heeft begaan op de feiten en omstandigheden die in de bewijsmiddelen zijn vervat en die reden geven tot de bewezenverklaring.
In die gevallen waarin de wet aanvulling van het arrest vereist met de bewijsmiddelen dan wel, voor zover artikel 359, derde lid, tweede volzin, van het Wetboek van Strafvordering wordt toegepast, met een opgave daarvan, zal zulks plaatsvinden in een aanvulling die als bijlage aan dit arrest zal worden gehecht.
Strafbaarheid van het bewezenverklaarde
Het bewezenverklaarde levert op:
Ten aanzien van het onder 1, 2 en 3 bewezenverklaarde:
Medeplegen van opzettelijk stoornis in de gang van of in de werking van enig werk voor telecommunicatie veroorzaken, terwijl daardoor gemeen gevaar voor verlening van diensten is te duchten, meermalen gepleegd.
Ten aanzien van het onder 4 bewezenverklaarde:
Opzettelijk stoornis in de gang van of in de werking van enig werk voor telecommunicatie veroorzaken,
terwijl daardoor gemeen gevaar voor verlening van diensten is te duchten.
Strafbaarheid van de verdachte
Met betrekking tot de door de raadsman ter terechtzitting bij pleidooi gevoerde verweren aangaande de strafbaarheid van de verdachte overweegt het hof het navolgende
De verdediging heeft onder "Rechtvaardigingsgrond" het volgende aangevoerd: "Voor zoveel gemeend zou worden dat De Vocht (het hof leest: Vogt) als dader (het hof begrijpt: medepleger) deelnam aan (een) politieke actie jegens de overheid en haar websites, voert hij (als) rechtvaardigingsgrond aan, dat de verdachten gebruik hebben gemaakt van hun burgerrecht en burgerplicht om op te komen tegen een overheid die zich in hun ogen misdraagt. Voor de betrokkenen was het "ein richtiges Mittel zum richtiges Zweck."
Het hof verwerpt dit verweer. Het verweer dat aan het in beginsel wederrechtelijke handelen van de verdachte - zo begrijpt het hof het door de verdediging gevoerde verweer - de materiële wederrechtelijkheid ontbreekt nu hij heeft gehandeld uit onvrede over het optreden van de overheid, is onvoldoende onderbouwd. Het hof vermag ook overigens niet in te zien op welke andere rechtvaardigingsgrond de verdachte zich met succes kan en heeft beroepen.
De verdediging heeft onder " schulduitsluitingsgrond 1", zo begrijpt het hof, het verweer gevoerd dat de verdachte de onder 2 en 3 bewezenverklaarde feiten heeft begaan uit noodweer dan wel dat hij heeft gehandeld in een toestand van (psychische) overmacht. Hetgeen door de verdediging daartoe is aangevoerd, kan naar het oordeel van het hof niet tot de conclusie leiden dat verdachtes handelen een proportioneel en aangewezen middel was om zich te verdedigen tegen een tot hem of andermans lijf of goed gerichte wederrechtelijke aanval. Evenmin kan naar het oordeel van het hof worden gezegd dat de door de verdachte aangevoerde feiten en omstandigheden van dien aard waren dat hij heeft gehandeld onder een daardoor veroorzaakte zodanige psychische druk dat hij daartegen geen weerstand heeft kunnen en behoeven te bieden. Door de verdediging is immers niet meer gesteld dan dat bezoekers van de site www.geenstijl.nl de daarop gepubliceerde naam- en adresgegevens van de verdachte hebben gebruikt bij het ongevraagd naar zijn huisadres (laten) sturen van goederen en diensten, of het plegen van enkele dreig- en zwijgtelefoontjes, zoals beschreven in de door de verdachte terzake gedane aangifte.
Gesteld en aannemelijk is dat de verdachte en zijn familie hinder hebben ondervonden van de beschreven pesterijen. Het hof is echter van oordeel dat niet gesteld kan worden dat het ontoegankelijk maken van de gehele website www.geenstijl.nl hiertegen een geëigend middel was. Het hof is van oordeel dat, voorzover de verdachte niet zelf de hand heeft gehad in het op het internet bekend worden van zijn naam- en adresgegevens, niet vaststaat dat de door de verdachte en zijn familie ondervonden hinder is veroorzaakt door de publicatie van die gegevens op de website www.geenstijl.nl. Op grond van vorenstaande en bij gebrek aan enige zijdens de verdediging aangevoerde onderbouwing is het hof evenmin van oordeel dat aannemelijk is geworden dat de verdachte heeft gehandeld in een gemoedstoestand die door de raadsman van de verdachte enkel wordt omschreven als "pure wanhoop".
Het door de verdediging onder "schulduitsluitingsgrond 2" gevoerde verweer behelst, zo begrijpt het hof de nadere toelichting van de raadsman ter terechtzitting, zowel een bewijsverweer met betrekking tot het opzet van de verdachte op de gevolgen van zijn handelen als een beroep op een schulduitsluitingsgrond, te weten dat de gevolgen van verdachtes handelen voor hem "onvoorzienbaar en onvoorstelbaar" waren. Het hof begrijpt dit laatste verweer aldus dat de verdachte zou hebben gedwaald omtrent de feiten, te weten de mogelijke gevolgen van de uitgevoerde DDoS-aanvallen voor andere dan door hem bedoelde websites. De verdachte heeft echter ter terechtzitting in hoger beroep verklaard dat hem bekend was dat diensten gebruik kunnen maken van één server en dus een aanval op één website ook gevolgen kan hebben voor andere websites. Dat de verdachte zich heeft verbaasd over het kennelijke gebrek aan beveiliging van de betrokken websites doet daar niet aan af. Het hof verwerpt dan ook dit verweer.
Voorzover de verdediging heeft willen betogen dat aan het handelen van de verdachte de onrechtmatigheid ontbreekt, omdat de door hem aangevallen partijen zich beter hadden kunnen - en in de visie van de verdediging moeten - beschermen, verwerpt het hof dit verweer eveneens, omdat deze stelling geen steun vindt in het recht.
Ook overigens zijn er geen omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van de verdachte uitsluiten. De verdachte is dus strafbaar.
Strafmotivering
De advocaat-generaal heeft geconcludeerd tot vernietiging van het vonnis waarvan beroep en opnieuw rechtdoende tot veroordeling van de verdachte ter zake van het onder 1 primair, 2 primair, 3 primair en 4 primair tenlastegelegde tot een gevangenisstraf voor de duur van 218 dagen, waarvan 180 dagen voorwaardelijk met een proeftijd van twee jaren, alsmede tot een taakstraf in de vorm van een werkstraf voor de duur van 240 uren, subsidiair 120 dagen. Voorts heeft de advocaat-generaal gevorderd dat de onder de verdachte inbeslaggenomen en nog niet teruggegeven voorwerpen zoals deze voorkomen op de in kopie aan dit arrest gehechte lijst van inbeslaggenomen voorwerpen verbeurd worden verklaard, aangezien de verdachte met deze voorwerpen de onder 1, 2, 3 en 4 tenlastegelegde feiten heeft begaan.
Het hof heeft de op te leggen straffen bepaald op grond van de ernst van de feiten en de omstandigheden waaronder deze zijn begaan en op grond van de persoon en de persoonlijke omstandigheden van de verdachte, zoals daarvan is gebleken uit het onderzoek ter terechtzitting.
Daarbij heeft het hof in het bijzonder het volgende in aanmerking genomen.
De verdachte heeft zich alleen, dan wel samen met één of meerdere mededaders schuldig gemaakt aan het onbereikbaar en onbruikbaar maken van servers en websites door middel van DDoS-aanvallen. Daarbij heeft de verdachte niet alleen de beoogde servers en websites getroffen, maar ook andere diensten die daarvan afhankelijk waren. Het bewezenverklaarde handelen heeft grote financiële schade veroorzaakt en de betrokkenen voor kortere of langere tijd ernstig gehinderd in hun bedrijfsvoering of andere internetgerelateerde bezigheden.
De verdachte wordt door het hof verder aangerekend dat hij het voortouw heeft genomen bij de bewezenverklaarde misdrijven en de verschillende aanvallen, zo hierbij meerdere personen waren betrokken, heeft gecoördineerd. Tegen een dergelijk gebruik van de computertechniek als slagwapen moet naar het oordeel van het hof streng worden opgetreden. Het hof wenst in deze voorts te benadrukken dat ook het sterk toenemende sociaal-economische belang van de informatie- en communicatietechnologie en het grote maatschappelijke belang van het internet en daarmee samenhangende toepassingen het noodzakelijk maken dat tegen misdrijven als de onderhavige streng wordt opgetreden.
Het hof heeft bij de strafoplegging voorts acht geslagen op het met betrekking tot de persoon van de verdachte opgemaakte rapport (Reclasseringsrapportage d.d. 11 februari 2005 van dhr. C.C. Snoeijs, reclasseringswerker SPW) en een uittreksel uit het algemeen documentatieregister van de Centrale Justitiële Documentatie te Almelo d.d. 30 december 2005 betreffende de verdachte. Mede gelet op de jeugdige leeftijd van de verdachte, afwezigheid van problematiek van psychologische of psychische aard en het ontbreken van eerdere veroordelingen, is het hof - alles overwegende - van oordeel dat een deels voorwaardelijke gevangenisstraf van navermelde duur in combinatie met een geheel onvoorwaardelijke taakstraf in de vorm van een werkstraf van navermelde duur een passende en geboden reactie vormt.
Beslag
De na te melden inbeslaggenomen en nog niet teruggegeven voorwerpen, volgens opgave van de verdachte aan hem toebehorend, zijn vatbaar voor verbeurdverklaring, nu het voorwerpen zijn met behulp waarvan het onder 1, 2, 3 en 4 bewezenverklaarde is begaan.
Het hof heeft hierbij rekening gehouden met de draagkracht van verdachte.
Toepasselijke wettelijke voorschriften
Het hof heeft gelet op de artikelen 9, 14a, 14b, 14c, 22c, 22d, 24, 33, 33a, 47, 57 en 161sexies van het Wetboek van Strafrecht.
BESLISSING
Het hof:
Vernietigt het vonnis waarvan beroep en doet opnieuw recht.
Verklaart bewezen dat de verdachte het onder 1, 2, 3 en 4 tenlastegelegde, zoals hierboven omschreven, heeft begaan.
Verklaart niet bewezen hetgeen terzake meer of anders is tenlastegelegd en spreekt de verdachte daarvan vrij.
Bepaalt dat het bewezenverklaarde de hierboven vermelde strafbare feiten oplevert.
Verklaart de verdachte strafbaar terzake van het bewezenverklaarde.
Veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van
6 (ZES) MAANDEN EN 38(ACHTENDERTIG) DAGEN.
Bepaalt, dat een op 6 (ZES) MAANDEN bepaald gedeelte van de gevangenisstraf niet ten uitvoer zal worden gelegd, tenzij de rechter later anders mocht gelasten op grond dat de verdachte zich vóór het einde van de proeftijd van 2 (twee) jaren aan een strafbaar feit heeft schuldig gemaakt.
Bepaalt dat de tijd, die door de verdachte vóór de tenuitvoerlegging van deze uitspraak in voorarrest is doorgebracht, bij de uitvoering van het onvoorwaardelijke gedeelte van de opgelegde gevangenisstraf in mindering zal worden gebracht, voorzover die tijd niet reeds op een andere straf in mindering is gebracht.
Veroordeelt de verdachte tot een taakstraf in de vorm van een werkstraf voor de duur van
240 (TWEEHONDERDVEERTIG) UREN,
te vervangen door hechtenis voor de tijd van
120 (HONDERDTWINTIG) DAGEN
voor het geval die taakstraf niet naar behoren wordt verricht.
Verklaart verbeurd de voorwerpen zoals deze vermeld zijn op de in kopie aan dit arrest gehechte lijst van inbeslaggenomen voorwerpen onder de nummers 1, 2 en 3 (computers).
Dit arrest is gewezen door mr. M.L.C.C. de Bruijn-Lückers, mr. M.J. Bax-Luhrman en mr. H.W.J. de Groot, in bijzijn van de griffier mr. M. van Kuilenburg.
Het is uitgesproken op de openbare terechtzitting van het hof van 10 februari 2006.
Mr. H.W.J. de Groot is buiten staat dit arrest mede te ondertekenen.