Uitspraak
GERECHTSHOF TE AMSTERDAM
TWEEDE MEERVOUDIGE BURGERLIJKE KAMER
Beslissing van 20 oktober 2005 in de zaak onder rekestnummer 1440/2004 GDW van:
[appellant],
gerechtsdeurwaarder te [plaats],
APPELLANT,
gemachtigde: J.A. Albertsen,
t e g e n
KONINKLIJKE BEROEPSORGANISATIE
VAN GERECHTSDEURWAARDERS,
gevestigd te Baarn,
gemachtigde: mr. J.M. Wisseborn, bestuurslid,
GEÏNTIMEERDE.
1. Het verloop van de procedure
1.1. Op 29 november 2004 is ter griffie van het hof alhier ingekomen een verzoekschrift – met bijlagen - van appellant, verder te noemen de gerechtsdeurwaarder, waarbij hij tijdig hoger beroep instelt tegen de beslissing van de kamer voor gerechtsdeurwaarders te Amsterdam, verder te noemen de kamer, van 19 oktober 2004, verzonden op 28 oktober 2004, waarbij de klacht van geïntimeerde, verder te noemen klaagster, gegrond is verklaard zonder oplegging van een maatregel aan de gerechtsdeurwaarder.
1.2. Van de zijde van klaagster is op 19 juli 2005 een verweerschrift ter griffie ingekomen.
1.3. De zaak is behandeld ter openbare terechtzitting van het hof van 8 september 2005, alwaar zijn verschenen de gerechtsdeurwaarder en zijn gemachtigde alsmede mr. J.M. Wisseborn. Partijen hebben het woord gevoerd, de gemachtigde van de gerechtsdeurwaarder aan de hand van een pleitnotitie.
2. De stukken van het geding
Het hof heeft kennis genomen van de inhoud van de door de kamer aan het hof toegezonden stukken van de behandeling van de zaak in eerste aanleg, alsmede van de hiervoor vermelde stukken.
3. De feiten
Het hof verwijst voor de feiten naar hetgeen de kamer in haar beslissing van 19 oktober 2004 heeft vastgesteld. Partijen hebben tegen de vaststelling van de feiten door de kamer geen bezwaar gemaakt, zodat het hof ook van die feiten uitgaat.
4. Het standpunt van klaagster
4.1. Kort samengevat verwijt klaagster de gerechtsdeurwaarder het volgende.
De gerechtsdeurwaarder heeft gehandeld in strijd met de artikelen 1 en 10 Verordening beroeps- en gedragsregels gerechtsdeurwaarders, hierna de Verordening, door op zijn bij zijn ambtshandelingen en correspondentie gebruikte (brief)papier slechts te verwijzen naar een 0900-telefoonnummer, zijnde een betaalnummer.
4.2. In het bijzonder heeft klaagster betoogd dat - gegeven het feit dat de gerechtsdeurwaarder mede een publieke functie bekleedt - de gerechtsdeurwaarder zich niet gedraagt zoals een gerechtsdeurwaarder betaamt, nu hij debiteuren en derden slechts de mogelijkheid biedt om tegen relatief hoge kosten telefonisch contact op te nemen met zijn kantoor. Door niet het reguliere telefoonnummer op het ambtelijk papier te vermelden miskent de gerechtsdeurwaarder het publieke belang van een dergelijke verwijzing.
5. Het standpunt van de gerechtsdeurwaarder
5.1. De gerechtsdeurwaarder betwist ten stelligste dat hij handelt in strijd met de Verordening.
5.2. Allereerst heeft de gerechtsdeurwaarder betoogd dat klaagster niet bevoegd is tot indiening van de klacht, nu klaagster – als beroepsorganisatie - heeft nagelaten een invulling te geven aan de vermeende open normering van de Verordening, waardoor de uitleg van dit artikel afhankelijk is van de waan van de dag.
5.3. Voorts heeft de gerechtsdeurwaarder betoogd dat hij gelet op artikel 10 van Pro de Verordening geen onnodige kosten heeft gemaakt om het beoogde doel van zijn opdrachten te bereiken. Juist door gebruik te maken van een 0900-servicenummer is de gerechtsdeurwaarder ook na kantoortijd voor de justitiabele bereikbaar. Bovendien is de gerechtsdeurwaarder door het systeem van de servicenummers in staat een betere bedrijfsvoering aan de dag te leggen.
6. De beoordeling
6.1. Ten aan zien van de door de gerechtsdeurwaarder naar voren gebrachte kwestie van de bevoegdheid/ontvankelijkheid zal het hof het oordeel van de kamer volgen zoals weergegeven in rubriek 3 van de beslissing van de kamer, en deze zich eigen maken.
6.2. Aan het oordeel van het hof is thans onderworpen de vraag of de gerechtsdeurwaarder heeft gehandeld in strijd met de artikelen 1, 10 en 12 van de Verordening.
6.3. Bij de beoordeling hiervan heeft het hof het Besluit tarieven ambtshandelingen gerechtsdeurwaarders betrokken, waarvan artikel 1 luidt Pro:
“De schuldenaarstarieven, vastgesteld bij of krachtens dit besluit dienen mede tot dekking van de rechtstreeks met de ambtshandeling samenhangende, uitvoerende en afrondende werkzaamheden die voor een goede verrichting van die ambtshandeling noodzakelijk zijn.”
Hieruit volgt dat de kosten voor telefonische informatie aan debiteuren en derden reeds in de tarieven verdisconteerd zijn en het de gerechtsdeurwaarder niet past de kosten ingevolge het 0900-servicenummer ten laste van de justitiabele te laten komen, door uitsluitend het 0900-servicenummer op de envelop ex 47 lid 2 Rv te vermelden.
Hierbij moet bedacht worden dat het niet alleen debiteuren zijn die contact opnemen met de gerechtsdeurwaarder, maar ook anderen. Te denken valt bijvoorbeeld aan derden, onder wie ten laste van een debiteur beslag is gelegd of aan personen, die een gesloten envelop van de gerechtsdeurwaarder aantreffen, maar die niet de geadresseerde zijn en dat aan de gerechtsdeurwaarder willen meedelen.
Indien de gerechtsdeurwaarder zowel zijn reguliere telefoonnummer als het 0900-servicenummer op de envelop vermeldt, handelt hij niet in strijd met eerder vernoemde Verordening. De extra kosten die het gebruik van dit nummer –dat in dat geval gekwalificeerd dient te worden als een uitbreiding van de dienstverlening van de gerechtsdeurwaarder - met zich meebrengt, worden hierdoor gerechtvaardigd en mogen ten laste te komen van de justitiabele.
Ter zitting heeft de gerechtsdeurwaarder betoogd dat het 0900-servicenummer thans tijdelijk niet meer in gebruik is, in afwachting van de uitspraak van het hof. Bovendien heeft de gerechtsdeurwaarder verklaard dat het 0900-servicenummer juist bedoeld is als uitbreiding van de service en niet - in tegenstelling tot hetgeen de kamer in rubriek 4 van de beoordeling van de klacht heeft gesteld – is ingegeven door de wens het telefoonverkeer inzake de door de gerechtsdeurwaarder verrichtte ambtshandelingen af te remmen.
6.4. Hetgeen partijen verder nog naar voren hebben gebracht, kan als in het voorgaande reeds behandeld dan wel als thans niet ter zake dienend, buiten beschouwing blijven.
6.5. Het vorenoverwogene leidt mitsdien tot de volgende beslissing.
7. De beslissing
Het hof:
- bevestigt de bestreden beslissing met verbetering van de gronden.
Deze beslissing is gegeven door mrs. N.A.M. Schipper, P.J.N. van Os en L.J. Saarloos in het openbaar uitgesproken op donderdag 20 oktober 2005.
Kamer voor Gerechtsdeurwaarders te Amsterdam
Beschikking van 19 oktober 2004 zoals bedoeld in artikel 43 van Pro de Gerechtsdeurwaarderswet in de klacht met zaaknummer 20.2004 van:
KONINKLIJKE BEROEPSORGANISATIE VAN GERECHTSDEURWAARDERS,
gevestigd te Baarn,
klager,
gemachtigde J.M. Wisseborn,
tegen:
[gerechtsdeurwaarder],
gerechtsdeurwaarder te [plaats],
beklaagde,
gemachtigde mr. C. Bes.
Verloop van de procedure
Bij brief van 20 januari 2004 heeft klager, hierna de KBVG, een klacht ingediend tegen beklaagde, hierna de gerechtsdeurwaarder.
Bij brief met bijlage van 25 februari 2004 heeft de gerechtsdeurwaarder een verweerschrift ingediend tegen de klacht.
De klacht is behandeld ter openbare zitting van 7 september 2004 alwaar de gemachtigde van klager en de gemachtigde van de gerechtsdeurwaarder zijn verschenen.
Van de behandeling is afzonderlijk proces-verbaal opgemaakt.
De uitspraak is bepaald op 19 oktober 2004.
Gronden van de beslissing
1. De Feiten
Uitgegaan wordt van de volgende feiten en omstandigheden:
2. De klacht
Klager klaagt samengevat over het feit dat de gerechtsdeurwaarder handelt in strijd met de artikelen 1 en 10 van de Verordening beroeps- en gedragsregels gerechtsdeurwaarders, door op het door hem bij zijn ambtshandelingen en correspondentie gebruikte (brief)papier geen andere verwijzing te doen dan naar een 0900-telefoonnummer (een betaalnummer).
De gerechtsdeurwaarder heeft mede een publieke functie. Hij is een openbaar ambtenaar met bijzondere bevoegdheden. De gerechtsdeurwaarder gedraagt zich niet als een goed gerechtsdeurwaarder betaamt door slechts de mogelijkheid te bieden aan debiteuren om telefonisch contact op te nemen met zijn kantoor via een nummer waaraan relatief hoge kosten zijn verbonden. Klager heeft de gerechtsdeurwaarder om een nadere toelichting gevraagd en die was van mening dat zijn handelwijze toelaatbaar was, te meer nu zijn “reguliere” telefoonnummer in het telefoonboek te vinden zou zijn. Naar de mening van klager miskent de gerechtsdeurwaarder daarmee het belang van de vermelding van het telefoonnummer op het ambtelijk papier. De verwijzingen daarop zijn mede in het licht van het bepaalde in artikel 47 lid 2 van Pro het Wetboek van burgerlijke rechtsvordering van publiek belang, aldus klager.
3. Het verweer van de gerechtsdeurwaarder
3.1. De gerechtsdeurwaarder is primair van mening dat de tuchtrechter zich onbevoegd dient te verklaren dan wel klager niet ontvankelijk te verklaren in zijn klacht.
De gerechtsdeurwaarder voert daartoe het volgende aan.
A. Klager is een beroepsorganisatie aan wie bij wet is opgedragen verordeningen te maken waardoor het aan de beroepsbeoefenaren kenbaar is aan welke criteria zij hebben te voldoen. Het past een wetgever niet zich te beklagen over een norm welke zij niet invult.
B. Artikel 1 is Pro een open norm welke op de wijze zoals thans geformuleerd afhankelijk is van de waan van de dag op het moment van beoordeling. Artikel 10 ziet Pro erop toe dat de gerechtsdeurwaarder zich beperkt in de toepassing van kostenverhogende maatregelen (lees: ambtshandelingen). Deze norm is objectief bepaalbaar in die zin dat in feite gelezen moet worden dat het beoogde doel zonder overbodige kosten ook bereikt had kunnen worden. Beklaagde wordt dit niet verweten
Artikel 47 lid 2 Rv Pro legt op gerechtsdeurwaarder de plicht om op de door hem achter te laten envelop zijn telefoonnummer te vermelden. Beklaagde voldoet aan dit vereiste.
C. Beklaagde is een zelfstandig ondernemer die naar de stand van de tijd en de techniek een deel van zijn arbeidzame tijd in dienst van het openbare ambt stelt.
D. De tuchtrechter komt slechts rechtsmacht toe indien er sprake is van schending van objectief bepaalbare normen. Indien de tuchtrechter andere criteria hanteert, dan begeeft hij zich of op het terrein van de wetgever of hij moraliseert. In deze zaak zijn geen objectieve normen voorhanden zodat hem geen rechtsmacht toekomt.
3.2 Subsidiair is de gerechtsdeurwaarder van mening dat klager het doet voorkomen alsof artikel 47 lid 2 Rv Pro voorschrijft waaraan een telefoonnummer moet voldoen terwijl dit artikel slechts aangeeft dat de envelop moet zijn voorzien van een telefoonnummer.
De gerechtsdeurwaarder is voorts van mening dat het zijn van openbaar ambtenaar niet impliceert dat hem beperkingen kunnen worden opgelegd in het gebruik maken van algemeen geaccepteerde nieuwe middelen. De gerechtsdeurwaarder wijst daarbij op het feit dat ook de Politie, De Nationale Gezondheidslijn, Nutsbedrijven en zo meer eveneens gebruik maken van een 0900 nummer.
Tot slot is de gerechtsdeurwaarder van mening dat het doen van ambtshandelingen, of het nu het betekenen van een dagvaarding of een vonnis is, niet primair een oproep om telefonisch met de gerechtsdeurwaarder in contact te treden is, maar in principe beoogt datgene te doen wat in de ambtshandeling wordt vermeld. Beklaagde doet zoals het een goed gerechtsdeurwaarder betaamt. Hij rekent slechts die kosten welke door de wetgever zijn bepaald en beperkt de kosten verhogende maatregelen tot het hoogst nodige, aldus de gerechtsdeurwaarder.
3. Beoordeling van de bevoegdheid/ontvankelijkheid
ad A.
De bevoegdheid van de KBvG om verordeningen vast te stellen, staat niet aan het indienen van een klacht bij de tuchtrechter in de weg.
ad B.
Ook het feit dat het hier een open norm betreft staat niet aan de indiening van een klacht in de weg. Het standpunt dat de in artikel 10 vermelde Pro norm slechts ziet op ambtshandelingen faalt nu blijkens de memorie van toelichting de in artikel 34 lid 1 van Pro de Gerechtsdeurwaarderswet omschreven norm ook betrekking heeft op niet-ambtshandelingen ((MvT TK, vergaderjaar 1993-1994, 22 775, nr, 6 pagina 5).
ad C
Het standpunt van de gerechtsdeurwaarder dat hij een zelfstandig ondernemer is staat -nog los van het antwoord op de vraag wat de gerechtsdeurwaarder met dit standpunt beoogt- evenmin aan indiening van de klacht in de weg.
ad D
De tuchtrechter toetst de handelingen waarover wordt geklaagd aan de in artikel 34 van Pro de Gerechtsdeurwaarderswet vermelde norm. De Kamer deelt derhalve niet de conclusie van de gerechtsdeurwaarder dat haar geen rechtsmacht toekomt.
Op grond van het voorgaande acht de Kamer zich bevoegd van de klacht kennis te nemen en kan klager in de klacht worden ontvangen.
4. Beoordeling van de klacht
4.1 Ter zitting is vast komen te staan dat op de in artikel 47 lid 2 Rv Pro vermelde envelop het gewone telefoon- en faxnummer staat vermeld. Voor zover de klacht zich mede uitstrekt tot deze envelop treft zij geen doel.
4.2 Voor wat betreft de klacht betreffende het gebruik van het 0900-nummer heeft de gerechtsdeurwaarder in zijn verweerschrift betoogd dat hij slechts die kosten in rekening brengt welke door de wetgever zijn bepaald en de kostenverhogende maatregelen tot het hoogst nodige beperkt. Ter zitting heeft de gemachtigde daaraan toegevoegd dat het invoeren van het 0900 nummer is ingegeven door de wens het telefoonverkeer inzake de door de gerechtsdeurwaarder verrichte ambtshandelingen af te remmen. Daarnaast heeft een rol gespeeld dat in de wettelijk vastgestelde tarieven geen nawerk is verdisconteerd.
4.3 Het verweer treft geen doel. Naar het oordeel van de Kamer zijn er andere maatregelen voorhanden om het telefoonverkeer aangaande de ambtshandelingen in goede banen te leiden, zoals bijvoorbeeld een voice-mail systeem met keuzemogelijkheden. Gelet op zijn publieke functie dient een gerechtsdeurwaarder naar het oordeel van de Kamer terughoudend te zijn met het nemen van maatregelen die het contact tussen hem en de justitiabelen bemoeilijkt.
Ten aanzien van het verweer betreffende de kosten geldt het volgende. Blijkens een op verzoek van de Staatssecretaris van Justitie uitgebracht advies inzake de afbakening en tarifering van de ambtshandelingen en bevoorschotting (het rapport Schuldenaarstarieven Ambtshandelingen Gerechtsdeurwaarders april 2001), is de tijd die wordt besteed aan informatievoorziening (incidentele correspondentie, gegevensuitvraag, telefonische contact en voorlichting) als opslag in het tarief van elke te verrichten ambtshandeling verwerkt.
Dit advies is blijkens de toelichting op het Besluit tarieven ambtshandelingen gerechts-deurwaarders door de Staatssecretaris overgenomen. Anders dan door de gerechtsdeurwaarder en zijn gemachtigde is betoogd, is in de kosten die door de wetgever zijn bepaald dus ook dergelijk nawerk meegenomen.
5. Hieruit volgt dat de gerechtsdeurwaarder handelt in strijd met de wettelijke bepalingen, meer in het bijzonder door middels het door hem ingestelde 0900-nummer kostenverhogende maatregelen te treffen, welke kosten in het Besluit tarieven ambtshandelingen gerechtsdeurwaarders reeds zijn verdisconteerd. Hiermee handelt de gerechtsdeurwaarder in strijd met de tuchtrechtelijke norm. In aanmerking genomen dat dit nog niet eerder aan het oordeel van de Kamer is onderworpen is er geen aanleiding tot het opleggen van een maatregel over te gaan.
6. Op grond van het voorgaande wordt beslist als volgt.
BESLISSING
De Kamer voor Gerechtsdeurwaarders:
- verklaart de klacht met betrekking tot het 0900-nummer gegrond;
- laat het opleggen van een maatregel achterwege;
- verklaart de klacht voor het overige ongegrond.
Aldus gegeven door mr. S.G. Ellerbroek voorzitter, mr. R.G. Kemmers en N.J.M. Tijhuis (plaatsvervangend) leden en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 19 oktober 2004 in tegenwoordigheid van de secretaris.
Coll.:
Tegen deze beslissing kan binnen dertig dagen na dagtekening van verzending van het afschrift van de beslissing hoger beroep worden ingesteld bij het Gerechtshof te Amsterdam, Postbus 1312, 1000 BH Amsterdam.